Hà Nội: Chuyển đổi số để đổi mới phương thức quản trị

một giờ trướcBài gốc

Với hơn 2.000 thủ tục hành chính (TTHC) không phụ thuộc địa giới, ứng dụng AI trong xử lý văn bản, hay điều hành dựa trên dữ liệu thời gian thực, chuyển đổi số đang trở thành động lực để Thủ đô đổi mới phương thức quản trị theo hướng minh bạch, hiện đại và gần dân hơn.

Người dân làm thủ tục hành chính tại Trung tâm Phục vụ hành chính công số 1 thành phố Hà Nội. Ảnh: Thanh Hải

Quản trị bằng dữ liệu

Ghi nhận tại một số điểm phục vụ hành chính công và các chi nhánh của Trung tâm Phục vụ hành chính công thành phố Hà Nội cho thấy, những người đến làm thủ tục không còn mang nhiều hồ sơ như trước. Việc làm các TTHC trở nên đơn giản hơn. Nhiều thủ tục chỉ cần người thực hiện có điện thoại thông minh, căn cước công dân gắn chíp.

Chị Bùi Thị Nhâm (phường Hoàng Mai) cho biết: “Trước đây tôi đi làm TTHC phải cầm theo rất nhiều loại giấy tờ, giờ dữ liệu đã có trên hệ thống nên thuận tiện hơn”.

Những thay đổi ấy là kết quả của quá trình chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ trong hệ thống chính quyền Thủ đô. Nếu trước đây cải cách hành chính chủ yếu tập trung vào cắt giảm thủ tục, thì nay mục tiêu lớn hơn là thay đổi cách thức quản trị: Từ quản lý thủ công sang quản trị bằng dữ liệu số.

Theo báo cáo của Sở Nội vụ Hà Nội, đến nay, toàn thành phố có 2.075 TTHC được triển khai; trong đó hơn 53,6% đã cung cấp dịch vụ công trực tuyến toàn trình. Đặc biệt, 100% TTHC đã được thực hiện theo hướng không phụ thuộc địa giới hành chính, cho phép người dân nộp hồ sơ ở bất cứ điểm phục vụ hành chính công nào.

Sự thay đổi này giúp giảm thời gian, chi phí đi lại, đặc biệt là tạo bước chuyển trong tư duy phục vụ của chính quyền. Thay vì yêu cầu người dân phải tự chứng minh thông tin bằng hàng loạt giấy tờ, cơ quan quản lý bắt đầu khai thác dữ liệu số để phục vụ giải quyết thủ tục.

Trong phiên họp lần thứ nhất năm 2026 của Ban Chỉ đạo của Chính phủ về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 06 (tháng 2-2026), Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Trương Việt Dũng đã khẳng định, Hà Nội bước vào năm 2026 với nhận thức rõ, chuyển đổi số không đơn thuần là triển khai thêm các phần mềm hay nền tảng công nghệ. Bản chất của chuyển đổi số là thay đổi cách vận hành của toàn bộ hệ thống chính trị, tổ chức lại quy trình quản lý, đưa dữ liệu trở thành tài nguyên chiến lược và coi trí tuệ nhân tạo là công cụ hỗ trợ mặc định trong điều hành.

Hướng dẫn người dân làm thủ tục hành chính tại xã Phúc Thịnh, Hà Nội. Ảnh: Phạm Hùng

Hiện Hà Nội đã rà soát và công bố 566 TTHC nội bộ; hơn 1.085 TTHC đã có phương án tái cấu trúc theo hướng trực tuyến toàn trình. Thành phố đặt mục tiêu đến cuối năm 2026 đạt 95% dịch vụ công trực tuyến toàn trình.

Hà Nội cũng đang đẩy mạnh xây dựng chính quyền số dựa trên dữ liệu lớn. Nền tảng tích hợp, chia sẻ dữ liệu LGSP của thành phố đã ghi nhận hơn 44,6 triệu giao dịch. Hệ thống Không gian làm việc số HanoiWork được triển khai đồng bộ tại các cơ quan hành chính, tạo môi trường xử lý công việc hoàn toàn trên nền tảng điện tử.

Một trong những thay đổi đáng chú ý là việc điều hành ngày càng dựa trên dữ liệu thời gian thực thay vì báo cáo thủ công theo cách truyền thống.

Tại Trung tâm Giám sát, điều hành thông minh (IOC), nhiều lĩnh vực từ giao thông, môi trường, phản ánh hiện trường đến tiến độ xử lý hồ sơ hành chính đều được tích hợp trên cùng hệ thống. Thông qua dữ liệu cập nhật liên tục, lãnh đạo thành phố có thể theo dõi tình hình và đưa ra chỉ đạo nhanh hơn.

Quan điểm điều hành dựa trên dữ liệu đang trở thành xu hướng rõ nét trong quản trị công. Mới đây, Đề án chuyển đổi số toàn diện lĩnh vực nội vụ phục vụ người dân và doanh nghiệp đến năm 2030, định hướng đến năm 2045 do Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Chí Dũng ký ban hành đã đặt mục tiêu xây dựng nền hành chính hiện đại, minh bạch, có khả năng phân tích, dự báo và vận hành dựa trên dữ liệu số”.

