Gỡ nút thắt, sớm tạo nơi tái định cư cho người dân vùng lũ ở Nghệ An

3 giờ trướcBài gốc

Dân đang cần chỗ an cư

Đợt lũ lịch sử quét qua vùng cao Nghệ An năm 2025, đã làm cho cuộc sống của nhiều hộ dân bản Cha Nga, xã Mỹ Lý (Nghệ An) vẫn chưa thể trở lại bình thường. Những căn chòi tạm, dựng vội bên đường bằng tre, gỗ nhặt lại, phủ bạt nhựa đang được người dân sử dụng để che mưa nắng qua ngày.

Trận lũ lịch sử đợt tháng 7/2025 đã cuốn trôi hoàn toàn 36 ngôi nhà ở bản Cha Nga, xã Mỹ Lý (Nghệ An).

Theo ông Lương Văn Nhưn, Trưởng bản Cha Nga, xã Mỹ Lý, trận lũ xảy ra năm 2025 đã khiến bản này bị thiệt hại nặng nề. Toàn bản có 94 hộ dân thì có tới 56 hộ bị ảnh hưởng. Đặc biệt, có 36 nhà bị cuốn trôi hoàn toàn. Nhiều gia đình rơi vào cảnh trắng tay, phải sống tạm bợ suốt nhiều tháng qua.

"Cuộc sống của người dân trong những căn chòi tạm bợ rất khó khăn. Những ngày mưa, nước dột khắp nơi, nền đất ẩm ướt. Trời nắng thì ở trong chòi nóng lắm khiến sinh hoạt bị đảo lộn", ông Thưn nói.

Ông Lương Văn Bảy, Chủ tịch UBND xã Mỹ Lý cho hay: Sau lũ, nhiều khu dân cư có nguy cơ sạt lở cao, không còn phù hợp để người dân sinh sống. Vì vậy, không thể để người dân quay lại sinh sống ở những vị trí cũ.

Một số hộ dân bị ảnh hưởng bởi lũ đã đăng ký dựng nhà lắp ghép theo mẫu hỗ trợ. Trong khi nhiều gia đình khác vẫn mong muốn xây dựng nhà theo phong tục truyền thống khi có đất ổn định.

Những căn chòi tạm dựng bên đường tại bản Cha Nga, xã Mỹ Lý .

Theo ông Bảy, để đảm bảo tính ổn định lâu dài, thời gian qua chính quyền địa phương đang khẩn trương khảo sát, tìm vị trí phù hợp để xây dựng khu tái định cư cho người dân. Tuy nhiên, việc tìm quỹ đất an toàn ở khu vực miền núi gặp nhiều khó khăn do địa hình phức tạp, tiềm ẩn nguy cơ sạt lở, buộc lực lượng chức năng phải cân nhắc kỹ lưỡng.

Một số khu vực có thể đảm bảo an toàn nhưng chi phí san gạt làm khu tái định cư quá lớn nên vẫn chưa thể thực hiện.

Bố trí khu tái định cư theo hướng bền bững

Sau gần 9 tháng kể từ vụ sạt lở ở đỉnh núi Pù Kẹt, đe dọa hơn 130 hộ dân ở hai bản Tỉn Pú và bản Cu, xã Mường Quàng, UBND tỉnh Nghệ An mới bố trí tái định cư xen ghép cho 23 hộ. Tuy nhiên, vẫn còn hơn 100 hộ đang sinh sống trong khu vực nguy hiểm, cần được di dời khẩn cấp.

Anh Vi Văn Thúy, bản Tỉn Pú, xã Mường Quàng, Nghệ An cho biết: "Gia đình tôi cũng như các hộ dân trong diện phải di dời khẩn cấp của bản Tỉn Pú, mong sớm được chuyển đến nơi tái định cư an toàn. Chứ chúng tôi lo lắng lắm vì mùa mưa bão sắp đến rồi".

Đến nay người dân thuộc diện phải di dời, tái định cư tại miền núi Nghệ An vẫn phải sinh hoạt trong những căn chòi tạm bợ, xập xệ chờ được tái định cư.

Ông Sầm Bá Tuấn, Chủ tịch UBND xã Mường Quàng, (Nghệ An) cho biết: "Hiện tại chính quyền xã và các bản đang khẩn trương rà soát, hoàn thiện phương án cụ thể, đảm bảo công tác di dời thực hiện an toàn, kịp thời, đúng đối tượng, góp phần ổn định đời sống và phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương.

