Không để nguồn lực đầu tư bị “đóng băng”
Theo báo cáo tại hiện trường, dự án Quảng Ngãi - Hoài Nhơn (dài 88km), đã hoàn thành phần xây dựng, Thủ tướng yêu cầu các cơ quan và địa phương liên quan cần chuyển trọng tâm sang tổ chức khai thác vận hành, đưa tuyến cao tốc vào sử dụng để phát huy giá trị công trình, tránh lãng phí nguồn lực đầu tư công, đồng thời để mở không gian phát triển mới, nâng cao đời sống người dân.
Thủ tướng Phạm Minh Chính tặng quà các lực lượng thi công trên công trường cao tốc Chí Thạnh - Vân Phong
Về các thủ tục để đưa tuyến vào khai thác, Thủ tướng yêu cầu Bộ Xây dựng và các bên liên quan khẩn trương xử lý những phần việc còn lại, hoàn tất các điều kiện cần thiết để đưa dự án vào khai thác. “Công tác nghiệm thu, đặc biệt là nghiệm thu phòng cháy chữa cháy đã hoàn thành đây là cơ sở quan trọng để đẩy nhanh các bước tiếp theo. Các bên cần sớm giải quyết các vấn đề còn lại để đưa tuyến vào vận hành”, Thủ tướng nói.
Thủ tướng ghi nhận và biểu dương tinh thần thi công khẩn trương của các lực lượng trên công trường, đặc biệt nhà thầu đã sáng tạo và áp dụng phương pháp đào hầm mới để thi công vượt tiến độ ở cả ba hầm xuyên núi trên tuyến, góp phần đẩy tiến độ chung của cả dự án về đích trước 8 tháng.
Tương tự, đối với dự án Hoài Nhơn - Quy Nhơn (dài hơn 70km), cũng đã hoàn thành phần xây dựng và đủ điều kiện để đưa vào khai thác, tuy nhiên hiện nay tuyến đường vẫn chưa đưa vào sử dụng để phục vụ nhu cầu đi lại của người dân.
Tại dự án Quy Nhơn - Chí Thạnh (dài 61,7km) hiện còn một số hạng mục, trong đó lớn nhất là gia cố mái taluy phát sinh do đợt mưa lũ cuối tháng 12/2025 ở gói 12XL và 13XL, Ban QLDA 85 cho biết toàn bộ dự án phấn đấu hoàn thành trong tháng 3/2026.
Dự án cao tốc thành phần Chí Thạnh - Vân Phong (dài hơn 48km), Ban QLDA 7 báo cáo đã thực hiện được gần 94% giá trị hợp đồng, khối lượng còn lại chủ yếu là kết cấu áo đường, trong đó còn 6km tuyến chính chưa thảm bê tông nhựa, dự án phấn đấu hoàn thành trong tháng 3/2026.
Tại cuộc họp sau kiểm tra thực địa, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh cho biết, thời tiết bất lợi, mưa bão kéo dài đã ảnh hưởng lớn đến tiến độ thi công, khiến một số dự án chậm khoảng 1 tháng so với yêu cầu. Bên cạnh đó, một số nhà thầu yếu kém không đáp ứng được yêu cầu về tiến độ trong quá trình thi công, đặc biệt là ở giai đoạn nước rút phải loại bỏ hoặc cắt giảm khối lượng để điều chuyển cho nhà thầu khác thực hiện.
Điển hình như tại dự án Quy Nhơn - Chí Thạnh và Chí Thạnh - Vân Phong, Bộ Xây dựng đã chỉ đạo Ban QLDA đề nghị Tập đoàn Đèo Cả tham gia hỗ trợ thi công, phối hợp khắc phục ảnh hưởng mưa lũ, và tăng cường nguồn lực để hoàn thiện các hạng mục cuối.
Kết luận cuộc họp, Thủ tướng biểu dương các nhà thầu, đồng thời bày tỏ cảm ơn và đánh giá cao việc các kỹ sư, công nhân đã gác lại công việc gia đình, bám trụ xuyên Tết trên công trường để đẩy nhanh tiến độ thi công, sớm đưa các dự án hoàn thành.
