Giận 1 giây, nhiều ngày hối hận

2 giờ trướcBài gốc

Gần đây, mạng xã hội thường chia sẻ nhiều video ghi lại hình ảnh ẩu đả nơi công cộng. Cơ quan có thẩm quyền xác minh thì kết quả cho thấy thường đó là cuộc ẩu đả của những người lạ với nhau, trước đó chưa từng có mâu thuẫn.

Mâu thuẫn nơi công cộng sau va chạm giao thông

Mới nhất là ngày 18-5, Phòng Cảnh sát Giao thông (PC08) Công an TP.HCM phối hợp với Công an xã Bình Hưng và các đơn vị liên quan xác minh, làm rõ vụ việc nhóm người đánh nhau giữa đường gây ùn ứ, náo loạn trên địa bàn. Trước đó, một video lan truyền trên mạng xã hội cho thấy trên đường Phạm Hùng, một xe tay ga có 2 nam thanh niên và một xe máy do người đàn ông điều khiển chở theo thùng bia lưu thông cùng chiều.

Khi hai xe đang chạy song song, các bên bắt đầu vung tay chân qua lại. Đỉnh điểm, khi người đàn ông dừng xe thì bị nam thanh niên ngồi trên xe tay ga đạp vào người. Lúc này, người đàn ông định bước xuống xe thì nam thanh niên ngồi sau xe tay ga lao tới đấm liên tiếp vào mặt. Cú đánh mạnh khiến chiếc xe máy cùng thùng bia ngã đổ xuống đường. Nhiều người đi đường can ngăn nhưng hai bên vẫn tiếp tục xô đẩy khiến người đàn ông té ngã ra đường.

Một trường hợp khác, ngày 16-5, Cơ quan CSĐT Công an TP Hà Nội đã khởi tố vụ án gây rối trật tự công cộng để điều tra vụ việc gây mất an ninh trật tự xảy ra tại khu vực trước tòa nhà số 169 phố Hoàng Cầu vào đêm 14-5. Clip ghi nhận cô gái bị nam tài xế đi xe Lexus có hành vi dùng chân đạp thẳng vào người. Sau đó, cô gái và nhóm người xảy ra cãi nhau. Cô gái cho rằng nam tài xế xe Lexus buông lời trêu ghẹo cô và nhóm bạn. Nguyên nhân ban đầu được xác định xuất phát từ mâu thuẫn trong thang máy của một tòa nhà ở địa bàn phường Đống Đa.

Dễ nổi nóng, hành xử thiếu kiềm chế

Bạn đọc Ánh Tuyết (phường Tân Sơn Nhất, TP.HCM) chia sẻ, chị đã bị sốc khi xem một video trên mạng xã hội. Người phụ nữ điều khiển xe máy Honda SH, chở theo con nhỏ, liên tục lớn tiếng, chửi thề, đồng thời dùng tay đánh nam tài xế ô tô. Trong khi đó, người đàn ông liên tục xin lỗi, giải thích rằng bản thân không cố ý va chạm với xe máy của người phụ nữ.

Khi nhìn hình ảnh này, chị cảm thấy vừa buồn vừa xấu hổ. Chị không thể lý giải được tại sao người phụ nữ này lại hành xử như vậy với một người đáng tuổi cha mình. Điều đáng buồn hơn là người phụ nữ này đã làm hành động xấu trước mặt con mình. Chị lo lắng những hình ảnh này sẽ gây ảnh hưởng đến tâm hồn trẻ thơ.

Qua thông tin báo đài, chị cũng biết nhiều trường hợp vướng vào tù tội chỉ vì những chuyện vặt vãnh. Bản thân chị đã nhiều lần chứng kiến những trận ẩu đả ngoài đường chỉ vì những va chạm rất nhỏ. Chị Ánh Tuyết đặt câu hỏi: "Xã hội đang ngày càng phát triển, đúng ra con người phải có lối sống văn minh hơn, tại sao lại dễ dàng nổi nóng, hành xử thiếu kiềm chế như vậy?".

Bạn đọc Kiều Hưng bày tỏ bức xúc khi nghe nhắc đến câu chuyện xô xát giữa một shipper và khách nhận hàng xảy ra tại TP.HCM. Câu chuyện chỉ đơn thuần là trong quá trình nhận hàng, do cho rằng sản phẩm không đúng mẫu mã đã đặt mua nên khách hàng (55 tuổi) yêu cầu anh C. mở hộp để kiểm tra và dùng thử. Tuy nhiên, anh C. không đồng ý vì quy định của đơn vị vận chuyển là "shipper không cho khách khui hàng khi chưa thanh toán hoặc theo chính sách của shop".

