Hai 'ông lớn' Shopee và TikTok Shop cùng đẩy phí sàn chạm ngưỡng kỷ lục 25% doanh thu

2 giờ trướcBài gốc

Thị trường thương mại điện tử (TMĐT) Việt Nam đang trải qua một giai đoạn biến động mạnh mẽ về cấu trúc chi phí. Hai nền tảng đang nắm giữ gần 98% thị phần là Shopee và TikTok Shop đã liên tục đưa ra các thông báo điều chỉnh biểu phí cố định và phí dịch vụ từ tháng 5/2026.

Cụ thể, Shopee đã áp dụng mức phí xử lý giao dịch mới cho các phương thức thanh toán trả trước với mức tăng từ 4,9% lên 6%. Trong khi đó, TikTok Shop cũng thực hiện đợt tăng phí hoa hồng đáng kể từ ngày 9/5/2026. Ngành hàng thời trang ghi nhận mức tăng từ 14,6% lên 16,1% và nhóm hàng mẹ và bé tăng từ 14,5% lên tới 17,8%.

Sự điều chỉnh này khiến tổng chi phí để duy trì sự hiện diện và giao dịch trên sàn vọt lên mức 23 - 24% doanh thu. Nếu tính thêm các khoản chi cho quảng cáo, livestream và các chương trình khuyến mãi để gia tăng lượt hiển thị, con số thực tế có thể vượt ngưỡng 25%. Đây được xem là mức chi phí kỷ lục, gây áp lực trực tiếp lên biên lợi nhuận của mọi loại hình kinh doanh trên nền tảng số.

Khi phí sàn tăng cao, một mâu thuẫn lớn đã phát sinh giữa mục tiêu bảo toàn lợi nhuận và duy trì sức cạnh tranh. Nhiều đơn vị kinh doanh cho biết biên lợi nhuận ròng hiện nay chỉ còn dao động trong khoảng 7% đến 10%, thậm chí thấp hơn đối với ngành hàng điện tử.

Anh Mai Đình Đạt, một chủ gian hàng gia dụng, cho biết với những mặt hàng giá rẻ dưới 30.000 đồng, dư địa để điều chỉnh giá bán là cực kỳ thấp. Việc tăng giá có thể dẫn đến mất khách hàng ngay lập tức do người tiêu dùng hiện nay rất nhạy cảm về giá và dễ dàng so sánh giữa các gian hàng.

Tương tự, chị Bùi Thu Châu, chủ shop Kizt, nhận định rằng biên lợi nhuận ngành điện tử vốn đã mỏng, thường chỉ ở mức 5% đến 8%. Do đó, các đợt tăng phí gần đây đã "ăn hết" phần lợi nhuận còn lại. Theo chị Châu, nếu các đơn vị kinh doanh không tăng giá thì khó có thể duy trì hoạt động, nhưng nếu tăng giá quá cao so với giá trị thực, người mua sẽ cân nhắc chuyển sang các lựa chọn khác rẻ hơn hoặc từ chối tiêu dùng.

Theo báo cáo từ nền tảng dữ liệu Metric.vn, thị trường TMĐT trên 4 sàn lớn gồm Shopee, TikTok Shop, Lazada và Tiki vẫn ghi nhận những tín hiệu tích cực về doanh số trong quý I/2026 với 148.600 tỷ đồng, tăng gần 47% so với cùng kỳ năm trước. Tuy nhiên, bước sang quý II, dự báo thị trường sẽ có những diễn biến phức tạp hơn.

Mặc dù sản lượng hàng hóa bán ra dự kiến tăng nhẹ khoảng 1%, nhưng tổng doanh số toàn thị trường ước tính sẽ giảm khoảng 4% so với quý I. Điều này cho thấy nhu cầu tiêu dùng vẫn duy trì nhưng giá trị trung bình trên mỗi đơn hàng đang có xu hướng giảm xuống. Người tiêu dùng đang thắt chặt chi tiêu hoặc ưu tiên các sản phẩm thiết yếu có giá thành rẻ hơn.

Để đối phó với tình hình mới, thị trường đang chứng kiến những nỗ lực tự thân từ các đơn vị kinh doanh. Chị Nguyễn Hương, một người kinh doanh ngành hàng giày dép, chia sẻ rằng hiện tại lợi nhuận thực tế nhận về chỉ còn khoảng 20% so với giá bán ra. Để tồn tại, chị buộc phải tập trung vào việc bán lấy số lượng lớn và chấp nhận chi đậm cho quảng cáo để có được lượt hiển thị tới người dùng.

Bên cạnh đó, xu hướng đa kênh hóa cũng đang diễn ra mạnh mẽ. Để giảm bớt sự phụ thuộc hoàn toàn vào các "ông lớn" TMĐT, nhiều cửa hàng đang tích cực mở rộng sang các kênh Facebook, website riêng hoặc kết hợp bán hàng trực tiếp (offline).

Về phía sàn thương mại điện tử, Shopee cũng đưa ra một số chính sách hỗ trợ đan xen để giảm bớt sức nóng. Nền tảng này đã giảm 1% phí cố định cho một số nhóm hàng thiết yếu như nước tinh khiết, thực phẩm khô và dụng cụ chăm sóc nhà cửa từ cuối tháng 5/2026. Ngoài ra, các gian hàng mới cũng được áp dụng chương trình miễn phí cố định trong 30 ngày đầu để giảm bớt rào cản gia nhập thị trường.

Dù có các gói hỗ trợ, nhưng với biểu phí mới lên tới 17,8% ở một số ngành hàng, cuộc chơi trên sàn TMĐT đang dần trở thành cuộc đua khốc liệt về hiệu quả vận hành và khả năng tối ưu hóa chi phí. Các đơn vị kinh doanh nội địa đang kỳ vọng vào những chính sách quản lý sâu sát hơn để bảo đảm môi trường cạnh tranh lành mạnh, tránh việc thị trường bị thâu tóm bởi các thương hiệu nước ngoài có tiềm lực tài chính vượt trội.

Thanh Hoa

Nguồn Vnbusiness : https://vnbusiness.vn/hai-ong-lon-shopee-va-tiktok-shop-cung-day-phi-san-cham-nguong-ky-luc-25-doanh-thu.html