Giá dừa 'lao dốc': Ngành dừa cần những giải pháp đồng bộ

5 giờ trướcBài gốc

Để hỗ trợ bà con và nhà vườn, các hợp tác xã cùng doanh nghiệp và chính quyền địa phương tổ chức lại sản xuất để tránh tình trạng “được mùa, mất giá”.

Dừa rớt giá thảm

Giá dừa tại nhiều địa phương, như tỉnh Đồng Tháp, Vĩnh Long,… giảm sâu trong những tuần gần đây, có thời điểm chỉ còn 35.000 - dưới 40.000 đồng/chục, gần bằng một nửa so với mức 70.000 - 80.000 đồng/chục trước đó.

Giá dừa khô liên tục giảm sâu, người trồng dừa gần như không có lãi.

Tại tỉnh Đồng Tháp, gia đình ông Dương Tấn Sĩ (xã Tân Thới) trồng hơn 1 ha dừa khô. Theo ông Sĩ, lúc đỉnh điểm, gia đình ông bán dừa khô với giá 240.000 đồng/chục (14 trái). Tuy nhiên, thời gian gần đây, giá dừa khô liên tục giảm. Hiện, thương lái thu mua dừa khô của nông dân trên địa bàn với giá từ 40.000-45.000 đồng/chục trở lại, tương đương khoảng 3.500 đồng/trái.

Ông Sĩ chia sẻ: “Nếu nông dân thuê cắt 1 thiên dừa cùng dọn dẹp (1.400 trái) thì chi phí khoảng 1,3 triệu đồng. Một thiên dừa sau khi trừ chi phí, nhà vườn chỉ còn khoảng 3 triệu đồng. Số tiền này chỉ đủ đầu tư phân thuốc trở lại”.

Tại tỉnh Vĩnh Long, từ sau Tết Nguyên đán đến nay, giá dừa khô nguyên liệu trên địa bàn tỉnh cũng giảm còn khoảng 35.000 đồng/chục, thấp nhất trong nhiều năm trở lại đây.

So với mức giá kỷ lục khoảng 240.000 đồng/chục vào tháng 9/2025, giá dừa khô hiện đã giảm hơn 200.000 đồng/chục, tương đương mức giảm 85%. Giá giảm sâu khiến nhiều nhà vườn gặp khó khăn, thu nhập không đủ bù chi phí sản xuất.

Tại xã Tam Ngãi, gia đình bà Trần Thị Hồng Phương vừa thu hoạch vườn dừa 0,2 ha, với sản lượng đạt khoảng 600 quả. Tuy nhiên, do giá bán thấp, thu nhập từ vụ dừa này giảm đáng kể. Trong khi đó, chi phí sản xuất vẫn duy trì, riêng việc bồi bùn, sên liếp, công việc thực hiện hằng năm để cải tạo vườn đã tốn trên 3,5 triệu đồng.

Tương tự, gia đình anh Thạch Vi La, xã Song Lộc cũng vừa thu hoạch 0,2 ha dừa sản lượng được 700 quả. Với sản lượng này 2 năm trước, gia đình anh cầm chắc trên 7 triệu đồng/tháng, nhưng hiện nay chưa đến 2 triệu đồng/tháng, không đủ bù chi phí chăm sóc, mua phân bón…

Theo nhiều nhà vườn, hiện giá dừa khô trên địa bàn tỉnh đang ở mức rất thấp. So với đỉnh điểm vào năm 2025 (giá dừa khô 200.000 đồng/chục) thì thời điểm này chỉ còn bằng 1/4 so với năm 2025.

Nguyên nhân là do trước đây khi giá dừa tăng, nông dân tập trung chăm sóc làm cho sản lượng tăng, trong khi nhu cầu tiêu thụ và xuất khẩu gặp khó khăn; bên cạnh còn do lượng dừa khô nhập khẩu tương đối nhiều với giá cả cạnh tranh, nên cũng làm cho giá dừa khô giảm mạnh.

Xây dựng liên kết chuỗi, tránh “được mùa mất giá”

Tỉnh Vĩnh Long hiện có hơn 122.870 ha dừa, chiếm khoảng 61% diện tích dừa cả nước; trong đó hơn 114.000 ha đang cho quả (chiếm 92% tổng diện tích), đóng góp quan trọng vào sinh kế của người dân địa phương. Tuy nhiên, thực tế giá dừa giảm sâu cho thấy liên kết sản xuất tiêu thụ vẫn còn hạn chế, dễ dẫn đến tình trạng “được mùa, mất giá”.