Anh C. đã hướng dẫn khách liên hệ với người bán để phản ánh hoặc thực hiện thủ tục đổi, trả. Khi anh C. quay lại xe để rời đi, ông Tấn bất ngờ dùng tay đánh vào vùng mặt khiến nam shipper bị chảy máu mũi. Toàn bộ vụ việc được người dân ghi lại bằng clip và đăng tải lên mạng xã hội, thu hút sự quan tâm của dư luận. Đến nay, ông khách này đã bị khởi tố về tội gây rối trật tự công cộng.

Ông Kiều Hưng tặc lưỡi, chuyện chẳng là gì mà lại cư xử hồ đồ, côn đồ, tự đẩy mình vào con đường tù tội. Đây là bài học đắt giá cho tất cả chúng ta. Mỗi người phải biết lý lẽ trước sau, biết tôn trọng người khác để hướng đến một xã hội văn minh.

Một vụ ẩu đả xảy ra thời gian gần đây tại TP.HCM. Ảnh cắt từ clip

Và nỗi ân hận khi vướng vào lao lý

Câu chuyện anh DT (TP.HCM) chỉ vì thiếu kiềm chế khi thấy mẹ bị đánh mà phải trở thành bị cáo khiến nhiều người tiếc cho anh.

Câu chuyện xảy ra vào một buổi chiều hai mẹ con chở nhau đi ăn. Trong khi chờ tới lượt mình, vì bị chủ quán làm phật lòng, mẹ của anh đã bày tỏ bức xúc. Hai bên lời qua tiếng lại rồi bên kia hất nước nóng vào người mẹ của anh. Bức xúc vì bị coi thường, mẹ anh đã lao vào đánh người kia. Hai bên đánh qua đánh lại.

Chứng kiến cảnh này, ban đầu anh T. tính chỉ vào can ngăn. Tuy nhiên, sau đó xót xa khi thấy mẹ bị đánh nên anh lao vào vòng xoáy của cuộc ẩu đả. Hậu quả, cả bốn người đều bị cơ quan công an mời lên làm việc, bị khởi tố, truy tố về tội gây rối trật tự công cộng.

Anh T. nghẹn ngào cho biết bản thân từ nhỏ đến lớn chưa từng gây gổ, đánh đập ai. Hôm đó, khi nhìn thấy mẹ bị đánh anh cũng không có ý định đánh lại họ, không hiểu sao lúc lên cao trào thì anh lại hành xử như vậy.

Anh T. chia sẻ câu chuyện của mình để mọi người luôn tự ý thức làm chủ bản thân, tiết chế cảm xúc, đừng để rơi vào hoàn cảnh éo le như anh.

Nhóm tội phạm tình huống

Tâm lý tội phạm học phân biệt hai dạng bạo lực: Bạo lực phản ứng (Reactive Abuse) và bạo lực có chủ đích (proactive aggression). Hầu hết các vụ gần đây đều thuộc dạng bạo lực phản ứng, tức là người thực hiện hành vi không có ý định phạm tội từ trước, mà hành động vì cảm thấy bị xúc phạm, bị mất thế chủ động hoặc bị "mất mặt". Phản ứng của họ hoàn toàn không tương xứng với mức độ của sự việc ban đầu.

Thực tế, môi trường đô thị đông đúc, áp lực cuộc sống cao và thói quen tiếp xúc với nội dung kích động trên mạng xã hội làm giảm ngưỡng chịu đựng của nhiều người. Kết hợp với văn hóa "không chịu nhường" nơi công cộng, các tình huống va chạm nhỏ dễ leo thang thành xung đột thể chất.

Điều đáng chú ý là nhiều trường hợp gây ra bạo lực đều không phải đối tượng có tiền án, tiền sự. Đây chính là đặc trưng của nhóm tội phạm tình huống, tức là người bình thường hành động phi lý trí trong một khoảnh khắc mất kiểm soát. Với nhóm này, tội phạm không phải là lựa chọn có ý thức mà là hệ quả của việc não bộ ưu tiên cảm xúc tức thời hơn khả năng đánh giá hậu quả.

Vậy tại sao nhiều người biết đánh người là vi phạm pháp luật mà vẫn làm? Tâm lý học giải thích điều này qua khái niệm "thu hẹp nhận thức" (Cognitive narrowing): Khi cảm xúc leo thang đến đỉnh điểm, tầm nhìn tinh thần của con người bị thu hẹp lại, chỉ còn tập trung vào mối đe dọa trước mắt và nhu cầu giải tỏa ngay lập tức. Các hệ quả về pháp lý, danh dự hay gia đình bị đẩy ra ngoài vùng nhận thức tạm thời. Đó là lý do vì sao nhiều người sau khi bình tĩnh lại đều tỏ ra hối hận và không hiểu vì sao mình lại hành động như vậy.

ThS NGUYỄN SƠN PHƯỚC (Trường Cao đẳng Cảnh sát nhân dân II)

NGUYỄN CHÍNH

Nguồn PLO : https://plo.vn/gian-1-giay-nhieu-ngay-hoi-han-post909013.html