Sự thay đổi đó cũng đang tác động trực tiếp đến hoạt động của bộ máy công quyền. Thành phố Hà Nội hiện yêu cầu đánh giá cán bộ, công chức hằng tháng theo KPI; tiến độ xử lý hồ sơ được cập nhật trên hệ thống điện tử; kết quả giải quyết công việc được công khai để người dân theo dõi.

Đáng chú ý, chuyển đổi số còn mở rộng khả năng tương tác giữa chính quyền với người dân. Ứng dụng iHanoi hiện đã có hơn 6 triệu người dùng, trở thành kênh tiếp nhận phản ánh hiện trường, kiến nghị dân sinh và theo dõi tiến độ xử lý công việc.

Từ đầu năm 2026 đến giữa tháng 4-2026, Hà Nội đã tiếp nhận hơn 9.300 phản ánh qua iHanoi và hơn 4.400 phản ánh qua Cổng Dịch vụ công quốc gia. Điều này cho thấy người dân không còn ở vị trí “thụ động chờ giải quyết”, mà đang tham gia trực tiếp vào quá trình giám sát hoạt động của chính quyền.

AI trở thành “trợ lý” của chính quyền đô thị

Theo thông tin từ Sở Nội vụ Hà Nội, thành phố tập trung xây dựng chính quyền số hiện đại dựa trên dữ liệu lớn và trí tuệ nhân tạo, hình thành chính quyền thông minh với khả năng quản trị chủ động, minh bạch, cung cấp dịch vụ công chất lượng cao. Một trong những kết quả nổi bật là áp dụng AI trong quản lý văn bản đã giúp giảm 30% thời gian xử lý hồ sơ, phát triển phòng họp thông minh, thí điểm giáo dục AI trong trường học, ứng dụng iHanoi với hơn 6 triệu người dùng và Sổ sức khỏe điện tử cho hơn 3,4 triệu người dân.

Người dân sử dụng robot AI làm thủ tục hành chính tại Trung tâm Phục vụ hành chính công số 1 thành phố Hà Nội. Ảnh: Thanh Hải

Ở nhiều cơ quan, hệ thống AI có thể tự động phân loại văn bản, gợi ý luồng xử lý, nhắc tiến độ công việc hoặc hỗ trợ tìm kiếm dữ liệu. Điều này giúp giảm đáng kể áp lực cho cán bộ, công chức trong bối cảnh khối lượng công việc ngày càng lớn.

Trong lĩnh vực y tế và giáo dục, Hà Nội cũng bắt đầu mở rộng ứng dụng công nghệ số. Sổ sức khỏe điện tử đã được triển khai cho hơn 3,4 triệu người dân; một số trường học thí điểm giáo dục AI và nền tảng quản trị thông minh.

Tuy nhiên, bên cạnh sự chuyển đổi mạnh mẽ ấy vẫn còn không ít thách thức. Hệ thống dữ liệu hiện nay vẫn chưa đồng bộ hoàn toàn; dữ liệu VNeID còn hạn chế trong kết nối với hệ thống thành phố; nhiều quy định pháp lý liên quan lưu trữ điện tử, tái sử dụng dữ liệu số chưa được hoàn thiện. Khối lượng công việc tăng mạnh, yêu cầu chất lượng và tiến độ cao trong khi nhân lực cấp xã còn hạn chế, thiếu chuyên môn sâu…

Trước thực tế đó, thành phố Hà Nội đã đề ra các giải pháp thiết thực. Theo đó, cùng với việc tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo toàn diện, thống nhất, đồng bộ, hiệu quả trong công tác cải cách hành chính gắn với chủ đề năm 2026 “Kỷ cương, chuyên nghiệp - Đột phá, sáng tạo - Hiệu quả, bền vững”, thành phố sẽ mở lớp tập huấn nâng cao kỹ năng số, kỹ năng giao tiếp và nghiệp vụ cho cán bộ, công chức, viên chức. Thành phố tiếp tục rà soát, đánh giá hiệu quả phân cấp, phân quyền trong giải quyết TTHC, tập trung vào các lĩnh vực nhiều giao dịch như tư pháp, đất đai, xây dựng, lao động, bảo hiểm, thuế; đặc biệt là sẽ tổ chức lại hệ thống chi nhánh và điểm phục vụ hành chính công theo hướng tinh gọn, hiệu quả, tăng cường phục vụ trên môi trường số.

Hướng dẫn người dân làm thủ tục hành chính tại xã Quang Minh. Ảnh: Phạm Hùng

Sự thay đổi trong tư duy quản trị và cách phục vụ người dân đang diễn ra từng ngày trong bộ máy hành chính của Hà Nội. Những dữ liệu được số hóa, những quy trình được công khai trên môi trường số, cũng như những chuyển biến tích cực mà người dân cảm nhận được cho thấy, chuyển đổi số đang dần hiện diện bằng những kết quả thực chất. Trong quá trình ấy, công nghệ là phương tiện quan trọng, nhưng đích đến cuối cùng vẫn là một nền hành chính minh bạch, hiệu quả, vận hành dựa trên dữ liệu và lấy người dân làm trung tâm phục vụ.

Hiền Chi

Nguồn Hà Nội Mới : https://hanoimoi.vn/ha-noi-chuyen-doi-so-de-doi-moi-phuong-thuc-quan-tri-749334.html