Đóng cửa phiên giao dịch cuối tháng 8 và bước vào kỳ nghỉ Lễ, giá đôla Mỹ tại các ngân hàng thương mại phổ biến ở mức 26.132 đồng/USD (mua) và 26.502 đồng/USD (bán), giảm 29 đồng so với phiên trước. Dù hạ nhiệt, mức giá bán này vẫn neo ở mức kịch trần trong biên độ 5% so với tỉ giá trung tâm.
Trước đó, trong những tuần đầu tháng 8, giá đôla Mỹ tại ngân hàng liên tục lập đỉnh mới, cao nhất lên ngưỡng 26.536 đồng/USD.
NHNN tung biện pháp để kiềm chế giá đôla Mỹ
Áp lực buộc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) ngày 22-8 phải công bố kế hoạch bán ngoại tệ thông qua hợp đồng kỳ hạn 180 ngày có hủy ngang. Thời điểm áp dụng từ ngày 25-26/8, với giá bán ấn định là 26.550 đồng/USD.
Theo quy định, nếu giao dịch kỳ hạn từ 100 triệu USD trở lên, tổ chức tín dụng được phép hủy tối đa ba lần; dưới 100 triệu USD thì được hủy tối đa hai lần. Thời hạn hủy ngang đối với mỗi giao dịch chậm nhất 1 ngày làm việc trước ngày đáo hạn.
Tuy nhiên, NHNN chỉ bán ngoại tệ cho các ngân hàng có trạng thái ngoại tệ âm và số lượng bán ra giới hạn, nhằm đưa trạng thái về mức cân bằng.
Giá đôla Mỹ trên thị trường chợ đen ghi nhận mức cao kỷ lục. Ảnh minh họa
Cách làm này không chỉ giúp xử lý tình trạng mất cân đối cục bộ tại từng nhà băng, mà còn ngăn chặn nguy cơ đầu cơ hoặc tích trữ ngoại tệ vượt nhu cầu. Qua đó, NHNN vừa điều tiết tâm lý thị trường, vừa giảm áp lực lên giá đôla Mỹ mà không phải tung ra lượng lớn ngoại tệ, góp phần bảo toàn dự trữ.
Ngay sau khi kế hoạch bán ngoại tệ kỳ hạn triển khai, giá đôla Mỹ tại ngân hàng bắt đầu giảm. Tính đến cuối tuần, giá bán thấp hơn 34 đồng so với mức kỷ lục trước đó.
Tuy vậy, theo Chứng khoán Rồng Việt (VDSC) cho rằng, đây chỉ là nhịp điều chỉnh kỹ thuật sau chính sách điều hành. Áp lực tỉ giá USD/VND sẽ chưa giảm bền vững nếu nhu cầu ngoại tệ từ nay đến cuối năm tiếp tục gia tăng.
VDSC cho rằng, chênh lệch lãi suất VND – USD hay biến động chỉ số DXY không phải nguyên nhân chính khiến tỉ giá liên tục leo cao trong thời gian qua. Áp lực tỉ giá chủ yếu xuất phát từ nhu cầu thực về ngoại tệ tăng cao, cộng thêm tâm lý găm giữ giá đôla Mỹ khi Ngân hàng Nhà nước đang nới lỏng chính sách tiền tệ để hỗ trợ tăng trưởng.
Giá đôla Mỹ chợ đen tiếp tục leo thang
Trái ngược xu hướng điều chỉnh giảm tại ngân hàng, giá đôla Mỹ trên thị trường chợ đen tiếp tục leo dốc. Cuối tuần, giá mua bán phổ biến ở mức 26.750 – 26.850 đồng/USD, đắt hơn 30 đồng mỗi USD so với hôm trước, đồng thời thiết lập mốc kỷ lục mới và cao hơn tới 350 đồng so với giá bán tại các ngân hàng.
Sự chênh lệch giữa giá đôla Mỹ chợ đen và ngân hàng cho thấy tâm lý nắm giữ USD vẫn mạnh, bất chấp các biện pháp điều tiết.
Trên thị trường quốc tế, đồng bạc xanh trải qua bốn phiên giảm liên tiếp, chỉ số DXY lùi về 97,77 điểm, mức thấp nhất hai tháng.
Thông tin đáng chú ý đến từ hội nghị Jackson Hole ngày 22-8, khi Chủ tịch Cục dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) Jerome Powell thừa nhận thị trường lao động Mỹ suy yếu và rủi ro lạm phát có thể quay lại. Tuy nhiên, ông Powell nhấn mạnh chính sách tiền tệ vẫn đang ở trạng thái thắt chặt và Fed có dư địa điều chỉnh lập trường.
Những phát biểu này củng cố kỳ vọng Fed sẽ cắt giảm lãi suất cơ sở trong tháng 9. Theo công cụ theo dõi FedWatch của CME Group, có 92% khả năng Fed hạ 25 điểm cơ bản và 8% khả năng giữ nguyên lãi suất ở mức 4,25% – 4,5%/năm.
Một số chuyên gia kinh tế cho biết thêm, sau một năm giữ nguyên lãi suất, Fed không muốn tụt lại phía sau so với xu hướng toàn cầu. Nếu Fed giảm lãi suất trong tháng 9, đây sẽ là tâm điểm chú ý của thị trường tài chính quốc tế, đồng thời tác động mạnh đến giá đôla Mỹ trong khu vực.
Thực tế, các ngân hàng trung ương lớn trên thế giới đều đang theo đuổi mục tiêu nới lỏng chính sách tiền tệ. Chẳng hạn như Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) đã 8 lần giảm lãi suất chỉ trong một năm, tổng cộng 7 lần trong 12 tháng qua. Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc (BOK) cũng có 4 lần hạ lãi suất, còn Ngân hàng Trung ương Trung Quốc (PBoC) đã giảm 5 lần…
Trong bối cảnh này, việc Fed có động thái tương tự sẽ tạo áp lực giảm giá đôla Mỹ trên toàn cầu. Tuy nhiên, với Việt Nam, nhu cầu thực về ngoại tệ và xu hướng găm giữ trong dân cư mới là yếu tố quyết định khiến giá đôla Mỹ tại chợ đen tiếp tục lập đỉnh mới, dù Ngân hàng Nhà nước đã nỗ lực điều tiết.
THÙY LINH