Giữ gìn văn hóa các dân tộc tạo nên sức mạnh nội sinh cho sự phát triển đất nước

5 phút trướcBài gốc

Dự hội nghị có Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Trịnh Thị Thủy; Thứ trưởng Bộ Dân tộc và Tôn giáo Y Thông cùng bà Nguyễn Thị Ngọc Điệp, Phó chủ tịch UBND TP Cần Thơ…

Phó chủ tịch UBND TP Cần Thơ Nguyễn Thị Ngọc Điệp phát biểu chào mừng hội nghị. Ảnh: Phạm Trung.

Phát biểu chào mừng hội nghị, Phó chủ tịch UBND TP Cần Thơ Nguyễn Thị Ngọc Điệp cho biết Cần Thơ được hình thành trên cơ sở sắp xếp toàn bộ diện tích tự nhiên và quy mô dân số của TP Cần Thơ, tỉnh Sóc Trăng và tỉnh Hậu Giang. Sau sắp xếp, thành phố có 103 đơn vị hành chính cấp xã, gồm 31 phường và 72 xã. Là địa phương có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống, trong đó, đồng bào dân tộc Khmer là 543.266 người chiếm 14,11% dân số thành phố.

Đời sống của đồng bào Khmer ngày càng được nâng cao

Dân tộc Khmer là một bộ phận không thể tách rời trong cộng đồng các dân tộc Việt Nam anh em, có bề dày lịch sử, truyền thống đoàn kết, cần cù lao động và đời sống văn hóa đặc sắc. Những giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào Khmer đang được duy trì và phát huy như tiếng nói, chữ viết, lễ hội, nghệ thuật dân gian, kiến trúc chùa chiền,… cùng các phong tục, tập quán tốt đẹp khác đã góp phần làm phong phú thêm nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.

Hiện, TP Cần Thơ có 120 ngôi chùa Phật giáo Nam tông Khmer. Trong đó, 2 ngôi chùa được xếp hạng di tích quốc gia là chùa Kh’Leang và chùa Dơi; 9 ngôi chùa được xếp hạng di tích cấp thành phố; 6 nghệ nhân là người dân tộc thiểu số được Chủ tịch nước phong tặng danh hiệu “Nghệ nhân nhân dân”, “Nghệ nhân ưu tú” lĩnh vực di sản văn hóa phi vật thể.

Nghi thức lễ bàn giao giữa Thevada (tiên nữ) cai quản năm cũ với Thevada cai quản năm mới trong dịp Tết cổ truyền Chôl Chmăm Thmây của đồng bào Khmer. Ảnh: Duy Khang.

Trong 16 di sản văn hóa phi vật thể của Cần Thơ có một di sản văn hóa phi vật thể đại diện nhân loại là “Nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ”; 15 di sản văn hóa phi vật thể được đưa vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia trong đó có “Nghệ thuật trình diễn dân gian hát Aday của người Khmer, xã Xà Phiên”.

“Công tác bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống dân tộc Khmer luôn được thành phố quan tâm tạo điều kiện gìn giữ và phát huy. Năm 2025, TP Cần Thơ đã tổ chức thành công Lễ hội Oóc Om Bóc - Đua ghe Ngo đã góp phần quảng bá hình ảnh địa phương, thúc đẩy phát triển du lịch văn hóa của thành phố”, bà Nguyễn Thị Ngọc Điệp chia sẻ.

Theo lãnh đạo UBND TP Cần Thơ, những năm qua, cấp ủy, chính quyền các cấp trên địa bàn thành phố đã triển khai thực hiện đồng bộ, hiệu quả các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước về công tác dân tộc và chính sách dân tộc, nhất là các Chương trình mục tiêu quốc gia, trọng điểm là Chương trình phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi; chính sách đặc thù hỗ trợ phát triển kinh tế - xã hội vùng dân tộc thiểu số; chính sách đối với người có uy tín trong đồng bào dân tộc thiểu số…

Thành phố Cần Thơ cũng quan tâm chăm lo đời sống vật chất, tinh thần, tạo việc làm và điều kiện thuận lợi cho đồng bào các dân tộc thiểu số nói chung, đồng bào Khmer nói riêng yên tâm lao động sản xuất, phát triển kinh tế gia đình, góp phần phát triển kinh tế - xã hội, giữ gìn an ninh - trật tự trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số, tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân tộc và xây dựng hệ thống chính trị cơ sở vững mạnh.

