Góc nhìn từ giải trình 'nhầm cột' 'lệch dòng' khi giáo viên sửa điểm của học sinh trong VnEdu

2 giờ trướcBài gốc

Học sinh Trường Trung học Phổ thông Tô Hiến Thành (Thanh Hóa) tập duyệt cho lễ khai giảng.

Trong thế giới của giáo dục hiện đại, chúng ta thường tự hào về sự minh bạch mà công nghệ mang lại. Những hệ thống như VnEdu được kỳ vọng là "thước đo" khách quan nhất để ghi nhận sự nỗ lực của học trò. Thế nhưng, theo phản ánh trước đó, tại kỳ kiểm tra giữa kỳ I và cuối kỳ I năm học 2025-2026, cô giáo Đ.T.H, giáo viên môn Ngữ văn Trường Trung học Phổ thông Tô Hiến Thành đã sửa 126 điểm kiểm tra học kỳ của nhiều học sinh trên hệ thống quản lý VnEdu. Phần lớn số điểm bị sửa theo hướng nâng 1-3 điểm so với bài làm thực tế và kết quả đã được nhà trường công bố ban đầu.
Đáng nói, việc sai sót trên không chỉ liên quan tới cô giáo Đ.T.H mà qua kiểm tra, rà soát, Trường Trung học Phổ thông Tô Hiến Thành còn phát hiện việc nhập điểm sai sót xảy ra ở nhiều bộ môn khác nhau.
Cụ thể, từ ngày 4 đến 16/1, có 1.299 lượt nhập - sửa điểm thuộc 8 môn thi tập trung tại 29 lớp. Trong đó có 566 lượt điểm tăng và 733 lượt điểm giảm. Ngoài ra, hệ thống VnEdu (hệ thống quản lý giáo dục trực tuyến) còn lưu vết nhiều lượt thực hiện thao tác xóa - nhập điểm.
Từ ngày 17 đến 19/1, sau khi nhà trường thông báo rà soát, chỉnh sửa điểm, có 519 lượt nhập - sửa điểm thuộc 8 môn tại 19 lớp. Trong đó có 287 lượt điểm tăng và 232 lượt điểm giảm.
Qua xác minh, các thao tác nêu trên của 39 giáo viên đều được thực hiện trong giai đoạn bước 8 thuộc quy trình 12 bước do nhà trường ban hành; diễn ra ở nhiều giáo viên và nhiều môn học, chủ yếu trong giai đoạn nhập điểm. Riêng các thao tác xóa - nhập, chưa thể xác định được sau khi xóa và nhập lại có xảy ra chênh lệch điểm hay không.

Sửa điểm - sửa niềm tin, sửa sự trung thực hay sửa cả tư cách?

Sở Giáo dục và Đào tạo Thanh Hóa xác định có tới 39 giáo viên tham gia vào việc nhập, sửa điểm, xóa điểm với hàng nghìn lượt thao tác. Dù kết luận bước đầu cho thấy có những sai sót kỹ thuật do nhìn lệch dòng, nhầm cột, nhưng con số 126 điểm bị sửa theo hướng nâng lên của một giáo viên Ngữ văn vẫn khó lý giải bằng sự vô ý đơn thuần.

Trong giáo dục, mỗi con số trên trang sổ liên lạc điện tử không chỉ là kết quả của một bài thi 45 phút hay 90 phút. Đó là sự xác nhận cho một quá trình rèn luyện. Việc sửa điểm thay đổi những con số ấy một cách tùy tiện đã vô tình tiêm nhiễm vào tư duy học trò rằng điểm số hoàn toàn có thể được điều chỉnh, và nỗ lực tự thân đôi khi không quan trọng bằng những thủ thuật trên hệ thống.

Lỗ hổng quản trị hay lỗ hổng tâm hồn?

