Bộ Nông nghiệp và Môi trường khẩn trương phối hợp liên ngành tháo gỡ, bảo đảm thông quan dịp cận Tết
Những ngày cận Tết Nguyên đán, khi nhu cầu nhập khẩu thực phẩm và nguyên liệu phục vụ sản xuất, tiêu dùng tăng cao, tại một số cửa khẩu đã xuất hiện tình trạng ùn ứ xe chở nông sản tươi và thực phẩm có nguồn gốc thực vật. Đáng chú ý, diễn biến này trùng thời điểm Nghị định số 46/2026/NĐ-CP của Chính phủ về quản lý an toàn thực phẩm chính thức có hiệu lực, khiến doanh nghiệp thêm áp lực trong khâu thông quan.
Theo ghi nhận, nhiều lô hàng phải chờ đợi kéo dài do phát sinh vướng mắc trong xác định thẩm quyền và quy trình kiểm tra an toàn thực phẩm đối với hàng nhập khẩu có nguồn gốc thực vật. Đây là vấn đề mang tính kỹ thuật, nảy sinh trong giai đoạn chuyển tiếp chính sách, song đã tác động trực tiếp đến tiến độ thông quan, chi phí logistics và chất lượng hàng hóa, nhất là với nhóm sản phẩm tươi sống.
Trong bối cảnh thời gian vận chuyển gấp rút, yêu cầu bảo quản khắt khe, chỉ cần chậm trễ vài ngày cũng có thể gây thiệt hại lớn cho doanh nghiệp, thậm chí làm đứt gãy chuỗi cung ứng thực phẩm dịp cuối năm.
Trước tình hình trên, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã nhanh chóng vào cuộc, triển khai đồng bộ các biện pháp xử lý theo tinh thần “vừa bảo đảm an toàn thực phẩm, vừa không để ách tắc hàng hóa”.
Dưới sự chỉ đạo trực tiếp của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trần Đức Thắng và lãnh đạo Bộ, các đơn vị chuyên môn gồm Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, Cục Chất lượng, Chế biến và Phát triển thị trường đã phối hợp chặt chẽ với Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) để rà soát hệ thống quy định pháp luật, làm rõ thẩm quyền quản lý và thống nhất quy trình kiểm tra an toàn thực phẩm đối với hàng hóa nhập khẩu có nguồn gốc thực vật.
Ngày 30/01/2026, lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường theo phân công đã chủ trì cuộc họp với các đơn vị liên quan nhằm rà soát toàn diện những điểm nghẽn pháp lý phát sinh trong quá trình triển khai Nghị định 46/2026/NĐ-CP. Trọng tâm là phân định rõ trách nhiệm, thẩm quyền giữa các cơ quan kiểm tra chuyên ngành tại cửa khẩu, tránh tình trạng chồng chéo hoặc lúng túng khi áp dụng quy định mới.
Theo đại diện Bộ, tinh thần chỉ đạo xuyên suốt là không để “khoảng trống” chính sách làm gián đoạn hoạt động thương mại, đặc biệt trong cao điểm tiêu dùng trước Tết.
Trên cơ sở ý kiến từ các đơn vị trực tiếp thực thi tại hiện trường, Bộ đã yêu cầu các cục chuyên môn khẩn trương phối hợp với Bộ Y tế thống nhất cách hiểu, cách áp dụng quy định, bảo đảm quy trình kiểm tra được thực hiện thông suốt, minh bạch.
Song song với đó, Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật chỉ đạo hệ thống kiểm dịch thực vật vùng chủ động xử lý hồ sơ đúng thẩm quyền, tăng cường nhân lực, rút ngắn thời gian kiểm tra, đồng thời thực hiện báo cáo hằng ngày về tình hình thông quan. Mục tiêu ưu tiên được xác định rõ: giải phóng nhanh nông sản, giảm thiểu thiệt hại cho doanh nghiệp.
Nhờ sự vào cuộc quyết liệt, đến chiều ngày 31/01/2026, theo báo cáo từ các cơ quan kiểm dịch thực vật vùng, tình trạng ùn ứ hàng hóa tại các cửa khẩu cơ bản được giải quyết. Hoạt động thông quan dần trở lại bình thường, nhiều lô hàng được xử lý nhanh chóng, giảm áp lực đáng kể cho doanh nghiệp và lực lượng chức năng.
Doanh nghiệp xuất nhập khẩu đánh giá cao sự chủ động của các cơ quan quản lý khi kịp thời tháo gỡ vướng mắc trong thời gian ngắn, hạn chế tối đa tổn thất về chi phí lưu kho, lưu bãi và rủi ro giảm chất lượng hàng hóa.
Thực tế cho thấy, trong bối cảnh hội nhập sâu rộng và lưu lượng thương mại nông sản ngày càng lớn, việc ban hành các quy định mới về an toàn thực phẩm là cần thiết nhằm nâng cao chất lượng quản lý, bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng. Tuy nhiên, quá trình chuyển tiếp chính sách luôn tiềm ẩn nguy cơ phát sinh “điểm nghẽn” nếu thiếu sự phối hợp đồng bộ giữa các cơ quan.
Bởi vậy, việc Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ động phối hợp liên ngành, kịp thời điều chỉnh cách thức thực thi được xem là giải pháp quan trọng, bảo đảm hài hòa giữa yêu cầu quản lý và tạo thuận lợi thương mại.
Trong thời gian tới, thực hiện chỉ đạo của Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long, Bộ Nông nghiệp và Môi trường sẽ tiếp tục tổng hợp đầy đủ các khó khăn, vướng mắc phát sinh từ thực tiễn, gửi Bộ Y tế – cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo liên ngành Trung ương về an toàn thực phẩm – để báo cáo Chính phủ.
Đồng thời, Bộ kiến nghị sớm ban hành văn bản hướng dẫn thống nhất, khắc phục những khoảng trống trong giai đoạn chuyển tiếp của Nghị định 46/2026/NĐ-CP, tạo cơ sở pháp lý rõ ràng cho các lực lượng thực thi tại cửa khẩu.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường khẳng định sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành liên quan nhằm bảo đảm yêu cầu quản lý an toàn thực phẩm theo đúng quy định pháp luật, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động lưu thông, xuất nhập khẩu hàng hóa.
Trong bối cảnh nhu cầu tiêu dùng tăng cao dịp Tết và áp lực hội nhập ngày càng lớn, việc bảo đảm thông suốt dòng chảy nông sản không chỉ giúp doanh nghiệp yên tâm sản xuất, kinh doanh, mà còn góp phần ổn định thị trường, bảo đảm an sinh và thúc đẩy tăng trưởng bền vững của ngành nông nghiệp và môi trường.
Hải Yến