Không dừng ở vai trò “bệ phóng” cho ca sĩ trẻ, những đơn vị này còn tham gia trực tiếp vào quá trình đào tạo, sản xuất, quảng bá và xây dựng hình ảnh nghệ sĩ. Khi được đầu tư bài bản, họ có thể cùng nghệ sĩ tạo ra những sản phẩm văn hóa có giá trị, có khả năng lan tỏa trong nước và cạnh tranh trên thị trường khu vực, quốc tế.
Tuy nhiên, thực tế cũng cho thấy không ít công ty còn thiếu tầm nhìn dài hạn, chưa chú trọng chiến lược phát triển bền vững và chưa đầu tư đủ chiều sâu cho chuyên môn, hình ảnh, truyền thông của nghệ sĩ.
Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình khẳng định tên tuổi của các gương mặt trẻ, đồng thời làm giảm vai trò của doanh nghiệp giải trí như một mắt xích quan trọng trong hệ sinh thái công nghiệp văn hóa.
Một số đơn vị tại Việt Nam đã bắt đầu triển khai mô hình đào tạo nghệ sĩ theo hướng chuyên nghiệp, đa năng, nhưng cách làm này vẫn chưa thực sự phổ biến. Ảnh: TBTN
Quýt làm, cam chịu?
Vừa qua, việc Gemini Hùng Huỳnh và GUT Label chấm dứt hợp tác giữa thời điểm xuất hiện nhiều tranh cãi quanh chất lượng sản phẩm âm nhạc đã thu hút sự chú ý của cộng đồng mạng. Phía GUT Label cho biết, sau hơn một năm cộng tác, công ty nhận thấy hai bên không còn cùng định hướng phát triển.
Phong thái và cách thức làm việc cũng không còn phù hợp để tiếp tục đồng hành, nên họ cùng đi đến quyết định kết thúc hợp đồng. Về phía Hùng Huỳnh, nam ca sĩ gián tiếp xác nhận thông tin này khi chia sẻ lại thông báo trên trang cá nhân.
Trong showbiz Việt, việc nghệ sĩ và công ty giải trí “đường ai nấy đi” sau một thời gian hợp tác không phải là chuyện hiếm. Với Hùng Huỳnh, câu chuyện gây chú ý hơn bởi diễn ra sau khi MV Đẹp mã của anh vướng tranh cãi về chất lượng.
Cùng thời điểm, trên mạng xã hội lan truyền nhiều đoạn clip nam ca sĩ bị nhận xét hát live chưa ổn định, thậm chí mải nhảy đến mức bỏ sót phần hát. Từ những ý kiến về kỹ năng biểu diễn, dư luận cũng đặt câu hỏi về vai trò của công ty quản lý trong việc đào tạo, định hướng và bồi dưỡng năng lực nghề nghiệp cho ca sĩ trẻ.
Trường hợp Hùng Huỳnh chưa lắng xuống, nhóm tân binh OGG lại tiếp tục trở thành tâm điểm tranh cãi. Ngay sau khi phát hành MV FR3SH!, nhóm bị chỉ trích vì sản phẩm có phong cách bị cho là “na ná” một số nhóm nhạc tân binh K-pop. Trước phản ứng của khán giả, OG Entertainment - công ty chủ quản của OGG, đã lên tiếng xin lỗi và gỡ MV khỏi các nền tảng để chỉnh sửa.
Trong thông báo, công ty này cho biết 4 nghệ sĩ của nhóm không trực tiếp tham gia vào các quyết định liên quan đến định hướng hình ảnh ở giai đoạn hậu kỳ. Tuy nhiên, lời giải thích này chưa làm dịu phản ứng của khán giả. Trái lại, nhiều ý kiến tiếp tục đặt dấu hỏi về năng lực và trách nhiệm của công ty giải trí khi để nghệ sĩ rơi vào cảnh “quýt làm, cam chịu”.
Có thể thấy, khi định hướng phát triển giữa nghệ sĩ và công ty không được thống nhất ngay từ đầu, mâu thuẫn rất dễ phát sinh. Cùng với đó, sự thiếu chuyên nghiệp trong quản lý, đào tạo và chiến lược dài hạn càng khiến mối quan hệ hợp tác trở nên mong manh, dễ dẫn đến những cuộc chia tay sớm.