Công tác bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào Khmer được quan tâm và đạt nhiều kết quả tích cực. Nhiều di sản văn hóa được gìn giữ, nhiều lễ hội truyền thống được phục dựng và tổ chức trang trọng; đời sống vật chất, tinh thần của đồng bào Khmer ngày càng được nâng cao. Đặc biệt, vai trò của các vị chức sắc, nghệ nhân, người có uy tín trong cộng đồng tiếp tục được phát huy mạnh mẽ trong việc truyền dạy, gìn giữ và lan tỏa các giá trị văn hóa truyền thống cho thế hệ trẻ.

Thông qua hội nghị hôm nay, lãnh đạo UBND TP Cần Thơ mong muốn các sở, ban, ngành, địa phương tiếp tục quan tâm thực hiện tốt các chính sách dân tộc; tăng cường đầu tư cho hoạt động văn hóa cơ sở; hỗ trợ công tác bảo tồn tiếng nói, chữ viết, nghệ thuật truyền thống của đồng bào Khmer; đồng thời, đẩy mạnh tuyên truyền, giáo dục để nâng cao nhận thức của thế hệ trẻ về trách nhiệm giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc.

Lãnh đạo TP Cần Thơ cũng mong muốn các vị chức sắc tôn giáo, nghệ nhân, người có uy tín và toàn thể đồng bào Khmer tiếp tục đồng hành cùng chính quyền địa phương trong việc giữ gìn, phát huy những giá trị văn hóa tốt đẹp; góp phần xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc ngày càng bền vững, xây dựng TP Cần Thơ ngày càng tiến bộ, phát triển.

“Trong thời gian tới, thành phố rất mong tiếp tục nhận được sự chỉ đạo, hướng dẫn của Bộ, ngành Trung ương, đặc biệt là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Bộ Dân tộc và Tôn giáo trong công tác bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống của thành phố nói chung và đồng bào dân tộc Khmer nói riêng; công tác phát triển du lịch của thành phố; đầu tư cơ sở vật chất, hạ tầng phục vụ văn hóa, thể thao và du lịch; đồng thời, tạo điều kiện để Cần Thơ quảng bá hình ảnh, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và phát huy vai trò trung tâm vùng Đồng bằng sông Cửu Long”, bà Nguyễn Thị Ngọc Điệp bày tỏ.

Văn hóa các dân tộc thiểu số là di sản quý báu

Theo Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Trịnh Thị Thủy, trong tiến trình xây dựng, bảo vệ và phát triển đất nước, Đảng, Nhà nước luôn khẳng định văn hóa các dân tộc thiểu số là một bộ phận hữu cơ của nền văn hóa Việt Nam; là nguồn lực nội sinh quan trọng, là di sản quý báu, góp phần tạo nên sự phong phú, đa dạng, đậm đà bản sắc và thống nhất của nền văn hóa dân tộc Việt Nam.

Bà Trịnh Thị Thủy, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phát biểu tại hội nghị. Ảnh: Phạm Trung.

Tại buổi gặp mặt các già làng, trưởng bản, nghệ nhân, người có uy tín tiêu biểu nhân Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam năm 2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã nhấn mạnh: “Đối với cộng đồng 54 dân tộc Việt Nam, văn hóa không chỉ là bản sắc riêng của từng dân tộc, mà còn là sợi dây kết nối, làm nên sự thống nhất trong đa dạng. Giữ gìn văn hóa các dân tộc không chỉ là bảo tồn di sản, mà còn là giữ gìn nền tảng tinh thần của xã hội, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc và tạo nên sức mạnh nội sinh cho sự phát triển đất nước một cách bền vững”.

