Giải ngân vốn đầu tư công - Không để vốn chờ công trình

một giờ trướcBài gốc

Năm nay, tổng kế hoạch vốn đầu tư công của Phú Thọ được giao ở mức gần 22.000 tỷ đồng. Đến hết tháng 4, toàn tỉnh đã giải ngân được gần 3.000 tỷ đồng, đạt khoảng 13,3% kế hoạch. Mặc dù cao hơn mức bình quân chung của cả nước, song con số này vẫn tạo áp lực không nhỏ đối với các sở, ngành, địa phương và chủ đầu tư trong những tháng còn lại của năm.

Cán bộ Ban Quản lý dự án xã Bình Tuyền bàn giải pháp tháo gỡ khó khăn cho các dự án triển khai trên địa bàn xã.

Trong bối cảnh Chính phủ xác định đầu tư công là động lực dẫn dắt tăng trưởng, thúc đẩy mục tiêu tăng trưởng kinh tế ở mức cao, yêu cầu đặt ra đối với các địa phương hiện nay không chỉ là giải ngân nhanh mà còn phải giải ngân đúng trọng tâm, hiệu quả và tạo sức lan tỏa thực chất cho nền kinh tế.

Tại Phú Thọ, nhiều công trình hạ tầng quan trọng đang được tập trung đẩy nhanh tiến độ như các tuyến giao thông kết nối khu công nghiệp, dự án hạ tầng đô thị Việt Trì, công trình trường học, y tế và các dự án phục vụ phát triển nông thôn mới. Đây đều là những công trình có ý nghĩa quan trọng trong mở rộng không gian phát triển, thu hút đầu tư và nâng cao chất lượng đời sống người dân.

Theo kết quả của UBND tỉnh Phú Thọ vừa công bố, trong quý I/2026, xã Bình Tuyền đứng vị trí thứ 2 và riêng tháng 4/2026 đứng đầu toàn tỉnh về giải ngân vốn đầu tư công. Để có được kết quả này, ngay từ đầu năm 2026, UBND xã đã xác định giải ngân vốn đầu tư công là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, đóng vai trò then chốt trong thúc đẩy tăng trưởng, hoàn thiện hạ tầng và nâng cao chất lượng đời sống nhân dân, từ đó tập trung triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm phấn đấu giải ngân đạt 100% kế hoạch vốn năm 2026.

Thực hiện đúng chỉ đạo của tỉnh là việc giải ngân phải gắn với bảo đảm chất lượng công trình, an toàn lao động, phòng chống tham nhũng, tiêu cực, thất thoát và lãng phí, xã Bình Tuyền yêu cầu các chủ đầu tư, ban quản lý dự án, đơn vị thi công phải xây dựng kế hoạch giải ngân chi tiết cho từng dự án theo các mốc thời gian cụ thể; đồng thời đẩy nhanh tiến độ hoàn thiện hồ sơ đầu tư, lựa chọn nhà thầu, thi công và nghiệm thu công trình.

Theo ông Phạm Ngọc Lân - Giám đốc Ban Quản lý dự án xã Bình Tuyền, việc tỉnh Phú Thọ triển khai cơ chế “luồng xanh” trong giải quyết thủ tục đầu tư công đã rút ngắn tới 50% thời gian xử lý hồ sơ đã tạo điều kiện rất thuận lợi để các địa phương tăng tốc thực hiện dự án.

Đến nay, địa phương có 5 dự án đã được phê duyệt chủ trương đầu tư; 3 dự án được phê duyệt dự án, báo cáo kinh tế kỹ thuật và kế hoạch lựa chọn nhà thầu; 2 dự án đang triển khai thi công. Tổng vốn đã cấp đạt 28,4 tỷ đồng, giải ngân đạt 14,1 tỷ đồng, tương đương 49,6% kế hoạch vốn được giao. Song song với đó, công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng tiếp tục được tập trung thực hiện quyết liệt.

Trong quý I/2026, xã đã tổ chức đo đạc, kiểm đếm đối với 48 hộ dân bị ảnh hưởng bởi 2 dự án với tổng diện tích khoảng 35.000m2; thực hiện chi trả bồi thường, hỗ trợ tái định cư cho 72 hộ dân với tổng số tiền hơn 15,5 tỷ đồng; bàn giao mặt bằng 34.836m2 phục vụ triển khai các dự án.

Nhiều dự án trọng điểm đang được địa phương tập trung tháo gỡ khó khăn, đẩy nhanh tiến độ như Hạ tầng kỹ thuật khu tái định cư phục vụ giải phóng mặt bằng KCN Bá Thiện II, Dự án Vành đai 5, Dự án Khu công nghiệp Bá Thiện II...

Lãnh đạo phường Vĩnh Phúc chỉ đạo phương án bồi thường, giải phóng mặt bằng Dự án đường song song với đường sắt đoạn tuyến đi qua địa bàn.