Đồng thời, đơn vị tư vấn đang lập dự toán để trình phê duyệt. Khi có kinh phí sẽ tiến hành khoan khảo sát các vị trí mà xã đã lựa chọn. Nếu địa chất những vị trí này đảm bảo điều kiện theo quy định và kinh phí thi công hạ tầng được bố trí, sẽ nhanh chóng triển khai khu tái định cư để di dời nhân dân đến nơi an toàn".

Cuộc sống của người dân trong diện di dời tái định cư khu vực miền núi Nghệ An đang phải sống trong những căn chòi tạm bợ rất khó khăn vất vả.

Tại xã Mường Típ (Nghệ An), có 2 khu tái định cư phục vụ người dân các bản chịu ảnh hưởng trực tiếp của sạt lở đất, cũng đang được chính quyền địa phương rà soát để triển khai.

Ông Vi Văn Sơn, Chủ tịch UBND xã Mường Típ cho biết: "Hiện tại, thiếu mặt bằng phù hợp là khó khăn lớn trong công tác di dời, bố trí tái định cư. Ở nhiều nơi, dù đã tìm được địa điểm có nền đất ổn định, nguồn nước và đất sản xuất thì gặp vướng mắc quy định về đất lâm nghiệp, rừng phòng hộ.

Những khó khăn này khiến tiến độ chậm, chưa đảm bảo an toàn và ổn định cuộc sống cho người dân. Tuy nhiên, xã sẽ làm việc với Kiểm lâm về rừng phòng hộ và bố trí diện tích đất sản xuất cho người dân, giúp họ ổn định sản xuất, không phải đi làm ăn nơi khác".

Những căn chòi được người dân vùng cao Nghệ An dựng tạm, sau khi nhà của mình bị nước lũ cuốn trôi năm 2025.

Còn theo ông Lô Dương Khánh, Chủ tịch UBND xã Tam Thái, hiện chính quyền xã Tam Thái đang phối hợp với các ngành chức năng để tìm vị trí phù hợp xây dựng khu tái định cư. Làm sao, khu tái định cư phải sát với nơi sản xuất, có độ dốc vừa phải là yếu tố quan trọng để đảm bảo tái định cư bền vững.

Nếu nơi ở mới vẫn đối mặt với nguy cơ lũ lụt, mục tiêu của xã chưa đạt, chưa phù hợp với nhu cầu của người dân. Nhu cầu của người dân mong sớm được tái định cư, ổn định về chỗ ở, được đảm bảo an toàn, có đất sản xuất và hạ tầng thiết yếu.

Theo Báo cáo của Sở Nông nghiệp và Môi trường Nghệ An, trong năm 2025, Nghệ An là địa phương liên tiếp hứng chịu nhiều đợt mưa bão lớn gây thiệt hại nặng nề với 12 người chết, 31 người bị thương. Toàn tỉnh có hơn 106.000 căn nhà bị hư hỏng, hơn 1.100 trường học và khoảng 250 cơ sở y tế bị ảnh hưởng, tổng thiệt hại ước tính lên tới gần 9.000 tỷ đồng.

Để giải quyết nhu cầu nhà ở cấp thiết cho người dân sau các đợt bão số 3, 5, 10 và các đợt lũ quét năm 2025, UBND tỉnh Nghệ An đã ban hành lệnh xây dựng công trình khẩn cấp tại các xã vùng cao. Cụ thể, tỉnh Nghệ An đã quyết định đầu tư hơn 141,5 tỷ đồng xây dựng khẩn cấp 5 khu tái định cư tại các xã Mỹ Lý, Nhôn Mai và Mường Típ để bố trí tái định cư, giúp người dân bị mất nhà cửa ổn định cuộc sống.

Ủy ban Nhân dân tỉnh Nghệ An giao Chủ tịch UBND các xã làm chủ đầu tư, chịu trách nhiệm tiến độ và đối tượng thụ hưởng; các sở, ngành liên quan đảm bảo vốn giải ngân kịp thời, để các dự án tái định cư về đích trong năm 2026.

Quang Hợp

Nguồn Xây Dựng : https://baoxaydung.vn/go-nut-that-som-tao-noi-tai-dinh-cu-cho-nguoi-dan-vung-lu-o-nghe-an-192260410180450798.htm