Đường rộng, cầu to và 'chiếc áo chật' ý thức

2 giờ trướcBài gốc

Thế nhưng, nghịch lý cầu thông, đường thoáng nhưng xe vẫn kẹt đang đặt ra bài toán hóc búa cho ngành giao thông khi áp lực Tết Nguyên đán đang đè nặng.

Có lẽ chưa năm nào người dân TP HCM lại chứng kiến một "cơn mưa" khánh thành các dự án giao thông như thời gian qua. Từ việc "giải cứu" khu Nam với cầu Rạch Đỉa, cầu Phước Long; khơi thông cửa ngõ phía Đông với cầu Nam Lý; cho đến việc xóa nút thắt cổ chai cầu Bà Hom hay thông xe các nhánh hầm chui tại nút giao Nguyễn Văn Linh - Nguyễn Hữu Thọ. Những nỗ lực của chính quyền thành phố là không thể phủ nhận, mang lại diện mạo mới mẻ và hiện đại cho hạ tầng đô thị.

Tuy nhiên, thực tế những ngày giáp Tết Bính Ngọ này lại đang vẽ nên một bức tranh tương phản: Ùn tắc không biến mất, nó chỉ chuyển từ nơi này sang nơi khác.

Việc đưa vào khai thác các công trình trọng điểm giúp dòng xe thoát nhanh qua các điểm đen cũ nhưng lại vô tình tạo áp lực cực lớn lên các giao lộ kế tiếp chưa được nâng cấp đồng bộ.

Điển hình như tại khu vực Nam Sài Gòn, hầm chui Nguyễn Văn Linh đã giúp xe container, xe tải thoát nhanh qua giao lộ nhưng ngay lập tức dòng xe này lại dồn ứ cục bộ tại các đoạn giao cắt tiếp theo hướng về Quốc lộ 1. Tương tự, đường nối Trần Quốc Hoàn - Cộng Hòa dù đã thành hình để chia lửa cho cửa ngõ sân bay Tân Sơn Nhất nhưng áp lực lại đang đè nặng lên các tuyến đường nhánh xung quanh như Thăng Long, Hậu Giang do lượng xe đổ về quá lớn.

Bên cạnh đó, các đại công trường như nút giao An Phú hay rào chắn thi công metro số 2 (Bến Thành - Tham Lương) trên trục Cách Mạng Tháng Tám vẫn đang biến nhiều trục đường huyết mạch thành những thử thách thực sự vào giờ tan tầm.

Để lý giải cho nghịch lý này, cần nhìn thẳng vào những con số "biết nói". Tính đến đầu năm 2026, TP HCM đang quản lý hơn 9,5 triệu phương tiện (trong đó ô tô đã vượt mốc 1 triệu chiếc). Đó là chưa kể hơn 1 triệu phương tiện mang biển số các tỉnh lân cận ra vào thành phố mỗi ngày để làm ăn, sinh sống.

Trong khi đó, dù đã rất nỗ lực, tỉ lệ đất dành cho giao thông của TP HCM hiện mới chỉ đạt khoảng 14% đất xây dựng đô thị, thấp hơn nhiều so với quy chuẩn quốc gia. Tốc độ tăng trưởng phương tiện luôn bỏ xa tốc độ phát triển hạ tầng. Chúng ta đang cố gắng nới rộng chiếc áo đã quá chật, trong khi cơ thể đô thị lại lớn lên quá nhanh.

Đặc biệt, trong những ngày cận Tết, nhu cầu vận chuyển hàng hóa, đi lại tăng đột biến từ 150% đến 200% so với ngày thường. Một va quệt nhỏ hay một chiếc xe buýt chết máy cũng đủ để làm tê liệt cả một trục đường.

Hạ tầng không thể xây xong trong một sớm một chiều. Để "giảm nhiệt" cho giao thông TP HCM dịp Tết này, thay vì chỉ trông chờ vào việc khánh thành các dự án mới, sự linh hoạt tối đa trong điều tiết là yêu cầu tiên quyết. Lực lượng chức năng cần túc trực thường xuyên tại các "điểm nóng" mới phát sinh sau khi thông xe các dự án, chủ động đóng mở các lối rẽ, điều chỉnh đèn tín hiệu theo lưu lượng thực tế thay vì chu kỳ cứng nhắc.

Song song với biện pháp kỹ thuật, ý thức người tham gia giao thông vẫn là "chìa khóa vàng". Hình ảnh hàng dài xe máy leo lề, ô tô đi vào làn xe máy ngay tại những cây cầu vừa khánh thành là điều rất đáng buồn. "Đường thông" cần đi đôi với "ý thức thoáng". Sự nhường nhịn, tuân thủ làn đường trong những ngày giáp Tết chính là cách nhanh nhất để mọi người đều được về nhà.

TP HCM đang chuyển mình mạnh mẽ với khát vọng khép kín Vành đai 2, Vành đai 3. Nhưng trước khi những đại dự án đó hoàn thành, sự kiên nhẫn và ý thức cộng đồng, cùng với những giải pháp tổ chức giao thông khoa học, mềm dẻo, vẫn là "liều thuốc" duy nhất để giảm cơn đau đầu mang tên kẹt xe.

TS Phạm Đào Thịnh

Nguồn NLĐ : https://nld.com.vn/duong-rong-cau-to-va-chiec-ao-chat-y-thuc-196260102212042129.htm