Những ngôi nhà của 9 hộ dân ở xã Vô Tranh đang chờ bố trí tái định cư để bàn giao mặt bằng thực hiện Dự án đường Vành đai I.
Chưa có mặt bằng đơn vị thi công gặp khó
Trước thực trạng này, mới đây, đồng chí Vương Quốc Tuấn, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh đã trực tiếp kiểm tra tiến độ triển khai dự án và yêu cầu các địa phương tập trung tháo gỡ dứt điểm các “điểm nghẽn”, nhất là việc bố trí tái định cư cho các hộ dân bị ảnh hưởng.
Theo Ban Quản lý Dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông và nông nghiệp tỉnh, toàn tuyến đường Vành đai I dài gần 8,8km, đi qua 3 địa phương. Hiện nay, khó khăn lớn nhất tập trung tại xã Vô Tranh và phường Quan Triều, là hai địa bàn còn khối lượng giải phóng mặt bằng (GPMB) lớn, liên quan đến nhiều hộ dân phải bố trí tái định cư.
Tại xã Vô Tranh, dù chiều dài tuyến đi qua địa bàn chỉ khoảng 1,8km nhưng công tác GPMB vẫn chưa hoàn thành theo kế hoạch. Đến nay, địa phương mới giải phóng được 5,28/5,96ha, đạt khoảng 89%; còn 11 hộ dân chưa bàn giao mặt bằng do chưa được phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và chưa có quyết định thu hồi đất. Trong số này có 9 hộ thuộc diện phải bố trí tái định cư.
Được biết, UBND huyện Phú Lương (cũ) đã phê duyệt dự án xây dựng khu tái định cư phục vụ Dự án đường Vành đai I. Tuy nhiên, đến nay khu tái định cư vẫn chưa được bố trí nguồn vốn để triển khai. Việc chậm xây dựng khu tái định cư khiến nhiều hộ dân dù đã đồng thuận chủ trương thu hồi đất nhưng chưa thể di dời do chưa có nơi ở mới. Đây được xác định là nguyên nhân chính khiến tiến độ GPMB tại địa phương kéo dài.
Bà Phó Thị Sáu, trú tại khu vực Bờ Đậu, xã Vô Tranh, chia sẻ: Gia đình tôi hoàn toàn ủng hộ chủ trương của Nhà nước và sẵn sàng bàn giao mặt bằng để thực hiện dự án. Tuy nhiên, đến nay vẫn chưa có khu tái định cư nên chưa biết sẽ chuyển đi đâu. Chúng tôi mong địa phương sớm có phương án cụ thể để ổn định cuộc sống, đồng thời quan tâm hơn đến chính sách bồi thường, hỗ trợ.
Việc chậm bố trí tái định cư không chỉ ảnh hưởng đến đời sống, quyền lợi của người dân mà còn tác động trực tiếp đến tiến độ thi công. Nhiều đoạn tuyến hiện bị chia cắt do chưa có mặt bằng sạch liên tục, khiến các đơn vị thi công gặp khó trong việc tổ chức nhân lực, thiết bị và triển khai đồng bộ các hạng mục kỹ thuật.
Tại phường Quan Triều, công tác GPMB cũng đang gặp nhiều trở ngại. Đến nay, địa phương mới giải phóng được 7,23/9,73ha, đạt hơn 71%. Hiện còn 41 hộ dân chưa bàn giao mặt bằng, trong đó có 25 hộ phải bố trí tái định cư. Nhiều trường hợp vẫn đang chờ được bố trí quỹ đất tại khu dân cư số 1 xã Sơn Cẩm (cũ).
Chỉ đạo quyết liệt để dự án đúng tiến độ
Dù hệ thống dầm cầu Phú Đồng đã được nhà thầu đúc xong từ cuối năm 2025, song do chưa có đường vận chuyển đến vị trí thi công nên vẫn phải tập kết gần cầu Sơn Cẩm. Vướng mắc này khiến tiến độ thi công cầu hiện mới đạt gần 49% khối lượng.
Theo Ban Quản lý Dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông và nông nghiệp tỉnh, trở ngại lớn nhất không nằm ở khâu tổ chức thi công mà chủ yếu là công tác GPBM và xây dựng các khu tái định cư. Nếu các vướng mắc này không sớm được tháo gỡ, tiến độ thi công cũng như giải ngân của dự án sẽ tiếp tục bị ảnh hưởng.
Mặc dù vậy, trên những đoạn tuyến đã có mặt bằng sạch, chủ đầu tư vẫn chỉ đạo các nhà thầu tăng cường nhân lực, máy móc, tận dụng thời tiết thuận lợi để đẩy nhanh tiến độ, bù đắp phần khối lượng bị chậm do thiếu mặt bằng.
Đến nay, toàn dự án đã đắp nền đường K95 được khoảng 5,4/8,7km; triển khai thi công 22/59 vị trí cống và đồng loạt thi công 3 công trình cầu trên tuyến. Trong đó, cầu Phú Sơn đạt khoảng 92% khối lượng, cầu Sơn Cẩm đạt khoảng 88%, cầu Phú Đồng đạt gần 49%. Giá trị xây lắp thực hiện đạt khoảng 108,7/350,5 tỷ đồng, tương ứng hơn 30% giá trị hợp đồng.
Bên cạnh khó khăn về mặt bằng, các nhà thầu cũng đang chịu áp lực do giá nhiên liệu, vật liệu xây dựng tăng cao, trong khi hợp đồng thi công được ký theo hình thức đơn giá cố định. Điều này ảnh hưởng đáng kể đến khả năng cân đối tài chính và huy động nhân lực, thiết bị của nhiều đơn vị.
Qua kiểm tra thực tế, đồng chí Chủ tịch UBND tỉnh Vương Quốc Tuấn nhấn mạnh, đây là công trình giao thông có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với việc mở rộng không gian đô thị, tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.
Vì vậy, các địa phương phải xác định GPMB là nhiệm vụ trọng tâm, tập trung chỉ đạo quyết liệt hơn trong thời gian tới. Đồng chí yêu cầu các địa phương khẩn trương hoàn thiện hạ tầng các khu tái định cư để bố trí cho người dân; đồng thời nghiên cứu phương án hỗ trợ tạm cư phù hợp đối với các hộ phải di dời, bảo đảm ổn định đời sống trong thời gian chờ bố trí nơi ở mới.
Đặc biệt, đối với xã Vô Tranh, Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu chậm nhất đến ngày 15-6 phải hoàn thành công tác GPMB và bố trí được khu tái định cư cho các hộ dân bị ảnh hưởng, không để kéo dài làm ảnh hưởng đến tiến độ chung của toàn dự án.
Thông điệp được lãnh đạo tỉnh đưa ra rất rõ ràng, mặt bằng bàn giao đến đâu phải tổ chức thi công ngay đến đó. Địa phương nào chậm GPMB sẽ phải chịu trách nhiệm trước tỉnh; ngược lại, những nhà thầu thi công cầm chừng trên phần diện tích đã được bàn giao cũng sẽ bị xem xét trách nhiệm.
Dự án đường Vành đai I được kỳ vọng tạo động lực phát triển không gian đô thị mới cho tỉnh, việc tháo gỡ “nút thắt” tái định cư tại xã Vô Tranh và phường Quan Triều đang là yêu cầu cấp thiết. Chỉ khi giải quyết dứt điểm bài toán nơi ở cho người dân, công tác GPMB mới có thể tăng tốc, tạo điều kiện để dự án hoàn thành đúng tiến độ đề ra.
Hà Thắng