Các đình làng, lăng vạn, dinh miếu và nhà thờ tộc họ trên địa bàn đặc khu Lý Sơn tổ chức nghi thức dựng cây nêu đón Tết cổ truyền
Từ đêm 23 rạng sáng 24 tháng Chạp hằng năm, sau lễ tiễn ông Công, ông Táo về trời, khắp các đình làng, lăng vạn, dinh miếu và nhà thờ tộc họ trên địa bàn đặc khu Lý Sơn lại đồng loạt tổ chức nghi thức dựng cây nêu đón Tết cổ truyền.
Trong không gian linh thiêng của đảo tiền tiêu, tiếng trống, tiếng chiêng vang vọng hòa cùng làn khói trầm bảng lảng giữa gió biển, báo hiệu mùa Xuân đang trở về trên quê hương Hải đội Hoàng Sa.
Nghi thức dựng nêu là dịp để tưởng nhớ công lao các bậc tiền nhân khai khẩn đảo, tri ân những thế hệ hùng binh Hoàng Sa
Giữa nhịp sống hiện đại, phong tục “trồng đu lên phướn” (dựng nêu) vẫn được người dân Lý Sơn gìn giữ suốt hơn bốn thế kỉ qua như một nét văn hóa đặc trưng không thể thiếu mỗi độ Tết đến, Xuân về. Không chỉ là nghi lễ mở đầu năm mới, dựng nêu còn là sợi dây bền chặt kết nối cộng đồng, gắn kết các tộc họ, làng xóm trong niềm hân hoan, đồng lòng hướng về cội nguồn.
Cây nêu được chọn từ những thân tre cao, thẳng và chắc khỏe – biểu tượng cho sức sống bền bỉ của cư dân miền biển giữa phong ba sóng gió. Trên ngọn nêu, lá phướn tung bay trong gió, kèm theo linh vật như cá hoặc chim phụng, gửi gắm ước vọng về mưa thuận gió hòa, tài lộc dồi dào và một năm mới thịnh vượng.
Cây nêu được chọn từ những thân tre cao, thẳng và chắc khỏe – biểu tượng cho sức sống bền bỉ của cư dân miền biển giữa phong ba sóng gió
Đặc biệt, trên mỗi cây nêu đều trang trọng treo lá cờ đỏ sao vàng – biểu tượng thiêng liêng của Tổ quốc, thể hiện niềm tự hào dân tộc và ý thức gìn giữ chủ quyền biển đảo.
Ông Bùi Minh Cảnh, cựu Trưởng Ban tổ chức đình làng An Hải, chia sẻ: “Cứ đến ngày 24 tháng Chạp hằng năm, các lăng, chòm, làng trên đảo đều tổ chức dựng nêu để chuẩn bị đón năm mới. Đây là nghi thức cầu mong cho dân làng bình yên, mạnh khỏe, làm ăn gặp nhiều may mắn và một năm mới an khang”.
Trên mỗi cây nêu đều trang trọng treo lá cờ đỏ sao vàng – biểu tượng thiêng liêng của Tổ quốc
Theo ông Dương Văn Tri, Chủ lăng Bà Thủy Long, xã An Hải: “Từ xưa đến nay, theo truyền thống ông bà để lại, ngày 24 tháng Chạp gọi là ngày ‘trồng đu lên phướn’, tức là dựng nêu đón năm mới. Đây cũng là dịp rước thần linh về vui Xuân cùng dân làng. Đến Rằm tháng Giêng thì làm lễ hạ nêu”.
Trong quan niệm của người dân Lý Sơn, cây nêu không chỉ báo hiệu Tết đã về mà còn mang ý nghĩa xua đuổi điều xấu, bảo vệ sự bình an cho cộng đồng. Nghi thức dựng nêu cũng là dịp để tưởng nhớ công lao các bậc tiền nhân khai khẩn đảo, tri ân những thế hệ hùng binh Hoàng Sa đã vượt trùng khơi xác lập và bảo vệ chủ quyền biển đảo qua bao thế kỉ.
Phong tục “trồng đu lên phướn” đã trở thành nét đẹp văn hóa đặc trưng của người dân Lý Sơn
Trưởng tộc nhà thờ họ Dương Dương Hữu Nghĩa cho biết: “Phong tục dựng nêu, thượng nêu đã tồn tại hơn 400 năm nay. Mục đích là cầu quốc thái dân an, nhân an vật thịnh, mùa màng bội thu. Các tộc họ cũng cầu mong con cháu một năm mới sức khỏe dồi dào, vạn sự bình an, tấn tài tấn lộc”.
Giữa nền trời Xuân xanh thẳm, những cây nêu vươn cao như những cột mốc văn hóa nơi đảo tiền tiêu, tạo nên sắc Xuân rất riêng của Lý Sơn. Không chỉ là biểu tượng thiêng liêng của Tết cổ truyền, cây nêu còn kết tinh tinh thần đoàn kết, niềm tin và khát vọng về một năm mới thuận hòa, bình an trên quê hương Hải đội Hoàng Sa anh hùng.
NHƯ ĐỒNG