Đối với 4 đoạn tuyến Quảng Ngãi - Hoài Nhơn, Hoài Nhơn - Quy Nhơn, Quy Nhơn - Chí Thạnh và Chí Thạnh - Vân Phong, đến nay đã cơ bản thông xe kỹ thuật, chỉ còn 6km thuộc đoạn Chí Thạnh - Vân Phong chưa thảm nhựa. Thủ tướng yêu cầu Ban QLDA 7 huy động lực lượng tập trung thi công, phấn đấu hoàn thành đoạn này trong tháng 3/2026.
Thủ tướng Chính phủ đề nghị các cơ quan, đơn vị chức năng phối hợp chặt chẽ với chủ đầu tư, nhà thầu để hoàn thành các công việc còn lại, nghiệm thu và đưa công trình vào khai thác trước ngày 10/3/2026, đem lại lợi ích cho địa phương và người dân, tránh lãng phí và phát huy hiệu quả đầu tư.
Mong từng ngày “mở cửa” cao tốc
Trong chuỗi các dự án thành phần ở khu vực miền Trung nhằm nối thông trục cao tốc Bắc - Nam phía Đông từ Lạng Sơn đến TP. Hồ Chí Minh, mới chỉ có đoạn Vân Phong - Nha Trang (dài 83km) được đưa vào khai thác. Các tuyến còn lại nối từ Quảng Ngãi đến Gia Lai dài 268km dù đã cơ bản hoàn thành phần xây dựng nhưng chưa được đưa vào khai thác sử dụng.
Dự án cao tốc Chí Thạnh - Vân Phong
Việc công trình hoàn thành nhưng không thể đưa vào sử dụng không chỉ gây lãng phí nguồn vốn đầu tư hàng trăm nghìn tỷ đồng, mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi chính đáng của người dân và doanh nghiệp.
Trong khi cao tốc đã cơ bản hoàn thiện, phương tiện vẫn phải lưu thông trên tuyến quốc lộ cũ với mật độ dày đặc. Vào giờ cao điểm, nhiều đoạn thường xuyên xảy ra ùn ứ, đặc biệt là khu vực đông dân cư, khu vực có nhiều xe tải và xe container lưu thông. Không ít tài xế cho biết họ cảm thấy “xót ruột” khi nhìn thấy tuyến cao tốc rộng rãi bên cạnh nhưng không thể đi vào.
Anh Trần Minh Duy, tài xế xe tải chạy tuyến Bắc - Nam chia sẻ: “Chúng tôi đi qua đoạn này hàng tuần. Đường cao tốc nhìn rất đẹp nhưng chưa cho xe chạy. Quốc lộ thì đông đúc, nhiều lúc kẹt xe, vừa tốn thời gian vừa tốn nhiên liệu. Nếu cao tốc sớm thông xe, chi phí vận chuyển sẽ giảm đáng kể.”
Không chỉ giới tài xế, người lao động thường xuyên di chuyển liên tỉnh cũng mong ngóng từng ngày. Chị Nguyễn Xuân Thủy (Quảng Ngãi) hiện đang làm việc tại Hoài Nhơn (Gia Lai) cho biết: “Nếu cao tốc đi vào hoạt động, thời gian di chuyển sẽ rút ngắn rất nhiều. Chúng tôi chờ đợi tuyến cao tốc này để đi lại đỡ vất vả, nhưng khi thấy đường đã hoàn thành mà vẫn chưa được đi thì ai cũng sốt ruột.”
Ở góc độ kinh tế, nhiều doanh nghiệp địa phương kỳ vọng cao tốc sẽ mở ra cơ hội mới cho giao thương và du lịch. Một chủ cơ sở kinh doanh dịch vụ du lịch cho biết việc rút ngắn thời gian di chuyển giữa các tỉnh sẽ giúp thu hút khách nội địa, tạo điều kiện hình thành thêm nhiều tour tuyến mới. “Chúng tôi đã lên kế hoạch mở rộng dịch vụ khi cao tốc hoàn thành. Nhưng đến nay chưa thể triển khai vì tuyến đường vẫn chưa được khai thác.”
Chuyến kiểm tra đầu xuân Bính Ngọ 2026 của lãnh đạo Chính phủ một lần nữa khẳng định tầm vóc của các công trình cao tốc qua miền Trung - Tây Nguyên . Khi những mảnh ghép này được đưa vào khai thác đồng bộ không chỉ trục cao tốc Bắc - Nam phía Đông được hoàn thiện, mà còn tạo “cú hích” hạ tầng chiến lược, mở ra không gian phát triển mới cho cả khu vực trong kỷ nguyên mới.
Minh Anh