Tại phường Vĩnh Phúc, năm 2026 phường được giao thực hiện 96 dự án đầu tư công. Trong đó, 12 dự án đã hoàn thành quyết toán; 44 dự án đã hoàn thành nhưng đang hoàn thiện thủ tục quyết toán; 38 dự án đang thi công và 2 dự án đang chờ điều chỉnh quy hoạch để triển khai. Về kế hoạch vốn, tổng nguồn vốn đầu tư công năm 2026 của phường đạt trên 273 tỷ đồng. Tuy nhiên, tính đến hết ngày 29/4/2026, giá trị giải ngân mới đạt hơn 23,2 tỷ đồng, tương đương 11,76% kế hoạch tỉnh giao và 8,5% kế hoạch phường giao. Kết quả này cho thấy tiến độ giải ngân còn chậm so với yêu cầu đề ra.

Nguyên nhân chủ yếu được xác định là do nhiều khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai. Trong đó, đáng chú ý là tình trạng thiếu hụt nhân công sau kỳ nghỉ Tết, giá vật tư xây dựng tăng cao. Bên cạnh đó, công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng tại một số dự án còn gặp nhiều trở ngại do người dân chưa đồng thuận, chính sách đất đai còn bất cập và việc xác định giá đất chưa kịp thời.

Trước thực tế đó, theo đồng chí Hoàng Đình Thuật - Phó Chủ tịch UBND phường Vĩnh Phúc, phường đã chỉ đạo các chủ đầu tư, đơn vị liên quan tập trung đẩy nhanh tiến độ thi công, tăng cường kiểm tra, tháo gỡ khó khăn tại công trường; đồng thời đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động Nhân dân chấp hành chủ trương thu hồi đất, tạo sự đồng thuận trong công tác giải phóng mặt bằng.

Thực tế cho thấy, những khó khăn trong giải ngân đầu tư công không phải là vấn đề mới. Từ thủ tục đầu tư kéo dài, công tác phối hợp thiếu đồng bộ cho tới tâm lý e ngại trách nhiệm trong xử lý hồ sơ của một bộ phận cán bộ đều là những nguyên nhân đã được nhắc đến nhiều năm qua.

Theo báo cáo của Bộ Tài chính, đến hết tháng 4/2026, giải ngân vốn đầu tư công của cả nước mới đạt khoảng 14,2% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao; vẫn còn 27 bộ, ngành và 18 địa phương có tỷ lệ giải ngân dưới mức bình quân chung.

Đáng chú ý, trong các nguyên nhân được chỉ ra, yếu tố chủ quan tiếp tục chiếm tỷ trọng lớn. Cùng một hệ thống pháp luật, cùng cơ chế chính sách nhưng có địa phương giải ngân rất nhanh, trong khi nơi khác lại chậm kéo dài. Điều đó cho thấy điểm mấu chốt hiện nay không còn nằm ở thiếu cơ chế, mà chủ yếu ở khâu tổ chức thực hiện và trách nhiệm người đứng đầu.

Chính vì vậy, thời gian gần đây, Phú Thọ đang siết chặt hơn kỷ luật, kỷ cương trong giải ngân đầu tư công. Lãnh đạo tỉnh đã yêu cầu các sở, ngành, địa phương thường xuyên rà soát tiến độ từng dự án, xử lý nghiêm các trường hợp trì trệ; đồng thời nhấn mạnh quan điểm kiên quyết thay thế cán bộ không đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ, xử lý các nhà thầu yếu kém gây ảnh hưởng tới tiến độ công trình.

Tỉnh tiếp tục duy trì các tổ công tác kiểm tra hiện trường, giao ban định kỳ theo tuần, theo tháng đối với từng dự án trọng điểm. Cùng với đó là chủ động điều chuyển vốn từ các dự án chậm sang dự án có khả năng giải ngân tốt hơn nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực.

Trong bối cảnh năm 2026 được xác định là năm tăng tốc thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế- xã hội giai đoạn 2025-2030, yêu cầu đặt ra hiện nay là phải biến áp lực giải ngân thành động lực đổi mới hành động. Từ công trường tới phòng họp, “sức nóng” của đầu tư công đang phản ánh rất rõ quyết tâm khơi thông nguồn lực phát triển.

Nhưng để từng đồng vốn thực sự phát huy hiệu quả, điều cần hơn cả vẫn là tinh thần hành động quyết liệt, trách nhiệm đến cùng và sự đồng bộ trong tổ chức thực hiện để không còn tình trạng vốn chờ công trình, dự án chờ thủ tục hay người dân chờ trách nhiệm.

Quang Nam

Nguồn Phú Thọ : https://baophutho.vn/giai-ngan-von-dau-tu-cong-khong-de-von-cho-cong-trinh-253727.htm