Hải quân Mỹ đã yêu cầu mua tên lửa Patriot PAC-3 MSE trong đề xuất ngân sách năm tài chính 2027 của mình. Người dùng mạng xã hội X có tên VirtualBayonet đã phát hiện ra thông tin liên quan trong các tài liệu của Bộ Chiến tranh.
Vì Hải quân Mỹ không sở hữu hệ thống Patriot nào đang hoạt động, cho nên thương vụ này liên quan đến khả năng tích hợp tên lửa vào các bệ phóng thẳng đứng Mk 41 trên tàu chiến mặt nước.
Điều đáng chú ý là ý tưởng sử dụng tên lửa Patriot trên tàu chiến được biện minh bởi thực tế hiện nay Hải quân Mỹ thiếu các hệ thống phòng không tương đối rẻ có khả năng đánh chặn hiệu quả những mục tiêu đạn đạo.
Cụ thể, chúng ta đang nói đến một loại tên lửa có giá khoảng 1 - 2 triệu đô la Mỹ mỗi quả. Theo nguồn tin, Hải quân Mỹ dự định chi khoảng 1,7 tỷ USD để mua 405 tên lửa đánh chặn.
Hiện nay, các phương tiện phòng không chính của tàu chiến Hải quân Mỹ là tên lửa ESSM có tầm bắn lên đến 50 km, được thiết kế để đánh chặn máy bay và tên lửa hành trình.
Bên cạnh đó là các tên lửa tầm xa thuộc dòng "Standard", bao gồm SM-2 và SM-6, có tầm bắn vượt quá 150 km và giá thành hơn 2 - 3 triệu đô la Mỹ cho mỗi quả đạn.
Trong bối cảnh này, trong ngân sách cho năm tài chính 2026, Hải quân Mỹ đã yêu cầu khoảng 416 triệu đô la cho công việc tích hợp các tên lửa mới vào hệ thống vũ khí của tàu chiến, đặc biệt là với hệ thống thông tin và kiểm soát tác chiến Aegis.
Mặc dù gần đây đã có kinh phí dành cho công tác tích hợp, nhưng cần lưu ý Tập đoàn Lockheed Martin đã trình diễn ý tưởng sử dụng tên lửa Patriot từ các bệ phóng thẳng đứng (VLS) trên tàu vào năm 2023.
Tại thời điểm đó, tên lửa đánh chặn MIM-104 được giới thiệu dưới dạng mô hình kích thước thật trong một khoang VLS bố trí trên tàu chiến mặt nước của Hải quân Mỹ.
Công ty nhấn mạnh rằng những giải pháp như vậy rất phù hợp với các quốc gia không có quyền tiếp cận dòng tên lửa Standard, nhưng lại muốn trang bị cho tàu chiến có kích thước tương đối nhỏ của mình hệ thống phòng không và phòng thủ tên lửa tầm xa.
Đồng thời vào mùa hè năm 2023, Tập đoàn Lockheed Martin đã công bố việc tích hợp thành công tên lửa Patriot PAC-3 MSE với trạm AN/SPY-1D, đây là radar chính trên các tàu mặt nước sử dụng hệ thống thông tin và điều khiển tác chiến Aegis.
Mặc dù AN/SPY-1 không phải là một hệ thống mới, nhưng nó dựa trên ăng ten mảng pha thụ động và có khả năng phát hiện các mục tiêu trên không, bao gồm cả máy bay, ở khoảng cách lên đến 400 km.
Tuy vậy cần lưu ý, dữ liệu chính thức về tầm phát hiện mục tiêu tối đa của loại radar này vẫn đang được nhà sản xuất giữ bí mật.
Bên cạnh đó, hiện vẫn chưa rõ liệu tên lửa Patriot có được tích hợp với thế hệ trạm radar mới như SPY-6 và SPY-7, thay thế cho loại SPY-1 đã phần nào lỗi thời hay không.
Nhưng theo đánh giá từ giới chuyên môn, việc tích hợp sẽ không mấy khó khăn nếu Lầu Năm Góc yêu cầu và cung cấp kinh phí đầy đủ.
Bạch Dương