Phụ huynh, học sinh áp lực chờ "tỷ lệ chọi"
Đúng 24h ngày 17/4, Cổng thông tin tuyển sinh đầu cấp của thành phố Hà Nội chính thức đóng hệ thống, kết thúc thời gian đăng ký vào lớp 10 trung học phổ thông (THPT).
Học sinh Trường THCS Thái Thịnh chuẩn bị tâm thế chinh phục nguyện vọng 1 vào lớp 10.
Theo quy định của Sở GD&ĐT Hà Nội, sau khi hết hạn đăng ký, học sinh không được điều chỉnh nguyện vọng. Năm nay, toàn thành phố có khoảng 147.000 học sinh lớp 9, tăng hơn 20.000 em so với năm học trước.
Đánh giá ban đầu cho thấy hệ thống đăng ký vận hành ổn định, thông suốt; phụ huynh và học sinh ít gặp khó khăn trong quá trình thao tác. Các nhà trường cũng chủ động tư vấn, hướng dẫn, hỗ trợ học sinh đăng ký kịp thời, đảm bảo quy trình diễn ra thuận lợi.
Theo kế hoạch, từ ngày 18-21/4, các trường trung học cơ sở và trung tâm giáo dục nghề nghiệp - giáo dục thường xuyên sẽ tổ chức cho học sinh lớp 9 rà soát toàn bộ thông tin cá nhân, nguyện vọng đăng ký, điểm ưu tiên, điểm khuyến khích… trên phiếu đăng ký dự thi in từ hệ thống.
Trường hợp phát hiện sai sót, nhà trường sẽ tổng hợp, báo cáo UBND phường, xã để chuyển Sở GD&ĐT Hà Nội xem xét, điều chỉnh kịp thời; đồng thời đến ngày 24/4, UBND các phường, xã sẽ bàn giao phiếu đăng ký dự thi và hồ sơ học sinh về Sở GD&ĐT Hà Nội.
Một điểm mới đáng chú ý trong kỳ tuyển sinh lớp 10 công lập không chuyên năm nay là mỗi học sinh được đăng ký tối đa ba nguyện vọng vào ba trường THPT công lập bất kỳ, không còn phân chia theo khu vực tuyển sinh như trước. Các nguyện vọng được sắp xếp theo thứ tự ưu tiên từ một đến ba.
Kỳ thi tuyển sinh lớp 10 THPT năm học 2026-2027 tại Hà Nội sẽ diễn ra trong hai ngày 30 và 31/5, do Sở GD&ĐT Hà Nội tổ chức chung cho toàn thành phố.
Thí sinh dự thi ba môn gồm Toán, Ngữ văn và Ngoại ngữ. Trong đó, Toán và Ngữ văn thi tự luận (120 phút/môn), Ngoại ngữ thi trắc nghiệm (60 phút). Đề thi được xây dựng theo Chương trình giáo dục phổ thông 2018, chủ yếu nằm trong chương trình lớp 9.
Trên thực tế, nhiều phụ huynh tại Hà Nội cho biết đã hoàn tất đăng ký nguyện vọng cho con trên hệ thống, song vẫn không tránh khỏi tâm lý hồi hộp khi chờ số liệu đăng ký vào từng trường được công bố.
Chia sẻ với phóng viên, chị Trần Lan Phượng (phường Hoàn Kiếm) cho biết gia đình đăng ký nguyện vọng một cho con vào Trường THPT Trần Phú và đang chờ số liệu để có thêm thông tin tham khảo.
Tương tự, chị Nguyễn Thu Hằng (phường Cầu Giấy) cho hay đã hoàn tất đăng ký, nhưng vẫn lo lắng khi mức độ cạnh tranh vào một số trường công lập ngày càng tăng. "Gia đình đã cân nhắc kỹ khi chọn nguyện vọng một vào Trường THPT Cầu Giấy, nhưng tỷ lệ chọi những năm gần đây đều cao nên vẫn khá hồi hộp, chỉ biết chờ thêm số liệu", chị nói.
Trong khi đó, anh Nguyễn Văn Sinh cho biết gia đình vẫn kiên định chọn Trường THPT Yên Hòa là nguyện vọng một, dù số lượng thí sinh đăng ký tăng cao, bởi đây là mục tiêu đã được con theo đuổi nhiều năm.
Phụ huynh nên đồng hành, tránh tạo áp lực cho con
Ở góc độ nhà trường, thầy Nguyễn Cao Cường, Hiệu trưởng Trường THCS Thái Thịnh (phường Đống Đa), cho biết công tác đăng ký nguyện vọng của học sinh đã hoàn tất. Theo thầy, kỳ thi năm nay có một số điều chỉnh theo hướng thuận lợi hơn, đặc biệt là việc bỏ quy định phân chia khu vực tuyển sinh theo hộ khẩu như trước đây. Quy định mới góp phần hạn chế tình trạng học sinh có điểm cao nhưng không trúng tuyển nguyện vọng mong muốn.
Bên cạnh đó, Hà Nội vẫn duy trì quy định chênh lệch điểm giữa các nguyện vọng nhưng đã giảm từ 1 điểm xuống còn 0,5 điểm.
Thầy Cường nhấn mạnh, thi vào lớp 10 công lập không phải con đường duy nhất. Phụ huynh cần giữ tâm lý thoải mái, tôn trọng năng lực của con, tránh tạo áp lực không cần thiết. Ngoài hệ công lập, học sinh còn nhiều lựa chọn như trường tư thục hoặc trường nghề.
"Mỗi kỳ thi đều có học sinh trúng tuyển và không trúng tuyển. Điều quan trọng là phụ huynh đồng hành, lắng nghe và định hướng phù hợp cho con, thay vì tạo thêm áp lực tâm lý", thầy nói.
Dưới góc nhìn chuyên môn, TS Trần Thành Nam, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Giáo dục (Đại học Quốc gia Hà Nội), nhận định kỳ thi vào lớp 10 luôn gây áp lực lớn cho học sinh và phụ huynh, một phần xuất phát từ tư duy thành tích và quan niệm chỉ một số ít trường mới là "trường tốt".
Theo ông, trong giai đoạn ôn thi, học sinh có thể gặp các biểu hiện như thay đổi cảm xúc, giảm tập trung, học kém hiệu quả hoặc rối loạn giấc ngủ.
Ông Nam khuyến nghị phụ huynh giữ tâm lý ổn định, tránh truyền lo lắng sang con, đồng thời ghi nhận nỗ lực thay vì chỉ nhấn mạnh kết quả đỗ - trượt. Với học sinh, nên áp dụng phương pháp học theo chu kỳ 25 phút học và 5 phút nghỉ, sau bốn chu kỳ nghỉ dài hơn để vận động, thư giãn. Việc ôn tập cần có kế hoạch khoa học và thường xuyên ôn lại sau nghỉ ngơi để tăng khả năng ghi nhớ.
Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng tăng, kỳ thi vào lớp 10 tại Hà Nội không chỉ là cuộc đua kiến thức mà còn là bài toán tâm lý với cả học sinh và phụ huynh. Việc chuẩn bị kỹ lưỡng, giữ vững tinh thần và lựa chọn phù hợp được xem là yếu tố then chốt để vượt qua giai đoạn quan trọng này.
Phượng Nguyễn