Gỡ 'nút thắt' giải phóng mặt bằng: Mặt trận tạo đồng thuận từ cơ sở

19 phút trướcBài gốc

Thực tế tại nhiều địa phương cho thấy, nơi nào Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) và các tổ chức chính trị - xã hội phát huy tốt vai trò tuyên truyền, vận động, gần dân, lắng nghe dân, ở đó những “nút thắt” trong GPMB từng bước được tháo gỡ, góp phần đẩy nhanh tiến độ các công trình trọng điểm của Thủ đô.

Cán bộ Mặt trận và các lực lực lượng chức năng phường Hoàng Mai tuyên truyền, vận động công tác giải phóng mặt bằng. Ảnh: Hoàng Mai

Đối thoại không có giờ hành chính

Những ngày cuối tháng 5-2026, phường Hoàng Mai đã hoàn thành công tác GPMB dự án nâng cấp mở rộng đường Lĩnh Nam - sớm hơn kế hoạch đề ra. Đây là tuyến giao thông trọng điểm khu vực phía Nam Thủ đô.

Để có được mặt bằng sạch cho dự án, cán bộ cơ sở đã trải qua nhiều tháng liên tục “đi từng ngõ, gõ từng nhà”, đối thoại với từng hộ dân để tháo gỡ vướng mắc. Kết quả của sự kiên trì tuyên truyền, đối thoại và tháo gỡ từng vướng mắc tại cơ sở là toàn bộ 272 hộ dân và 11 tổ chức liên quan đã bàn giao mặt bằng để phục vụ thi công dự án. Điều này không chỉ tháo gỡ một trong những “điểm nghẽn” kéo dài tại khu vực phía Nam Thủ đô mà còn cho thấy hiệu quả rõ nét của công tác dân vận ở cơ sở, khi MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội thực sự trở thành cầu nối tạo đồng thuận giữa chính quyền và nhân dân.

Bà Phạm Thị Mỹ (phường Hoàng Mai) - người dân có nhà thuộc diện GPMB dự án đường Lĩnh Nam chia sẻ: “Nhận thức rõ đây là dự án phục vụ lợi ích chung nên gia đình tôi chủ động di chuyển đồ đạc, bàn giao mặt bằng sớm để công trình triển khai đúng tiến độ”.

Cán bộ phường Hoàng Mai trao đổi với đại diện các hộ trong diện giải phóng mặt bằng Dự án nâng cấp mở rộng đường Lĩnh Nam. Ảnh: Trần Oanh

Trước đó, phường Hoàng Mai cũng đã hoàn thành toàn bộ công tác GPMB Dự án đầu tư xây dựng đường Tam Trinh - dự án có tổng diện tích thu hồi hơn 60.924m2, liên quan tới 1.604 hộ dân và 18 tổ chức trên địa bàn các phường Hoàng Mai, Tương Mai và Vĩnh Tuy. Riêng trên địa bàn phường Hoàng Mai, khối lượng GPMB liên quan tới 1.343 hộ dân và tổ chức.

Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam phường Hoàng Mai Triệu Hải Vân cho biết: “Ngay từ đầu năm 2026, MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội phường đã phối hợp chặt chẽ với chính quyền thành lập các tổ vận động trực tiếp tới từng hộ dân tuyên truyền, đối thoại. Các tổ công tác có sự tham gia của Mặt trận, đoàn thể, tổ dân phố, công an, quân sự…, để vừa nắm tâm tư người dân, vừa giải thích rõ các cơ chế, chính sách liên quan”.

Theo ông Triệu Hải Vân, khó khăn lớn nhất trong công tác GPMB là nhiều hộ dân mong muốn mức bồi thường, hỗ trợ và tái định cư cao hơn quy định. Không ít hộ dân băn khoăn về nơi ở mới, môi trường học tập của con cái hay việc duy trì các mối quan hệ cộng đồng sau khi di dời. Họ cũng lo cuộc sống sau khi chuyển đi sẽ thay đổi thế nào. Vì vậy, cán bộ cơ sở phải thật sự lắng nghe, thấu hiểu, gần dân và kiên trì thì mới tạo được đồng thuận.

Tại phường Thanh Xuân, dự án đường Vành đai 2,5 qua khu vực Quan Nhân, Nhân Chính, Chính Kính cũng từng là “điểm nghẽn” kéo dài nhiều năm do liên quan tới hàng trăm hộ dân sinh sống lâu đời trong các làng cổ.

Điều khó nhất ở đây không chỉ là câu chuyện bồi thường, tái định cư mà còn là tâm lý lo lắng của người dân về việc thay đổi môi trường sống, nguy cơ mai một những giá trị văn hóa cộng đồng lâu đời.

