Vợ chồng bà Châu thường xuyên cắt tỉa, sửa sang hàng chè tàu trước nhà. Ảnh ĐVCC
Từ nhà sạch đến những khu vườn xanh
Nằm giữa làng cổ Lộc Yên, ngôi nhà của gia đình chị Văn Thị Tiên (thôn 6, xã Thạnh Bình) nổi bật với mái ngói đỏ, bức tường gạch và khoảng sân luôn sạch sẽ. Dưới tán măng cụt và hàng cau thẳng tắp, ngày mới của chị Tiên bắt đầu bằng tiếng chổi tre xào xạc trên sân. Chị Tiên chia sẻ, việc chăm vườn, gìn giữ nếp nhà là thói quen bao đời của phụ nữ xứ Tiên. Thế nên, khi Hội LHPN xã phát động mô hình “Liên kết vườn sạch, nhà đẹp”, chị cùng gia đình bắt tay cải tạo khuôn viên, trồng thêm cây trái quanh nhà.
Cách đó không xa, ngôi nhà ba gian được xây dựng từ năm 1968 của gia đình bà Nguyễn Thị Châu được giữ lại gần như nguyên vẹn dáng dấp của một ngôi nhà cổ xứ Quảng với mái ngói rêu phong và lối vào nhà men theo hai hàng chè tàu xanh mát. Vợ chồng bà thường xuyên cắt tỉa chăm chút hàng chè tàu, tưới cây. Bà Châu bảo, gia đình làm không phải vì phong trào, mà bởi vì việc dọn dẹp đã thành thói quen, thành nếp nhà bao năm qua.
Những đổi thay nơi làng quê ấy tại thôn 6, xã Tiên Cảnh (cũ), nay là xã Thạnh Bình, đầu năm 2024, mô hình được phát triển thành “Liên kết nhà sạch, vườn đẹp gắn với 5 không, 3 sạch” thu hút 24 hội viên phụ nữ tham gia. Ban đầu, mô hình chủ yếu vận động người dân cải tạo vườn tạp, giữ gìn vệ sinh môi trường và thực hiện tiêu chí “3 sạch”: sạch nhà, sạch bếp, sạch ngõ.
Mô hình "Liên kết vườn sạch, nhà đẹp" khiến làng quê Thạnh Bình ngày một sạch đẹp, khang trang. Ảnh ĐVCC
Chị Nguyễn Thị Xuân Mai, Chi hội trưởng phụ nữ thôn 6 chia sẻ, tiêu chí 3 sạch góp phần thay đổi rõ rệt nhận thức của hội viên phụ nữ trong việc giữ gìn môi trường sống và chăm chút cảnh quan quê hương. Nếu trước đây nhiều người vẫn còn xem việc dọn ngõ, phát cỏ hay sắp xếp lại vườn nhà là chuyện riêng của từng hộ, thì nay chị em chủ động cùng nhau giữ gìn cảnh quan chung của cả khu dân cư. “Điều chúng tôi mong muốn không chỉ là nhà sạch, ngõ sạch mà còn là xây dựng được ý thức cộng đồng. Khi một người làm đẹp khuôn viên nhà mình, người bên cạnh cũng có động lực làm theo”, chị Mai nói. Để mô hình duy trì hiệu quả, Chi hội phụ nữ thôn 6 phân công hội viên phụ trách từng đoạn đường, thường xuyên tổ chức dọn vệ sinh, chăm sóc đường hoa và hỗ trợ ngày công cho những hộ neo người. Những buổi sinh hoạt chi hội cũng được tổ chức luân phiên tại nhà hội viên để chị em cùng tham quan, góp ý cách sắp xếp vườn nhà, chia sẻ kinh nghiệm trồng cây ăn trái và giữ gìn nếp sống xanh.
Du khách gần xa được thả hồn vào không gian yên bình cổ kính nơi Làng cổ Lộc Yên. Ảnh: DIỄM LỆ
Nhân rộng mô hình theo hướng bền vững
Xã Thạnh Bình được hình thành trên cơ sở hợp nhất 4 xã Tiên An, Tiên Cảnh, Tiên Lập và Tiên Lộc, với diện tích hơn 101 km2. Địa bàn rộng hơn đặt ra yêu cầu mới trong việc xây dựng sự gắn kết cộng đồng và duy trì hiệu quả các phong trào ở cơ sở.
Bà Nguyễn Thị Diệu Hải, Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Thạnh Bình cho biết, trên nền tảng cũ, Hội quyết định mở rộng mô hình, hướng đến mục tiêu vừa xây dựng cảnh quan nông thôn xanh - sạch - đẹp, vừa phát triển kinh tế vườn và du lịch sinh thái bền vững. Đến nay, mô hình duy trì hiệu quả với 191 hộ gia đình tham gia. Toàn xã xây dựng được 15 tuyến đường hoa dài hơn 3.300m, lắp đặt 200m đường cờ và hình thành nhiều khu vườn kiểu mẫu xanh mát, sạch đẹp.
Điều tạo nên sức sống cho mô hình “Liên kết vườn sạch, nhà đẹp” ở Thạnh Bình nằm ở việc chung sức, đồng lòng của người dân. Để hỗ trợ, cán bộ Hội đến tận nhà vận động, hỗ trợ ngày công, hướng dẫn kỹ thuật chăm sóc. Đến nay, Hội Liên hiệp Phụ nữ xã mở hơn 10 lớp tập huấn về phân loại rác tại nguồn và kỹ thuật trồng trọt, hỗ trợ hàng trăm thùng rác, giỏ đi chợ và tạo nhiều điểm thu gom rác thải tái chế. Đáng chú ý, địa phương còn tổ chức nhiều cuộc thi video giới thiệu “nhà sạch - vườn đẹp” trên mạng xã hội, góp phần lan tỏa ý thức giữ gìn cảnh quan và là động lực để họ tiếp tục chăm chút khu vườn ngày càng xanh, sạch, đẹp.
Cũng theo bà Hải, điều đáng mừng nhất là phụ nữ thay đổi tư duy về kinh tế vườn. Nhiều hộ gia đình mạnh dạn đầu tư hàng trăm triệu đồng để chỉnh trang vườn tược, phát triển cây ăn quả giá trị cao như bưởi, sầu riêng, măng cụt. Nhiều khu vườn hiện mang lại thu nhập 80-100 triệu đồng mỗi năm.
Những ngày cuối tuần, khi từng đoàn khách tìm về làng cổ Lộc Yên để ngắm những ngôi nhà rêu phong và những khu vườn xanh mát, chị em phụ nữ ở Thạnh Bình lại thêm vui vì công sức của mình góp phần làm đẹp hơn quê hương xứ Tiên. Bí thư Đảng ủy xã Thạnh Bình Trần Ngọc Tài khẳng định, mô hình “Liên kết vườn sạch, nhà đẹp” đã phát huy được vai trò chủ thể của người dân, nhất là phụ nữ trong xây dựng nông thôn mới và giữ gìn bản sắc làng quê trung du. Mô hình cũng cho thấy sức bền ở cách làm dân vận khéo, gần dân, sát dân. “Chúng tôi định hướng mô hình không dừng lại ở việc làm đẹp cảnh quan mà sẽ gắn với phát triển kinh tế vườn, du lịch sinh thái và giữ gìn giá trị văn hóa của làng quê xứ Quảng. Đây cũng là nền tảng để xây dựng nông thôn mới bền vững trong giai đoạn hiện nay”, ông Tài cho hay.
TIỂU YẾN