Sự việc sửa điểm hàng loạt cho thấy việc nhà trường thiếu quy trình giám sát, thiếu mốc thời gian chốt điểm cụ thể là một lỗ hổng về mặt quản lý. Nhưng lỗ hổng lớn hơn có lẽ nằm ở sự "bao dung sai chỗ" đối với thành tích. Khi người thầy đứng trước áp lực phải có một bảng điểm "đẹp" để đạt chỉ tiêu? để giữ vững danh hiệu của trường? hay từ mong muốn của phụ huynh về một điểm học bạ thật đẹp để thuận lợi cho xét tuyển ở các kỳ thi?... Sẽ có vô vàn động cơ để sửa điểm?

Thiết nghĩ, giáo dục, suy cho cùng, là đánh thức sự trung thực trong mỗi con người. Nếu người cầm cân nảy mực lại làm "lệch cán cân" vì bất cứ lý do gì - dù là chủ quan hay khách quan - thì bài học đầu tiên về sự liêm chính đã thất bại ngay từ khâu chấm điểm.

Sự vào cuộc của cơ quan chức năng và yêu cầu kiểm điểm nghiêm túc của Sở Giáo dục và Đào tạo Thanh Hóa là việc cần thiết để làm sạch môi trường sư phạm. Tuy nhiên, điều quan trọng hơn cả sau cơn bão dư luận này là sự tự soi rọi của mỗi nhà giáo.

Chúng ta cần công nghệ để quản lý, nhưng chúng ta cần lương tâm để dẫn dắt công nghệ. Một điểm 5 thực chất vẫn có giá trị hơn một điểm 9 được "thổi phồng". Bởi ở điểm 5 ấy, học sinh biết mình đang đứng ở đâu để nỗ lực; còn ở điểm 9 ảo kia, các em vô tình quen dần với những kết quả không có thật.

Mong rằng câu chuyện sửa điểm tại Trường Trung học Phổ thông Tô Hiến Thành sẽ là hồi chuông cảnh tỉnh để mỗi ngôi trường trở về với đúng thiên chức của mình: Nơi tôn vinh sự thật và trân trọng từng bước chân tiến bộ thực chất của học trò. Đừng để những "cột điểm nhầm" "lệch dòng" làm nhầm lẫn cả tương lai của một thế hệ.

Làm rõ nguyên nhân, mục đích, động cơ của giáo viên trong thực hiện nhiều lượt nhập, sửa điểm, xóa, nhập điểm

Để giải quyết dứt điểm vụ việc này, Sở Giáo dục và Đào tạo Thanh Hóa yêu cầu Trường Trung học Phổ thông Tô Hiến Thành tiếp tục rà soát, xác minh toàn bộ quy trình quản lý, nhập và công bố điểm trên hệ thống VnEdu.

Kịp thời sửa đổi, bổ sung quy định quản lý sổ điểm điện tử của nhà trường, trong đó quy định cụ thể mốc thời gian cập nhật điểm, thời điểm đối soát, chốt điểm, công bố kết quả; phân định rõ trách nhiệm của từng bộ phận, cá nhân trong quá trình thực hiện.

Tăng cường kiểm tra nội bộ, giám sát thường xuyên nhằm kịp thời phát hiện, chấn chỉnh sai sót; bảo đảm tính chính xác, khách quan, minh bạch trong đánh giá kết quả học tập và rèn luyện của học sinh.

Nhà trường tiếp tục xác minh, làm rõ nguyên nhân, mục đích, động cơ của từng giáo viên thực hiện nhiều lượt nhập, sửa, xóa, nhập điểm.

Căn cứ mức độ vi phạm, nhà trường tổ chức kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm của tập thể ban giám hiệu, cá nhân có liên quan trong công tác quản lý, chỉ đạo, kiểm tra, giám sát và thực hiện nhập điểm; xem xét áp dụng hình thức xử lý phù hợp theo quy định, trường hợp vượt thẩm quyền, báo cáo Sở Giáo dục và Đào tạo xem xét, quyết định; báo cáo kết quả thực hiện về Sở trước ngày 30/3.

Hồng Phong

Nguồn Công dân & Khuyến học : https://congdankhuyenhoc.vn/goc-nhin-tu-giai-trinh-nham-cot-lech-dong-khi-giao-vien-sua-diem-cua-hoc-sinh-trong-vnedu-17926031109592089.htm