Để tháo gỡ khó khăn, Ủy ban MTTQ Việt Nam phường Thanh Xuân đã tăng cường đối thoại trực tiếp thay vì chỉ tuyên truyền bằng thông báo hành chính. Từ cán bộ Mặt trận phường tới Ban Công tác Mặt trận khu dân cư đều kiên trì thực hiện phương châm “đi từng ngõ, gõ từng nhà”.

Ông Vũ Đức Kiên, Trưởng ban Công tác Mặt trận khu dân cư Cự Lộc 2 cho biết, nhiều hôm cán bộ phải đi vận động vào buổi tối vì ban ngày người dân đi làm. Công tác này ngoài đòi hỏi cán bộ cơ sở có sự kiên trì, còn phải có phương pháp tuyên truyền, vận động mềm dẻo, linh hoạt, nếu nóng vội hoặc áp đặt thì rất khó thành công.

Không chỉ tuyên truyền, MTTQ phường Thanh Xuân còn tham gia giám sát quá trình xây dựng phương án bồi thường, hỗ trợ tái định cư; phản ánh các kiến nghị của người dân tới chính quyền địa phương.

Hiện trường mặt bằng đã giải phóng phục vụ dự án đường Vành đai 2,5 đoạn qua phường Thanh Xuân. Ảnh: PV

Đặc biệt, với những công trình mang yếu tố tâm linh như nhà thờ họ, nhà cổ tại khu vực Nhân Chính - Chính Kính, MTTQ phường đã chủ động đề xuất các phương án phù hợp nhằm bảo đảm các giá trị văn hóa trong quá trình đô thị hóa.

Khi “dân vận khéo” tháo gỡ việc khó

Nếu tại phường Hoàng Mai hay Thanh Xuân, khó khăn lớn nhất là bài toán bồi thường và tái định cư thì tại xã Thượng Phúc, công tác GPMB phục vụ dự án Khu đô thị thể thao quốc tế Hà Nội lại thêm phần áp lực khi di dời hàng nghìn phần mộ. Dự án có quy mô thu hồi hơn 900ha đất, ảnh hưởng tới hơn 6.000 hộ dân và khoảng 5.300 ngôi mộ. Đây là vấn đề rất khó bởi liên quan trực tiếp đến yếu tố tâm linh, phong tục và đời sống tinh thần của người dân.

Để tháo gỡ “nút thắt” này, Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Thượng Phúc đã triển khai mô hình “Dân vận khéo”, huy động sự tham gia của các đoàn thể, người có uy tín trong cộng đồng và chức sắc tôn giáo.

Xã Thượng Phúc tổ chức chi trả kinh phí bồi thường, hỗ trợ GPMB thực hiện Dự án Khu đô thị thể thao quốc tế Hà Nội. Ảnh: Thượng Phúc

Bằng sự kiên trì đối thoại, giải thích chính sách và hỗ trợ người dân hoàn thiện thủ tục, nhiều khu vực đã đạt tỷ lệ đồng thuận rất cao. Tại thôn Thọ Giáo và La Uyên, 100% hộ dân thuộc diện thu hồi đất, bao gồm cả đồng bào Công giáo, đã đồng thuận di dời hàng trăm phần mộ để bàn giao mặt bằng phục vụ dự án.

Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Thượng Phúc Lê Thị Thùy cho rằng, trong công tác GPMB, điều quan trọng nhất là phải khơi được niềm tin trong nhân dân. Khi người dân thấy chính quyền công khai, minh bạch, cán bộ thật sự đồng hành và lắng nghe thì họ sẽ chia sẻ với khó khăn chung của địa phương.

Thực tế tại nhiều địa phương cho thấy, GPMB không đơn thuần là câu chuyện thu hồi đất mà còn là quá trình dung hòa lợi ích, tháo gỡ tâm tư và giữ gìn sự đồng thuận xã hội.

Trong quá trình ấy, MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội đang ngày càng khẳng định rõ vai trò là “cầu nối” giữa cấp ủy, chính quyền với nhân dân; vừa tuyên truyền, vận động, vừa giám sát để bảo đảm quyền lợi chính đáng của người dân.

Những tuyến đường mới, những khu đô thị mới của Thủ đô đang dần hình thành từ chính sự đồng thuận ấy - sự đồng thuận được tạo dựng không chỉ bằng chính sách, mà còn bằng những cuộc đối thoại bền bỉ, sự gần dân và trách nhiệm của đội ngũ cán bộ cơ sở.

Hiền Chi

Nguồn Hà Nội Mới : https://hanoimoi.vn/go-nut-that-giai-phong-mat-bang-mat-tran-tao-dong-thuan-tu-co-so-976181.html