Đồng bào dân tộc Khmer có truyền thống văn hóa đặc sắc, góp phần quan trọng làm nên sự đa dạng và thống nhất của nền văn hóa Việt Nam. Những giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc Khmer, từ hệ thống chùa Phật giáo Nam tông, các lễ hội truyền thống, nghệ thuật trình diễn dân gian đến tiếng nói, chữ viết và tri thức dân gian… là những di sản vô cùng quý báu cần được gìn giữ, bảo tồn và phát huy trong bối cảnh phát triển và hội nhập hiện nay.

Thời gian qua, thực hiện chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về công tác dân tộc và phát triển văn hóa, đặc biệt là các chương trình mục tiêu quốc gia và các đề án bảo tồn văn hóa dân tộc thiểu số, công tác bảo tồn và phát huy văn hóa dân tộc Khmer đã đạt được nhiều kết quả tích cực. Nhiều loại hình di sản được kiểm kê, phục dựng; các lễ hội, nghệ thuật truyền thống được duy trì; đời sống văn hóa của đồng bào dân tộc Khmer từng bước được nâng cao.

Đua ghe ngo của đồng bào Khmer tại sông Maspero, TP Cần Thơ. Ảnh: Duy Khang.

Bên cạnh những kết quả đạt được, thực tiễn cũng đang đặt ra không ít khó khăn, thách thức. Một số loại hình văn hóa truyền thống có nguy cơ mai một; cùng với thời gian, đội ngũ nghệ nhân ngày càng cao tuổi; việc truyền dạy văn hóa trong cộng đồng, nhất là đối với thế hệ trẻ còn gặp nhiều khó khăn. Bên cạnh đó, quá trình đô thị hóa, di cư lao động và tác động của kinh tế thị trường đang làm biến đổi không gian văn hóa truyền thống của đồng bào các dân tộc thiểu số nói chung và đồng bào Khmer nói riêng.

Vì vậy, bà Trịnh Thị Thủy cho rằng việc tổ chức hội nghị hôm nay có ý nghĩa rất quan trọng. Đây là dịp để ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch từ Trung ương đến địa phương cùng nhìn nhận, đánh giá khách quan, toàn diện thực trạng công tác bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc Khmer trong thời gian qua; làm rõ những kết quả đạt được, những hạn chế, khó khăn và nguyên nhân.

Hội nghị cũng là diễn đàn để các ban, bộ, ngành, địa phương, các nhà khoa học, nghệ nhân, chức sắc tôn giáo và đại diện đồng bào dân tộc Khmer trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm, đề xuất các mô hình, giải pháp phù hợp, gắn với thực tiễn công tác bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống dân tộc Khmer. Qua đó, thống nhất nhận thức và hành động trong toàn hệ thống chính trị về vai trò, ý nghĩa của công tác bảo tồn văn hóa Khmer; xác định đây không chỉ là nhiệm vụ văn hóa mà còn là nhiệm vụ chính trị, xã hội quan trọng, góp phần củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc và phát triển bền vững đất nước.

“Trên cơ sở kết quả hội nghị, chúng ta sẽ tiếp tục kiến nghị các định hướng, nhiệm vụ và giải pháp trọng tâm trong giai đoạn tới, gắn bảo tồn văn hóa với phát triển du lịch, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của đồng bào dân tộc Khmer trong kỷ nguyên phát triển giàu mạnh, phồn vinh và thịnh vượng của dân tộc”, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch chia sẻ.

Duy Khang

Nguồn Du lịch TP.HCM : https://tcdulichtphcm.vn/chuyen-dong/giu-gin-van-hoa-cac-dan-toc-tao-nen-suc-manh-noi-sinh-cho-su-phat-trien-dat-nuoc-c2a113778.html