Thực tế tại các điểm du lịch nổi tiếng trên địa bàn tỉnh cho thấy, sự khởi sắc không đến từ yếu tố ngẫu nhiên, mà là kết quả của quá trình chuẩn bị chủ động, bài bản. Tại xã Đàm Thủy, nơi có thác Bản Giốc, điểm đến thu hút đông đảo du khách, chính quyền địa phương đã sớm xây dựng phương án đón khách từ trước kỳ nghỉ lễ. Công tác chỉnh trang cảnh quan, đảm bảo vệ sinh môi trường, phân luồng giao thông, bố trí lực lượng hỗ trợ được triển khai đồng bộ. Theo ghi nhận, riêng dịp nghỉ lễ Giỗ Tổ Hùng Vương và 30/4 - 1/5, Khu du lịch thác Bản Giốc đón trên 32.000 lượt khách; toàn bộ khu vực Đàm Thủy và các điểm phụ cận luôn duy trì trạng thái phục vụ ổn định, không để xảy ra tình trạng ùn ứ kéo dài.
Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Đàm Thủy Đặng Lê Nam cho biết: Việc chủ động xây dựng kịch bản đón khách theo từng cấp độ là yếu tố quyết định. Từ bố trí bãi đỗ xe, phân luồng giao thông, đến tăng cường lực lượng hướng dẫn, tất cả đều được chuẩn bị từ sớm, tránh tình trạng bị động khi lượng khách tăng đột biến. Đây là cách làm thể hiện rõ tư duy quản lý mới, không chạy theo số lượng mà kiểm soát chất lượng và trải nghiệm.
Cùng với chính quyền, các hộ kinh doanh dịch vụ du lịch cũng có sự chuyển biến tích cực. Nhiều cơ sở lưu trú, homestay tại Đàm Thủy chủ động nâng cấp phòng nghỉ, cải thiện chất lượng phục vụ, đồng thời cam kết giữ giá ổn định trong suốt dịp cao điểm.
Chị Nguyễn Kim Phương, chủ Tày’s homestay Khuổi Ky, xã Đàm Thủy chia sẻ: Khách đến đông là cơ hội, nhưng nếu làm không tốt thì sẽ mất uy tín. Giữ được khách quay lại mới là điều quan trọng. Từ đó góp phần xây dựng hình ảnh du lịch Cao Bằng chuyên nghiệp hơn.
Các hoạt động tại Phố đi bộ Kim Đồng tạo nên không gian trải nghiệm đa dạng, thu hút đông đảo người dân và du khách.
Không chỉ tại các điểm du lịch sinh thái, khu vực các phường cũng ghi nhận sự sôi động rõ nét nhờ các chuỗi hoạt động văn hóa - nghệ thuật. Điểm nhấn là chương trình nghệ thuật thực cảnh “Chạm vào dòng chảy hòa bình” tổ chức trên sông Bằng Giang, thu hút trên 50.000 lượt người tham gia. Hoạt động thả 5.000 đèn hoa đăng đã tạo nên một không gian văn hóa giàu cảm xúc, góp phần kết nối du khách với chiều sâu lịch sử, văn hóa của vùng đất.
Phó Chủ tịch UBND phường Thục Phán Nguyễn Tuấn Thành cho biết: Xây dựng chương trình theo hướng thực cảnh, tương tác nhằm mang lại trải nghiệm mới, thay vì chỉ dừng ở biểu diễn đơn thuần. Thực tế cho thấy, hiệu ứng lan tỏa của chương trình không chỉ dừng lại ở quy mô sự kiện mà còn mở rộng trên các nền tảng số, góp phần quảng bá hình ảnh Cao Bằng một cách sinh động. Các hoạt động tại Phố đi bộ Kim Đồng như: biểu diễn nghệ thuật, trò chơi dân gian, trưng bày ảnh, giới thiệu sản phẩm du lịch… tạo nên không gian trải nghiệm đa dạng, thu hút đông đảo người dân và du khách. Đây là những yếu tố quan trọng giúp kéo dài thời gian lưu trú, gia tăng chi tiêu và nâng cao giá trị ngành du lịch.
Từ góc độ quản lý, sự vào cuộc đồng bộ của các cấp, ngành là điểm nhấn đáng chú ý. Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã ban hành các văn bản chỉ đạo kịp thời, yêu cầu các địa phương, doanh nghiệp chuẩn bị đầy đủ điều kiện phục vụ khách. Công tác kiểm tra, giám sát được tăng cường, đặc biệt trong các lĩnh vực nhạy cảm như: giá dịch vụ, an toàn thực phẩm, vận chuyển khách du lịch. Từ đầu năm đến nay không ghi nhận tình trạng tăng giá bất hợp lý hay “chặt chém” du khách. Các cơ sở kinh doanh thực hiện nghiêm việc niêm yết và bán đúng giá, góp phần tạo dựng niềm tin. Công tác đảm bảo an ninh trật tự, phòng cháy chữa cháy, an toàn giao thông được triển khai hiệu quả.
Sự khởi sắc của du lịch Cao Bằng được phản ánh qua các chỉ số cụ thể. Công suất sử dụng phòng trong quý I đạt khoảng 51%, riêng trong các dịp nghỉ lễ tăng lên 63 - 64%. Các điểm du lịch trọng điểm đều ghi nhận lượng khách tăng mạnh, như Ban Quản lý các di tích Quốc gia đặc biệt tỉnh đón trên 23.500 lượt khách; động Ngườm Ngao đón trên 14.500 lượt; khu vực trung tâm tỉnh đón trên 63.000 lượt khách.
Từ thực tiễn trên, có thể thấy du lịch Cao Bằng đang bước vào giai đoạn phát triển mới, giai đoạn đòi hỏi sự chuyển đổi từ “tăng trưởng theo chiều rộng” sang “phát triển theo chiều sâu”. Theo định hướng của tỉnh, trong năm 2026, Cao Bằng phấn đấu đón khoảng 3 triệu lượt khách, tổng thu du lịch đạt trên 3.000 tỷ đồng.
Tỉnh xác định tập trung vào phát triển sản phẩm du lịch đặc thù, nâng cao chất lượng dịch vụ, đẩy mạnh chuyển đổi số và tăng cường liên kết vùng. Một trong những hướng đi trọng tâm là khai thác hiệu quả giá trị của Công viên địa chất Toàn cầu UNESCO Non nước Cao Bằng, gắn với bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc. Tiếp tục đầu tư hạ tầng giao thông, cơ sở lưu trú, nâng cao năng lực phục vụ du khách…
Thế Hiển