Ông Lê Long- Phó Cục trưởng Cục Thuế cho biết, các doanh nghiệp có doanh thu trên 1.000 tỉ đồng nhưng lỗ liên tiếp trong hai năm sẽ đưa vào diện kiểm tra chuyên đề.
Cụ thể, theo ông Long, việc doanh nghiệp lỗ hoặc lãi mỏng có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân như chi phí đầu vào tăng cao, biến động thị trường hoặc chiến lược kinh doanh dài hạn. Tuy nhiên, thực tế cũng ghi nhận những trường hợp đáng nghi ngờ.
Đáng nói, có doanh nghiệp báo thua lỗ nhiều năm liên tiếp nhưng vẫn mở rộng sản xuất, tăng vốn đầu tư. Đây là dấu hiệu rủi ro, cần được phân tích, kiểm tra kỹ để đảm bảo tính trung thực trong kê khai thuế.
Từ thực tế này, cơ quan Thuế đã triển khai hệ thống giải pháp quản lý theo hướng phân loại rủi ro. Theo đó, tăng cường tuyên truyền, yêu cầu doanh nghiệp kê khai trung thực, đầy đủ nghĩa vụ thuế, và đưa ra cảnh báo rõ các chế tài xử lý đối với hành vi vi phạm.
Đồng thời, công tác giám sát kê khai, nộp thuế được thực hiện thường xuyên tại cơ quan Thuế. Những trường hợp có sai sót sẽ được yêu cầu điều chỉnh kịp thời, tránh để phát sinh vi phạm nghiêm trọng.
Cũng theo ông Long, ngành Thuế đã xây dựng danh sách các doanh nghiệp có doanh thu trên 1.000 tỉ đồng nhưng lỗ liên tiếp trong hai năm để đưa vào diện kiểm tra chuyên đề trong năm 2026.
Với những giải pháp này, kỳ vọng sẽ góp phần siết chặt kỷ cương thuế, hạn chế tình trạng chuyển giá, gian lận thuế cũng như bảo đảm môi trường kinh doanh công bằng, minh bạch.
Liên quan đến việc doanh nghiệp sử dụng 2 hệ thống số sách, theo ông Long, đây là hành vi vi phạm pháp luật nghiêm trọng, có dấu hiệu gian lận thuế và làm sai lệch báo cáo tài chính.
Do vậy, để kiểm soát tình trạng này, Cục Thuế đã ban hành công văn yêu cầu các tổ chức cung cấp giải pháp hóa đơn điện tử, phần mềm kế toán lập danh sách khách hàng đang sử dụng dịch vụ và gửi về cơ quan thuế.
Tính đến 7/4/2026, cơ quan Thuế đã tiếp nhận dữ liệu từ 42 tổ chức, với gần 13.000 doanh nghiệp, tổ chức, hộ kinh doanh đang sử dụng phần mềm kế toán. Con số này được đánh giá mới chỉ là bước đầu, khi việc tổng hợp dữ liệu vẫn đang tiếp tục trên phạm vi toàn quốc.
Thông qua dữ liệu này, cơ quan Thuế sẽ nắm được bức tranh tổng thể về việc sử dụng phần mềm kế toán, từ đó vừa hỗ trợ doanh nghiệp kê khai đúng, vừa phát hiện các dấu hiệu bất thường.
Ngoài ra, ngành Thuế cũng đang đẩy mạnh ứng dụng công nghệ để phân tích rủi ro. Các công cụ Big Data và trí tuệ nhân tạo (AI) sẽ được sử dụng nhằm phát hiện những biến động bất thường như doanh thu tăng mạnh nhưng lợi nhuận giảm sâu, hoặc biên lợi nhuận thấp bất thường so với ngành.
Cơ quan Thuế cũng sẽ chuyển từ phương thức kiểm tra thủ công sang quản lý dựa trên dữ liệu, qua đó nâng cao khả năng phát hiện hành vi gian lận tinh vi.
Đặc biệt, đối với các trường hợp có dấu hiệu vi phạm rõ ràng, cơ quan Thuế sẽ phối hợp với cơ quan Công an để xử lý hình sự.
P.V