Giá dầu quay đầu giảm mạnh khi tín hiệu hạ nhiệt xuất hiện
Mở cửa phiên giao dịch ngày 25/3, thị trường năng lượng toàn cầu chứng kiến cú đảo chiều mạnh mẽ khi giá dầu tiếp tục lao dốc tại khu vực châu Á, nối dài đà giảm sâu từ phiên trước đó trên thị trường Mỹ. Tính tới 9h sáng (giờ Việt Nam), giá dầu Brent giảm 6,34% xuống còn 97,87 USD/thùng, trong khi dầu WTI mất 5,33%, còn 87,43 USD/thùng.
Đây là một trong những phiên giảm mạnh hiếm thấy của giá dầu, trong bối cảnh thị trường vừa trải qua giai đoạn biến động dữ dội do căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông, đặc biệt liên quan đến Iran và khu vực eo biển Hormuz.
Nguyên nhân trực tiếp khiến giá dầu quay đầu giảm sâu đến từ các tín hiệu của chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump.
Đêm qua, ông Trump cho biết Washington và Tehran đang “đàm phán ngay bây giờ”, đồng thời nhấn mạnh hai bên đang trao đổi “một cách hợp lý”.
Dù phía Iran phủ nhận có đối thoại trực tiếp, thông điệp từ Nhà Trắng vẫn đủ để thị trường điều chỉnh lại mức độ rủi ro.
Trước đó, giá dầu cũng đã giảm sau khi ông Trump bất ngờ tuyên bố hoãn kế hoạch tấn công vào cơ sở hạ tầng năng lượng của Iran, chỉ vài ngày sau khi đưa ra tối hậu thư cứng rắn. Sau đó, giá có thời điểm phục hồi trở lại.
Thực tế, giá dầu luôn phản ứng rất nhạy với các tín hiệu liên quan đến nguồn cung. Khi nguy cơ xung đột lan rộng hoặc eo biển Hormuz bị phong tỏa – nơi chiếm khoảng 20% nhu cầu dầu toàn cầu và tới 30% lưu lượng vận chuyển bằng đường biển – giá thường bị đẩy lên cao. Ngược lại, chỉ cần xuất hiện tín hiệu hạ nhiệt, thị trường sẽ nhanh chóng điều chỉnh giảm.
Việc Mỹ phát tín hiệu đàm phán làm gia tăng kỳ vọng dòng chảy dầu qua eo biển Hormuz có thể sớm được duy trì ổn định, qua đó làm giảm khả năng xảy ra các kịch bản gián đoạn nguồn cung kéo dài hoặc xung đột diện rộng tại Trung Đông.
Bên cạnh đó, thị trường cũng phản ánh kỳ vọng nguồn cung từ Iran có thể quay trở lại nếu các điều kiện được cải thiện, qua đó gia tăng áp lực giảm giá trong ngắn hạn.
Một yếu tố đáng chú ý khác là tâm lý chốt lời. Sau giai đoạn tăng mạnh trước đó, khi rủi ro địa chính trị hạ nhiệt, các quỹ đầu cơ có xu hướng bán ra, khiến đà giảm của giá dầu trở nên rõ nét hơn.
Giá dầu giảm mạnh. Ảnh: KC
Thị trường dầu mỏ trước bài toán địa chính trị
Diễn biến giá dầu những ngày qua cho thấy thị trường không chỉ phản ứng với cung – cầu thực tế, mà còn bị chi phối mạnh bởi các tính toán địa chính trị.
Theo nhiều phân tích, việc hoãn hành động và phát tín hiệu đàm phán không chỉ là điều chỉnh ngắn hạn, mà có thể nằm trong một tính toán rộng hơn.
Sau giai đoạn biến động kéo dài, thị trường dầu chịu tác động mạnh khi nhiều nền kinh tế phụ thuộc vào nguồn cung qua eo biển Hormuz. Trong bối cảnh đó, các tín hiệu hạ nhiệt được xem là yếu tố tích cực, giúp giảm nguy cơ gián đoạn nguồn cung và ổn định tâm lý thị trường.
Kỳ vọng về khả năng đạt được một thỏa thuận cũng góp phần củng cố triển vọng ổn định nguồn cung, từ đó tạo áp lực giảm lên giá dầu trong ngắn hạn.
Tuy nhiên, diễn biến vẫn tiềm ẩn nhiều yếu tố khó lường, khiến thị trường duy trì trạng thái vừa kỳ vọng vừa thận trọng. Đây là nguyên nhân khiến giá dầu liên tục biến động mạnh trong thời gian gần đây.
Các chuyên gia của Goldman Sachs nhận định, thị trường dầu hiện nay không bị chi phối bởi kịch bản cơ sở, mà bởi xác suất xảy ra các kịch bản cực đoan. Chỉ cần nguy cơ xung đột tăng lên một chút, giá dầu có thể bật tăng mạnh trở lại.
Một yếu tố quan trọng khác là lợi ích của các nền kinh tế lớn. Nhiều quốc gia phụ thuộc đáng kể vào nguồn dầu từ Trung Đông, đặc biệt qua eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển then chốt của thị trường năng lượng toàn cầu. Chỉ cần khu vực này bị gián đoạn, chuỗi cung ứng có thể chịu tác động mạnh.
Vì vậy, các bên nhìn chung không mong muốn căng thẳng leo thang vượt kiểm soát, do nguy cơ đẩy giá năng lượng tăng cao, gây áp lực lên lạm phát và tăng trưởng.
Ở chiều ngược lại, các quốc gia xuất khẩu dầu cũng có động lực duy trì dòng chảy ổn định để bảo đảm nguồn thu ngân sách.
Trong bối cảnh đó, kịch bản dễ xảy ra là căng thẳng được kiểm soát ở mức nhất định trong ngắn hạn. Giá dầu có thể còn biến động, nhưng khó rơi vào trạng thái mất kiểm soát.
Về trung hạn, diễn biến thị trường sẽ phụ thuộc lớn vào triển vọng đối thoại và nguồn cung. Nếu các yếu tố này cải thiện, giá dầu có xu hướng ổn định.
Nhìn chung, đà giảm gần đây phản ánh sự điều chỉnh kỳ vọng của thị trường. Trong bối cảnh còn nhiều biến số, giá dầu được dự báo sẽ tiếp tục dao động theo thông tin và tín hiệu mới.
Mạnh Hà