Theo các chuyên gia, ngành dừa cần đẩy mạnh phát triển chế biến sâu, chuyển dần từ xuất khẩu dừa thô sang các sản phẩm có giá trị gia tăng cao.

Để giải quyết bài toán này, các địa phương đang tập trung tăng cường liên kết chuỗi, xây dựng vùng nguyên liệu bền vững, đẩy mạnh sản xuất theo tiêu chuẩn hữu cơ và mở rộng thị trường xuất khẩu. Đồng thời, khuyến khích doanh nghiệp đầu tư chế biến sâu, nâng cao giá trị gia tăng nhằm ổn định đầu ra cho sản phẩm dừa.

Tại HTX Sản xuất - Dịch vụ - Thương mại Vạn Hưng (xã Bình Phú), ông Ngô Hữu Sự, Giám đốc HTX cho biết, đơn vị thu mua dừa tại vườn với giá 50.000 đồng/chục, ngay cả khi thị trường xuống mức 20.000 - 30.000 đồng/chục. Dừa đã móc sẵn tại lộ được thu mua 60.000 đồng/chục, bao gồm chi phí vận chuyển và công lao động.

Hiện, HTX quản lý vùng nguyên liệu khoảng 2.100 ha, sản lượng thu mua mỗi ngày từ 20.000 đến 25.000 trái. Theo ông Sự, việc giữ giá trong giai đoạn khó khăn không chỉ giúp nông dân duy trì sản xuất mà còn góp phần ổn định chuỗi cung ứng.

Về lâu dài, theo ông Châu Văn Hòa - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long, để ngành dừa phát triển bền vững, tỉnh đang tập trung tháo gỡ các “nút thắt” trong liên kết giữa doanh nghiệp và nông dân, xây dựng vùng nguyên liệu ổn định, đáp ứng các tiêu chuẩn về mã số vùng trồng và chứng nhận hữu cơ, tạo điều kiện để sản phẩm dừa tham gia sâu hơn vào thị trường xuất khẩu.

Bên cạnh đó, tỉnh sẽ đẩy mạnh phát triển chế biến sâu, chuyển dần từ xuất khẩu dừa thô sang các sản phẩm có giá trị gia tăng cao; đồng thời tăng cường xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường, góp phần ổn định đầu ra. Cùng với đó, doanh nghiệp và nông dân cần tuân thủ chặt chẽ các cam kết liên kết, chia sẻ lợi ích hài hòa nhằm khắc phục tình trạng “được mùa, mất giá”, góp phần phát triển bền vững ngành hàng dừa trong thời gian tới.

“Trong bối cảnh thị trường biến động, tổ chức lại sản xuất theo chuỗi, nâng cao chất lượng và đa dạng hóa thị trường là giải pháp căn cơ để ngành dừa thoát khỏi vòng lặp “được mùa, mất giá”- Phó Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long nói thêm.

Còn Thạc sĩ Biện Thị Hằng Nga - Giám đốc Đào tạo Công ty TNHH Hệ sinh thái VOS Holdings thì cho rằng, thực trạng sản xuất dừa ở các địa phương vẫn còn manh mún, phân tán, dựa nhiều vào kinh nghiệm, thiếu dữ liệu.

Trong khi thị trường hiện nay lại yêu cầu minh bạch đầu vào và đầu ra, truy xuất theo lô và đo lường phát thải.

Theo thống kê, Việt Nam hiện có khoảng 200.000 ha dừa, sản lượng 2,1-2,3 triệu tấn mỗi năm, thuộc nhóm 3 quốc gia xuất khẩu dừa hàng đầu thế giới.

Cây dừa cũng là một trong số ít cây trồng hội tụ 3 yếu tố quan trọng, gồm tạo sinh kế cho hàng trăm nghìn hộ dân, thích ứng tốt với hạn mặn và có chuỗi giá trị xuất khẩu đa dạng từ dừa tươi đến chế biến sâu.

Do thế giới đang vận hành theo những luật chơi mới. Do đó, yêu cầu đặt ra đối với ngành dừa Việt Nam nói chung và tỉnh Vĩnh Long nói riêng không chỉ dừng lại ở việc gia tăng diện tích hay năng suất mà phải sản xuất xanh, phát thải thấp.

Theo thống kê, Việt Nam hiện có khoảng 200.000 ha dừa, sản lượng 2,1-2,3 triệu tấn mỗi năm, thuộc nhóm 3 quốc gia xuất khẩu dừa hàng đầu thế giới.

Hồng Hương

Nguồn Vnbusiness : https://vnbusiness.vn/gia-dua-lao-doc-nganh-dua-can-nhung-giai-phap-dong-bo.html