Góp ý Dự thảo Quy chế tuyển sinh ĐH 2026: Đừng để cao đẳng đứng ngoài bức tranh tuyển sinh mới!

4 giờ trướcBài gốc

Dự thảo Quy chế tuyển sinh đại học 2026 là bước điều chỉnh cần thiết, nhưng để phân luồng sau THPT đi vào thực chất, cao đẳng cần được nhìn nhận đúng vai trò trong toàn bộ hệ thống giáo dục, thay vì chỉ là lựa chọn "đi sau" đại học.

Việc Bộ Giáo dục và Đào tạo lấy ý kiến rộng rãi Dự thảo Quy chế tuyển sinh đại học năm 2026 cho thấy nỗ lực rõ ràng trong việc chuẩn hóa phương thức tuyển sinh, giảm áp lực xã hội và nâng cao chất lượng đầu vào.

Với 70% thời gian đào tạo là thực hành, sinh viên tốt nghiệp vững tay nghề hơn

Tuy nhiên, từ góc nhìn của các cơ sở đào tạo cao đẳng, tôi cho rằng dự thảo này còn ảnh hưởng trực tiếp đến cách phân luồng người học sau THPT, cũng chính là một vấn đề đã được đặt ra nhiều năm nhưng chưa thật sự giải quyết thấu đáo.

Điểm đáng chú ý trong dự thảo là việc mở rộng đối tượng xét tuyển đại học sang học sinh đang theo học trung học nghề. Đây là chủ trương phù hợp với tinh thần liên thông và học tập suốt đời. Tuy nhiên, nếu chỉ mở "cửa lên" mà không thiết kế rõ lộ trình, cao đẳng rất dễ bị nhìn nhận như một "trạm trung chuyển" tạm thời, thay vì là một bậc học có giá trị độc lập và đóng vai trò quan trọng trong đào tạo nguồn nhân lực kỹ năng.

Thực tiễn đào tạo cho thấy, không ít người học lựa chọn cao đẳng vì nhu cầu rất cụ thể là học thiên về thực hành, thời gian đào tạo ngắn, sớm đi làm và tích lũy kinh nghiệm.

Tại Trường CĐ Công nghệ cao Đồng An (TPHCM), nhiều sinh viên sau khi tốt nghiệp đã nhanh chóng tham gia thị trường lao động, có thu nhập ổn định, sau đó mới cân nhắc việc học tiếp lên trình độ cao hơn khi đã xác định rõ mục tiêu nghề nghiệp. Đây là một lộ trình hợp lý, nhưng chỉ phát huy hiệu quả nếu cao đẳng được đặt đúng vị trí trong chính sách phân luồng.

Một băn khoăn khác là nguy cơ "hút rỗng" người học khỏi hệ cao đẳng. Khi đại học mở rộng đối tượng tuyển sinh, trong bối cảnh tâm lý xã hội vẫn nặng về bằng cấp, nhiều học sinh học nghề hoặc học lực trung bình có xu hướng tiếp tục dồn lên đại học, kể cả khi chưa thật sự sẵn sàng.

Trong khi đó, cao đẳng - nơi đào tạo trực tiếp cho thị trường lao động, lại gặp khó khăn trong tuyển sinh. Phân luồng, nếu không đi kèm định hướng rõ ràng và truyền thông phù hợp, rất dễ chỉ dừng ở khẩu hiệu.

Học sinh THPT trải nghiệm 1 ngày làm sinh viên tại Trường CĐ Công nghệ cao Đồng An

Từ góc độ các trường cao đẳng, tôi cho rằng việc điều chỉnh tuyển sinh đại học cần được đặt trong bức tranh tổng thể của giáo dục sau THPT. Hiện nay, đại học và cao đẳng vẫn chịu sự quản lý với những quy định và logic khác nhau.

Khi một bên điều chỉnh mạnh, bên còn lại nếu không được tính đến sẽ rơi vào thế bị động. Sự phối hợp chính sách giữa hai hệ là điều cần thiết để tránh tình trạng mỗi bậc học "tự xoay xở" trong cùng một hệ thống. Bên cạnh chuẩn đầu vào, tôi cũng mong các quy định tuyển sinh và đảm bảo chất lượng quan tâm nhiều hơn đến chuẩn đầu ra.

Với cao đẳng, tỉ lệ sinh viên có việc làm, mức độ gắn kết với doanh nghiệp, khả năng đáp ứng nhu cầu sản xuất dịch vụ là những thước đo rất cụ thể. Thực tế cho thấy, khi đào tạo gắn chặt với khu công nghiệp và doanh nghiệp, người học không chỉ có việc làm mà còn có cơ hội phát triển nghề nghiệp bền vững.

Dự thảo Quy chế tuyển sinh đại học 2026 là một cơ hội để tái thiết phân luồng giáo dục theo hướng hợp lý hơn. Tuy nhiên, để cơ hội đó trở thành hiện thực, cao đẳng cần được xác định rõ vai trò trong hệ thống, có lộ trình liên thông minh bạch và được đặt trong sự phối hợp chính sách đồng bộ. Khi đó, người học sẽ có nhiều lựa chọn phù hợp với năng lực và mục tiêu của mình và hệ thống giáo dục mới thực sự phát triển cân bằng, bền vững.

ThS Thân Thanh Thanh, Phó Hiệu trưởng Trường CĐ Công nghệ cao Đồng An (TP HCM)

Nguồn NLĐ : https://nld.com.vn/gop-y-du-thao-quy-che-tuyen-sinh-dh-2026-dung-de-cao-dang-dung-ngoai-buc-tranh-tuyen-sinh-moi-196260205093627104.htm