Nhà đầu tư mạo hiểm đang đổ hàng trăm triệu USD vào những công ty khởi nghiệp có kế hoạch phóng các hệ thống AI vào không gian, sau khi các tỷ phú như Jeff Bezos, Elon Musk và Jensen Huang thúc đẩy mạnh mẽ ý tưởng này những tuần gần đây.
SpaceX của Elon Musk và Blue Origin của Jeff Bezos đều đang thực hiện các dự án phóng các trung tâm dữ liệu AI, gồm hàng nghìn vệ tinh, lên quỹ đạo. Trong khi Nvidia tháng này đã công bố các chip AI mới được thiết kế để hoạt động trong không gian.
Điều đó đã giúp thúc đẩy sự quan tâm của nhà đầu tư vào Starcloud và Aetherflux - hai công ty khởi nghiệp Mỹ cũng đang phát triển các trung tâm dữ liệu AI trên quỹ đạo chạy bằng năng lượng mặt trời.
Các hệ thống được lên kế hoạch của Starcloud và Aetherflux sẽ xử lý yêu cầu gửi từ người dùng đến các ứng dụng AI như ChatGPT hoặc Claude Code, rồi truyền kết quả trở lại Trái đất.
Một số người tin rằng máy tính AI trong không gian những năm tới có thể hoạt động rẻ hơn so với các hệ thống tương đương trên trái đất.
Hôm 20.3, Starcloud thông báo đã huy động được 170 triệu USD từ các nhà đầu tư, trong đó có Benchmark và EQT Ventures. Thương vụ này định giá công ty khởi nghiệp hai năm tuổi này ở mức 1,1 tỉ USD, gồm cả nguồn vốn mới.
“Bằng cách chuyển điện toán AI lên không gian, chúng tôi mở ra khả năng tiếp cận nguồn năng lượng mặt trời vô hạn và loại bỏ hoàn toàn nút thắt cổ chai về năng lượng. Khoản tài trợ này cho phép chúng tôi nhanh chóng mở rộng cơ sở hạ tầng quỹ đạo và đáp ứng nhu cầu thương mại khổng lồ về điện toán AI bền vững”, Philip Johnston, đồng sáng lập kiêm Giám đốc điều hành Starcloud, cho biết.
Chetan Puttagunta, đối tác tại Benchmark sẽ tham gia vào hội đồng quản trị Starcloud, nói tình trạng thiếu hụt năng lượng trầm trọng trên trái đất để đáp ứng nhu cầu điện toán AI ngày càng tăng cho thấy “nhu cầu thị trường khá lớn về những cách tiếp cận mới với vấn đề này”.
“Nếu nhìn vào tương lai, điều đó khá phù hợp với xu hướng phát triển của thế giới”, ông nói.
Thỏa thuận đó diễn ra trong bối cảnh Aetherflux đang đàm phán để huy động tới 300 triệu USD với mức định giá khoảng 2 tỉ USD, theo các nguồn tin am hiểu vấn đề. Aetherflux là công ty khởi nghiệp có trụ sở tại bang California (Mỹ) do người đồng sáng lập Robinhood là Baiju Bhatt dẫn đầu.
Được hỗ trợ bởi các công ty đầu tư mạo hiểm gồm Andreessen Horowitz và Index Ventures, Aetherflux từ chối bình luận về các cuộc đàm phán.
Elon Musk đặt tham vọng đưa trung tâm dữ liệu AI lên không gian là trọng tâm trong kế hoạch chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) sắp tới của SpaceX, sau khi sáp nhập công ty khởi nghiệp xAI vào hãng hàng không vũ trụ này tháng trước. Cả SpaceX và Blue Origin đều đã nộp đơn lên Ủy ban Truyền thông Liên bang Mỹ (FCC) để xin phép phóng hàng nghìn vệ tinh AI, với SpaceX nhắm đến một chòm 1 triệu vệ tinh.
Sau khi huy động được 3 triệu USD trong vòng gọi vốn ban đầu, Starcloud đã thiết kế, chế tạo và phóng vệ tinh đầu tiên của mình hồi tháng 11.2025, trở thành nhóm đầu tiên đưa chip AI Nvidia H100 vào quỹ đạo.
“Việc một đội ngũ nhỏ, với nguồn vốn hạn chế như vậy, thực sự làm được điều này là cực kỳ ấn tượng với chúng tôi”, Chetan Puttagunta nói.
Starcloud đã lên kế hoạch cho lần phóng thứ hai cuối năm nay, trong khi Aetherflux cho biết có kế hoạch ra mắt trung tâm dữ liệu AI thương mại đầu tiên đầu năm 2027. Cả hai công ty đều có khả năng sẽ dựa vào SpaceX để phóng vệ tinh của họ.
“SpaceX được tích hợp theo chiều dọc chặt chẽ và điều đó sẽ mang lại lợi ích cho họ. Thế nhưng, nhu cầu đủ lớn để nhiều công ty cạnh tranh trong lĩnh vực này”, Baiju Bhatt nói với trang FT.
Elon Musk và Jeff Bezos đặt tham vọng đưa các trung tâm dữ liệu AI lên không gian - Ảnh: MTG
Những thách thức kỹ thuật sẽ mất nhiều năm để giải quyết
Dù Nvidia đã ra mắt mô-đun Space-1 Vera Rubin tại hội nghị dành cho nhà phát triển GTC hồi đầu tháng 3, Giám đốc điều hành Jensen Huang cảnh báo rằng việc chạy AI trong môi trường chân không đặt ra những thách thức kỹ thuật sẽ mất nhiều năm để giải quyết.
“Rõ ràng là có rất nhiều năng lượng trong không gian. Thách thức tất nhiên là làm mát. Bạn không thể tận dụng dẫn nhiệt hoặc đối lưu. Bạn chỉ có thể tản nhiệt bằng bức xạ. Tuy nhiên, cách này lại đòi hỏi diện tích bề mặt rất lớn để phát tán nhiệt hiệu quả”, Jensen Huang nói trong một tập gần đây của podcast All-In.
Giám đốc điều hành Nvidia nói thêm: “Đó không phải là bài toán không thể giải quyết, bởi không gian thì rộng vô hạn, nên vẫn có đủ chỗ để triển khai các giải pháp phù hợp”.
All-In là podcast nổi tiếng trong giới công nghệ và đầu tư tại Thung lũng Silicon, nơi các nhà đầu tư mạo hiểm và doanh nhân bàn luận về những chủ đề nóng như AI, startup, kinh tế và chính trị.
Chương trình được dẫn bởi 4 nhân vật có ảnh hưởng trong giới công nghệ: Chamath Palihapitiya Jason Calacanis David Sacks David Friedberg.
Podcast này nổi bật vì phong cách trò chuyện thẳng thắn, đôi khi gây tranh cãi và thường có sự tham gia của các khách mời là CEO công nghệ hoặc chính trị gia.
Sơn Vân