Đừng đánh đổi sức khỏe vì 'kiêng' khám bệnh đầu năm

3 giờ trướcBài gốc

Hệ quả là bệnh tình âm thầm tiến triển nặng hơn, làm lỡ cơ hội điều trị kịp thời ngay từ giai đoạn sớm.

Thăm khám sức khỏe ngay khi có dấu hiệu bất thường là rất cần thiết.

Những hệ lụy khó lường

Theo thống kê sơ bộ của Trung tâm Cấp cứu A9 (Bệnh viện Bạch Mai), ngay từ mùng 2 Tết Nguyên đán, số bệnh nhân nhập viện cấp cứu đã bắt đầu tăng mạnh. Nếu ngày thường trung tâm tiếp nhận khoảng 300 ca thì những ngày vừa qua, con số trung bình lên tới 400 ca/ngày, trong đó có nhiều trường hợp nặng, nguy kịch.

Đặc biệt, năm nay, cấp cứu do tai nạn giao thông giảm, nhưng các trường hợp bệnh lý nội khoa lại gia tăng rõ rệt, đặc biệt là biến chứng tim mạch, đột quỵ, xuất huyết tiêu hóa, nhiễm trùng nặng... Không ít bệnh nhân khi nhập viện đã ở trong tình trạng nguy kịch, trong khi nếu được xử trí sớm ngay từ khi xuất hiện triệu chứng, tiên lượng có thể khả quan hơn rất nhiều.

Nguyên nhân của tình trạng này, nhất là ở những người mắc bệnh mạn tính như tăng huyết áp, đái tháo đường, bệnh tim mạch, hen phế quản, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính..., chủ yếu xuất phát từ việc không dùng thuốc đều đặn và “kiêng” tái khám định kỳ. Không ít bệnh nhân vì bận rộn du xuân, chúc Tết hoặc do tâm lý kiêng kỵ đã quên uống thuốc, tự ý giảm liều, thậm chí bỏ hẳn thuốc vài ngày. Cũng có người xuất hiện dấu hiệu cảnh báo từ trước nhưng không đi khám vì e ngại “đầu năm vào bệnh viện sợ... giông”.

Bên cạnh đó là chế độ ăn uống thiếu kiểm soát với nhiều thịt mỡ, bánh chưng, giò chả, rượu, bia; sinh hoạt đảo lộn, thức khuya, ít vận động. Những thay đổi đột ngột này khiến huyết áp tăng vọt, đường huyết mất kiểm soát, mỡ máu tăng cao, tạo điều kiện cho các biến cố tim mạch và rối loạn chuyển hóa xảy ra.

Ngoài ra, một nhóm bệnh nhân đặc biệt cần lưu ý trong dịp Tết là những người đã đặt stent mạch vành. Không ít người lầm tưởng rằng sau khi đặt stent, mạch máu đã được “sửa chữa” hoàn toàn và có thể sinh hoạt bình thường như trước. Thực tế, stent chỉ là giải pháp cơ học nhằm mở rộng lòng mạch; trong khi đó, bệnh lý xơ vữa vẫn tồn tại và hoàn toàn có thể tiếp tục tiến triển.

Chia sẻ câu chuyện “hú vía” khi phải đi cấp cứu vào dịp Tết, ông Nguyễn Văn Huy (62 tuổi, phường Hoàng Mai, Hà Nội) cho biết: “Trước Tết vài tháng, tôi đặt stent, sức khỏe khá ổn định và tái khám đều đặn. Tuy nhiên, những ngày Tết, tôi ăn nhiều chất béo, lại sử dụng rượu, bia liên tục. Do đi chúc Tết xa nhà, tôi quên uống thuốc chống kết tập tiểu cầu trong hai ngày. Đến mùng 5 Tết, tôi xuất hiện cơn đau thắt ngực dữ dội, khó thở, vã mồ hôi lạnh và phải nhập viện cấp cứu. Kết quả chẩn đoán cho thấy huyết khối hình thành ngay trong stent cũ, gây nhồi máu cơ tim cấp. Các bác sĩ nhận định, nếu gia đình tiếp tục chần chừ vì tâm lý “kiêng” đi viện đầu năm, hậu quả có thể rất nghiêm trọng”.

Đừng bỏ lỡ “thời gian vàng”

TS.BS Nguyễn Quốc Thái, Phó Viện trưởng Viện Tim mạch Quốc gia (Bệnh viện Bạch Mai) cho biết: Sau can thiệp tim mạch, hai yếu tố mang tính sống còn là tuân thủ điều trị bằng thuốc và kiểm soát lối sống. Các thuốc chống kết tập tiểu cầu như Aspirin, Clopidogrel, Ticagrelor... phải được sử dụng đúng giờ, đủ liều; việc tự ý ngưng thuốc dù chỉ 1 - 2 ngày cũng có thể làm tăng nguy cơ hình thành huyết khối trong stent. Vì vậy, ở bất kỳ thời điểm nào, người bệnh cũng cần chủ động chuẩn bị đủ thuốc cho những kỳ nghỉ dài, tránh gián đoạn điều trị. Bên cạnh đó, bệnh nhân tim mạch cần duy trì chế độ ăn uống lành mạnh, hạn chế thực phẩm nhiều chất béo vì có thể làm tăng độ nhớt của máu; rượu, bia dễ tương tác với thuốc và làm tăng nhịp tim; ăn mặn gây tăng huyết áp. Thời tiết lạnh đầu xuân cũng khiến mạch máu co lại, làm gia tăng nguy cơ đau thắt ngực. Do đó, người bệnh cần giữ ấm cơ thể, tránh gắng sức đột ngột và duy trì nhịp sinh hoạt điều độ.

Trong điều trị bệnh tim mạch, đột quỵ và nhiều bệnh lý cấp tính khác, “thời gian vàng” giữ vai trò quyết định. Chỉ chậm trễ vài giờ, thậm chí vài chục phút, cơ hội cứu sống và khả năng phục hồi đã có thể giảm đáng kể. Tuy nhiên, tâm lý kiêng kỵ đầu năm lại khiến không ít gia đình chần chừ khi đưa người bệnh đi cấp cứu. TS.BS Nguyễn Quốc Thái khuyến cáo, khi xuất hiện các dấu hiệu như đau thắt ngực lan lên cổ, hàm hoặc tay trái; khó thở; vã mồ hôi; chóng mặt; yếu, liệt tay chân; chảy máu chân răng hoặc chảy máu cam kéo dài..., người bệnh cần đến cơ sở y tế ngay lập tức để được thăm khám và xử trí kịp thời.

“Đừng vì tâm lý kiêng kỵ đi viện đầu năm mà bỏ qua thời gian vàng xử trí các biến cố tim mạch”, thông điệp của TS.BS Nguyễn Quốc Thái không chỉ dành riêng cho bệnh nhân tim mạch mà cho tất cả mọi người. Bệnh viện không phải là nơi mang lại điều xui rủi, mà là nơi gìn giữ và bảo vệ sự sống. Vì vậy, những người mắc bệnh nền mạn tính không nên để các quan niệm “kiêng kỵ” thiếu cơ sở chi phối quyết định chăm sóc sức khỏe của mình. Sự chủ động, khoa học và kịp thời trong thăm khám, điều trị mới chính là “lộc đầu năm” quý giá nhất đối với mỗi gia đình.

Bài và ảnh: Phương Thu

Nguồn Hà Nội Mới : https://hanoimoi.vn/dung-danh-doi-suc-khoe-vi-kieng-kham-benh-dau-nam-735586.html