Chủ tịch EC, bà Ursula von der Leyen công bố chiến lược canh tranh mới nhất của khối: “Một châu Âu, một thị trường”. Ảnh: AP
Các yếu tố thúc đẩy
Tại hội nghị thượng đỉnh các nhà lãnh đạo EU vào trung tuần tháng này, Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen công bố kế hoạch “Một châu Âu, một thị trường” (One Europe, One market). Lộ trình nhằm chuyển từ “một thị trường thống nhất chưa hoàn thiện” sang “một thị trường cho một châu Âu” đến năm 2027.
Bởi thực tế, các nhà lãnh đạo EU (khối gồm 27 quốc gia thành viên) ngày càng lo ngại, các doanh nghiệp vẫn phải đối mặt với một “thị trường 27 quốc gia” thay vì một thị trường thống nhất. Điều này kìm hãm sự tăng trưởng và là rào cản lợi thế cho doanh nghiệp cũng như cho nền kinh tế cạnh tranh.
Euronews dẫn chứng lập luận của Giám đốc Trung tâm Kinh tế chính trị quốc tế châu Âu tại Brussels (Bỉ) Enrico Letta, châu Âu cần hội nhập sâu rộng hơn, cũng như cần chuyển đổi “từ 27 sang 1”. Ông Enrico Letta xác định, “sự phức tạp về quy định” và “sự chắp vá của các quy định quốc gia” của khu vực là những rào cản lớn. Sự phân mảnh làm tăng chi phí kinh doanh và làm giảm phúc lợi người tiêu dùng.
IMF ước tính, các rào cản phi thuế quan giữa các quốc gia thành viên EU lên khoảng 44% đối với hàng hóa và 110% đối với dịch vụ. EU có thể thiệt hại tới 150 tỷ euro trên thị trường vốn do quy định và hệ thống thuế quốc gia thành viên khác nhau, khoảng 228 tỷ euro đối với hàng hóa và 279 tỷ euro đối với dịch vụ mỗi năm.
Trong khi đó, giá điện công nghiệp ở châu Âu hiện cao gấp 2 đến 3 lần so với ở Mỹ và Trung Quốc, khiến ngành công nghiệp tiêu thụ nhiều năng lượng (như thép, hóa chất, thủy tinh) trở nên không bền vững về mặt tài chính.
Hơn nữa, theo các nhà phân tích, EU hiện sở hữu “mê cung quy định” kìm hãm sự đổi mới. Điều này làm nản lòng đầu tư. Sự phụ thuộc quá mức của châu Âu vào các nhà cung cấp bên ngoài đối với các vật liệu và công nghệ quan trọng buộc khu vực khẩn trương thúc đẩy quyền tự chủ chiến lược...
Các trụ cột chính của lộ trình
Euronews ngày 23/2 cho biết, EU sẽ tập trung vào 5 trụ cột chính để đưa khối trở lại vị trí dẫn đầu trong cạnh tranh toàn cầu, bao gồm: đơn giản hóa quy định, một thị trường thống nhất, thương mại, kỹ thuật số và năng lượng.
Theo đó, EU sẽ đơn giản hóa gánh nặng hành chính, thông qua việc hợp nhất dữ liệu và bảo vệ chuỗi giá trị cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ, kỳ vọng sẽ giảm chi phí thủ tục hành chính khoảng 15 tỷ euro mỗi năm cho các doanh nghiệp.
Về cơ chế một thị trường, EU sẽ tạo ra “phương thức quản lý thứ 28”, hay “EU Inc”. Đó là một khuôn khổ doanh nghiệp duy nhất, cho phép công ty thành lập và hoạt động trên khắp EU theo bộ quy tắc thống nhất.
Sáng kiến “Một châu Âu, một thị trường” cũng tập trung vào hai khía cạnh chính: quy hoạch và triển khai cơ sở hạ tầng năng lượng. Trong đó, gói lưới điện là cách tiếp cận mới của châu Âu đối với cơ sở hạ tầng năng lượng, nhằm hiện đại hóa và mở rộng lưới điện của khối bằng cách loại bỏ các rào cản xuyên biên giới, tăng cường an ninh cung cấp và độc lập về năng lượng.
Đối với lĩnh vực công nghệ, “xương sống” của hội nhập thị trường, EU sẽ sử dụng chính sách kỹ thuật số để giúp doanh nghiệp hoạt động liền mạch xuyên biên giới. Các nhà lãnh đạo EU nhất trí thúc đẩy “ví doanh nghiệp châu Âu”, hệ thống nhận dạng kỹ thuật số duy nhất cho phép doanh nghiệp tương tác với cơ quan chức năng trên tất cả quốc gia thành viên thông qua một kênh duy nhất.
Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa khẳng định, theo AP, việc thúc đẩy “một thị trường cho một châu Âu” sẽ bảo đảm các doanh nghiệp có thể hoạt động liền mạch trên toàn bộ 27 quốc gia thành viên, dựa trên một bộ quy tắc doanh nghiệp thống nhất, minh bạch và đơn giản hơn.
Số liệu từ Europa.eu cho thấy, EU hiện là thị trường của khoảng 450 triệu người, chiếm 5,5% dân số thế giới và là một trong những nền kinh tế lớn nhất thế giới. GDP, hay tổng giá trị của tất cả hàng hóa và dịch vụ được sản xuất tại EU, đạt gần 18 nghìn tỷ euro.
KIM OANH