Gỡ 'nút thắt' vốn để TPHCM tăng trưởng 2 con số

14 giờ trướcBài gốc

Ngày 9-1, đoàn công tác Ban Chính sách, Chiến lược Trung ương và Thường trực Ban chỉ đạo xây dựng Đề án “Các giải pháp chiến lược thúc đẩy tăng trưởng kinh tế 2 con số trong kỷ nguyên mới - Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc gắn với Nghị quyết số 05-NQ/TW” khảo sát và làm việc với Công ty Đầu tư Tài chính Nhà nước TPHCM (HFIC). Dự có Phó Chủ tịch Thường trực UBND TPHCM Nguyễn Lộc Hà.

Ông Nguyễn Đức Hiển, Phó trưởng Ban Chính sách, Chiến lược Trung ương phát biểu tại buổi làm việc

Đoàn công tác tập trung làm rõ 2 vấn đề: việc triển khai chính sách hỗ trợ lãi suất đối với dự án đầu tư thuộc các lĩnh vực ưu tiên của thành phố; tiến độ tham gia xây dựng và chuẩn bị triển khai Trung tâm tài chính quốc tế tại TPHCM.

Hiệu quả vốn mồi đã rõ nhưng bị mắc kẹt

Ông Trương Tuấn Anh, Tổng gíam đốc HFIC, cho biết chương trình hỗ trợ lãi suất của thành phố tiếp tục ưu tiên các lĩnh vực then chốt như công nghệ cao, chuyển đổi số, khởi nghiệp đổi mới sáng tạo, thương mại – dịch vụ gắn với sản xuất, y tế, giáo dục – đào tạo, hạ tầng kinh tế và công nghiệp trọng yếu.

Đến nay, HFIC đã tiếp nhận 28 dự án với tổng mức đầu tư hơn 4.096 tỷ đồng, nhu cầu vốn vay 2.515 tỷ đồng; trong đó 24 dự án được chấp thuận cho vay với tổng vốn 1.829 tỷ đồng.

UBND TPHCM quyết định hỗ trợ lãi suất cho 7 dự án, tổng vốn vay gần 500 tỷ đồng.

Thực tiễn cho thấy, nếu thiết kế đúng cơ chế, vốn nhà nước có thể đóng vai trò “vốn mồi” hiệu quả. Giai đoạn 2015–2020, thành phố phê duyệt 313 dự án với tổng mức đầu tư 26.686 tỷ đồng, trong khi ngân sách hỗ trợ lãi vay 2.854 tỷ đồng, tương đương mỗi đồng vốn ngân sách huy động được khoảng 9,35 đồng vốn xã hội, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế chung của thành phố.

Tuy vậy, tiến độ triển khai chương trình chưa đạt kỳ vọng. Đáng chú ý, dù Nghị quyết 98 cho phép bổ sung vốn điều lệ cho HFIC từ nguồn cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước, nhưng tiến độ cổ phần hóa chậm khiến nguồn lực này chưa phát huy.

Ông Nguyễn Quang Thanh, Phó Tổng gíam đốc HFIC, cho rằng nhiều quy định hiện hành đang hạn chế khả năng tiếp cận vốn quốc tế, đặc biệt là ODA và các khoản vay ưu đãi dài hạn.

Việc này khiến thành phố bỏ lỡ cơ hội huy động nguồn vốn lớn với chi phí thấp, do đó cần cho phép HFIC chủ động tiếp cận các nguồn vốn phù hợp đi kèm cơ chế kiểm soát rủi ro chặt chẽ.

Phân tích về “vốn nền”, ông Nguyễn Ngọc Hòa, Chủ tịch Hội đồng thành viên HFIC, cho biết nguồn lực hiện chủ yếu dựa vào hơn 7.600 tỷ đồng vốn điều lệ. Dù được phép giữ lại lợi nhuận để tăng vốn, nhưng yêu cầu phải có đề án và danh mục nhiệm vụ cụ thể đã tạo ra vòng luẩn quẩn về “con gà có trước hay cái trứng có trước”.

Cùng với đó, cơ chế tham gia các dự án hạ tầng lớn còn thiếu linh hoạt, khiến HFIC khó triển khai nhanh như khu vực tư nhân...

Gỡ “khóa” vốn dài hạn, mở không gian huy động mới

Phát biểu tại buổi làm việc, ông Nguyễn Đức Hiển, Phó trưởng Ban Chính sách, Chiến lược Trung ương nhấn mạnh, việc xây dựng và đẩy nhanh tiến độ triển khai Trung tâm tài chính quốc tế tại TPHCM là yêu cầu rất cấp thiết.

Đồng thời, cần nhìn nhận nghiêm túc vai trò của các định chế tài chính nhà nước tại địa phương như HFIC, coi đây là công cụ quan trọng để huy động nguồn lực xã hội, đa dạng hóa kênh vốn cho tăng trưởng và giảm phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng.

Quang cảnh buổi làm việc

Ông Nguyễn Đức Hiển cũng chỉ ra HFIC là mô hình đặc biệt, đang chịu sự chi phối chồng chéo của nhiều luật, khiến hoạt động bị bó buộc và chưa phát huy hết vai trò.

Vì vậy, cần nghiên cứu một khuôn khổ thể chế mang tính đột phá hơn, thậm chí là cơ chế pháp lý riêng cho mô hình công ty đầu tư tài chính nhà nước ở địa phương, nhất là trong bối cảnh TPHCM mở rộng không gian phát triển và cần công cụ huy động vốn trung – dài hạn mạnh hơn.

Cùng với đó, cần đa dạng hóa kênh huy động vốn ngoài hệ thống ngân hàng, trong đó, nghiên cứu phát hành trái phiếu chính quyền địa phương, kể cả trái phiếu ra thị trường quốc tế, phù hợp với thông lệ của các đô thị lớn. Song song đó là giải pháp nâng cao quản trị nội bộ, minh bạch thông tin, phân định rõ chức năng doanh nghiệp và chức năng công cụ tài chính, để HFIC vận hành theo logic thị trường nhưng vẫn bảo đảm mục tiêu công.

Tại buổi làm việc, Phó Chủ tịch Thường trực UBND TPHCM Nguyễn Lộc Hà khẳng định, chính sách hỗ trợ lãi vay được thành phố triển khai từ năm 2015 nhằm thúc đẩy phát triển theo chiều sâu, ưu tiên khoa học – công nghệ và công nghiệp hỗ trợ.

Gần một thập niên qua, chính sách đã góp phần xã hội hóa nguồn lực, hỗ trợ doanh nghiệp đổi mới công nghệ, phát triển nhân lực và thị trường, nâng cao chất lượng dịch vụ y tế, giáo dục.

Về Trung tâm tài chính quốc tế, Phó Chủ tịch Thường trực UBND TPHCM Nguyễn Lộc Hà nhấn mạnh, đây là đòi hỏi cấp thiết của thực tiễn.

Thành phố đang đồng thời triển khai các nhiệm vụ từ quy hoạch không gian, chuẩn bị nhân lực, tăng cường tham vấn, minh bạch thông tin đến thu hút nhà đầu tư chiến lược và định hướng các lĩnh vực mới như tài chính xanh, tài chính số, fintech.

TPHCM cam kết tiếp tục phát huy vai trò của HFIC đồng hành cùng doanh nghiệp, tháo gỡ các “nút thắt vốn”, qua đó tạo nền tảng tài chính vững chắc để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng 2 con số trong giai đoạn phát triển mới.

ÁI VÂN

Nguồn SGGP : https://sggp.org.vn/go-nut-that-von-de-tphcm-tang-truong-2-con-so-post832711.html