Loại bỏ tư duy “ăn xổi”
Tại Hàn Quốc, trước khi trở thành nghệ sĩ được đông đảo khán giả thế giới biết đến, các “idol” phải trải qua quá trình rèn luyện khắc nghiệt trong nhiều năm, thậm chí cả chục năm. G-Dragon của BIGBANG từng có 11 năm đào tạo tại hai công ty giải trí. Một số thần tượng khác cũng trải qua thời gian thực tập kéo dài trên 5 năm, như Jihyo của TWICE với 10 năm, Jennie của BLACKPINK và Suho của EXO đều mất khoảng 6 năm khổ luyện trước khi ra mắt.
Đó là đặc trưng của mô hình đào tạo thực tập sinh tại Hàn Quốc: Một lộ trình chuyên nghiệp, kỷ luật và có tiêu chuẩn sàng lọc rất khắt khe. Trong quá trình ấy, các nghệ sĩ trẻ được trang bị đồng bộ nhiều kỹ năng, từ thanh nhạc, vũ đạo, biểu diễn sân khấu đến cách ứng xử trước công chúng và làm việc với truyền thông
Nhạc sĩ Nguyễn Hải Phong nhìn nhận: “Âm nhạc Việt không thiếu thành công, nhưng các thành công đó vẫn còn rời rạc. Điều chúng ta cần là một chuẩn chung, không chỉ về kỹ thuật mà còn là khả năng đối thoại với thế giới”. Theo anh, việc định hình một hệ tiêu chuẩn rõ ràng sẽ giúp sản phẩm âm nhạc Việt tiệm cận chất lượng quốc tế, đồng thời xây dựng được bản sắc riêng và sức phát triển bền vững.
Trong khi đó, do phần lớn công ty giải trí ở Việt Nam chưa chuẩn hóa quy trình đào tạo thần tượng, một số bạn trẻ phải tìm cơ hội ở nước ngoài, dù con đường này không hề dễ dàng. Ngô Ngọc Hưng, nghệ danh Hanbin, là một ví dụ. Anh lần đầu được biết đến khi tham gia chương trình sống còn I-LAND của Hàn Quốc. Dù không giành được suất ra mắt từ chương trình, Hanbin sau đó gia nhập một công ty giải trí tại xứ sở Kim chi và trở thành thành viên nhóm nhạc TEMPEST.
Không riêng Hanbin, Đặng Hồng Hải cũng từng có thời gian làm thực tập sinh tại Hàn Quốc. Tuy nhiên, con đường của anh chưa thuận lợi như đồng nghiệp. Sau khi thử sức ở Boys Planet, Hồng Hải tiếp tục trở lại với Boys II Planet nhưng vẫn chưa giành được suất ra mắt trong một nhóm nhạc.
Sự thiếu vắng những công ty giải trí vận hành chuyên nghiệp, có chiến lược phát triển bài bản đang là điểm nghẽn lớn của thị trường âm nhạc Việt Nam. Không ít đơn vị vẫn mang tư duy “ăn xổi”, thay vì đầu tư lâu dài cho thương hiệu cá nhân và nền tảng nghề nghiệp của nghệ sĩ. Quy trình đào tạo vì thế bị xem nhẹ, thiếu sự đồng bộ giữa thanh nhạc, vũ đạo, trình diễn sân khấu và kỹ năng làm việc với truyền thông. Hệ quả là nhiều ca sĩ trẻ bước ra thị trường khi nền tảng còn mỏng, dễ hụt hơi trước áp lực cạnh tranh và khó đi đường dài.
Trong bối cảnh hiện nay, việc hình thành những mô hình đào tạo gắn với nhu cầu thị trường là yêu cầu tất yếu. Mô hình thực tập sinh với lộ trình trau dồi dài hạn, tiêu chuẩn rõ ràng có thể là một hướng đi đáng cân nhắc.
Cùng với đó, cần tăng cường liên kết giữa nhà trường và doanh nghiệp để chuẩn hóa đào tạo nguồn nhân lực, xem đây là giải pháp quan trọng cho sự phát triển của công nghiệp văn hóa. Khi nghệ sĩ được chuẩn bị bài bản và có chiến lược phát triển rõ ràng, họ mới có cơ hội bứt phá; thị trường cũng nhờ vậy vận hành chuyên nghiệp và bền vững hơn.
ĐÌNH TOÁN