Song song với việc kiểm tra, kiểm soát trên thị trường truyền thống, công tác đấu tranh chống hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ trên môi trường số đã được đẩy mạnh trong đợt cao điểm triển khai Công điện số 38/CĐ-TTg.
Theo thông tin từ Cục Quản lý và phát triển thị trường trong nước, trong thời gian từ ngày 7 - 30/5, lực lượng chức năng đã phối hợp rà soát, phát hiện và xử lý nhiều hành vi vi phạm trên các nền tảng thương mại điện tử.
Kết quả, hơn 9.130 sản phẩm vi phạm đã bị gỡ bỏ khỏi các sàn thương mại điện tử và trên 2.000 gian hàng đã bị chặn do có dấu hiệu kinh doanh hàng giả, hàng kém chất lượng hoặc hàng hóa xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.
Kết quả này cho thấy vi phạm trên môi trường số tiếp tục là vấn đề đáng chú ý, nhất là trong bối cảnh thị trường thương mại điện tử tại Việt Nam đang mở rộng nhanh, trở thành mảnh đất màu mỡ cho các đối tượng lợi dụng để kinh doanh hàng giả, hàng nhái, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ với phương thức ngày càng tinh vi. Theo số liệu từ Metric, doanh số trên 4 sàn thương mại điện tử lớn gồm Shopee, TikTok Shop, Lazada và Tiki trong quý I/2026 đạt khoảng 148.600 tỷ đồng, tăng gần 47% so với cùng kỳ năm trước.
Cũng theo Cục Quản lý và phát triển thị trường trong nước, trong đợt cao điểm vừa qua, lực lượng quản lý thị trường cả nước đã đồng loạt ra quân kiểm tra tổng cộng 4.701 vụ việc; phát hiện và xử lý 3.730 vụ vi phạm với 4.147 hành vi vi phạm hành chính. Trong đó, 37 vụ việc có dấu hiệu tội phạm đã được chuyển cơ quan điều tra để tiếp tục xử lý theo quy định. Tổng số tiền xử phạt hành chính trong đợt cao điểm lên tới 41,4 tỷ đồng; trị giá tang vật vi phạm hơn 22,2 tỷ đồng.
Lĩnh vực sở hữu trí tuệ tiếp tục là “điểm nóng” khi chiếm hơn 40% tổng số vụ vi phạm bị xử lý trong đợt cao điểm. Riêng trong thời gian triển khai, lực lượng quản lý thị trường đã kiểm tra 1.862 vụ việc, phát hiện và xử lý 1.520 vụ xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp. Số tiền xử phạt thu nộp ngân sách đạt hơn 15 tỷ đồng, trị giá hàng hóa vi phạm bị xử lý là trên 12 tỷ đồng.
So với cùng kỳ tháng 5/2025, số vụ vi phạm bị xử lý trong lĩnh vực xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ tăng 370,6%, tương đương gấp 4,7 lần. Số tiền xử phạt tăng 314,8%, tương đương gấp 4,2 lần; trị giá tang vật vi phạm tăng tới 827,5%, tương đương gấp 9,3 lần.
Kết quả này không chỉ vượt xa mục tiêu tăng tối thiểu 20% số vụ xử lý theo yêu cầu của Chính phủ, mà còn cho thấy hiệu quả rõ nét của đợt cao điểm trong phát hiện, đấu tranh và xử lý vi phạm. Không chỉ gia tăng về số lượng, công tác thực thi pháp luật cũng được nâng lên khi 24 vụ có dấu hiệu tội phạm trong lĩnh vực xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ đã được chuyển cơ quan điều tra, trong đó 5 vụ đã bị khởi tố.
Trong quá trình kiểm tra, nhiều vụ việc quy mô lớn liên tiếp được phát hiện tại các địa phương. Tại Ninh Bình, lực lượng Quản lý thị trường thu giữ hơn 5.200 đôi giày giả mạo nhãn hiệu, trị giá trên 3,7 tỷ đồng. Tại Bắc Ninh, hơn 280 sản phẩm trang sức giả mạo các nhãn hiệu Chanel, Hermès, trị giá trên 3,1 tỷ đồng, bị phát hiện. Ở Hưng Yên, gần 6.000 sản phẩm quần áo giả mạo nhãn hiệu Nike, Adidas, trị giá gần 1,1 tỷ đồng, bị thu giữ.
Tại TP.HCM, lực lượng chức năng phát hiện gần 1.100 sản phẩm giày dép giả mạo nhãn hiệu, trị giá gần 2,9 tỷ đồng. Trong khi đó, tại Hà Nội, gần 2.000 sản phẩm thời trang giả mạo các nhãn hiệu Gucci, Louis Vuitton, trị giá trên 1,7 tỷ đồng, cũng đã bị ngăn chặn và xử lý.
Các vi phạm được phát hiện tập trung chủ yếu ở những nhóm hàng có nhu cầu tiêu dùng lớn như thời trang, phụ kiện, mỹ phẩm, điện tử tiêu dùng, phụ tùng xe máy và ô tô. Trong đó, riêng nhóm hàng thời trang, trang phục và phụ kiện chiếm tới 70,3% tổng số tang vật vi phạm bị thu giữ, tương đương gần 79.000 sản phẩm.
Kết quả sau gần một tháng triển khai Công điện 38 đã khẳng định hiệu quả của đợt cao điểm trong việc bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, bảo vệ doanh nghiệp chân chính và giữ vững môi trường cạnh tranh lành mạnh. Đặc biệt, việc tăng cường kiểm soát trên môi trường thương mại điện tử cho thấy sự chuyển hướng kịp thời của lực lượng chức năng trước các phương thức kinh doanh vi phạm ngày càng phức tạp.
Đây cũng là minh chứng cho quyết tâm của Việt Nam trong tăng cường thực thi quyền sở hữu trí tuệ, đáp ứng các cam kết quốc tế và góp phần xây dựng môi trường đầu tư, kinh doanh minh bạch, bền vững.
Đỗ Kiều