Hàng không giá rẻ Đông Nam Á trước ngã rẽ mới

5 giờ trướcBài gốc

Máy bay của AirAsia tại Sân bay quốc tế Kuala Lumpur (Malaysia). Ảnh: Reuters

Áp lực chưa từng có từ giá nhiên liệu

Giá nhiên liệu hàng không tăng mạnh trong bối cảnh tình hình phức tạp tại Trung Đông đang tạo ra sức ép chưa từng có với các hãng bay giá rẻ trong khu vực. Với ngành hàng không, nhiên liệu luôn là một trong những khoản chi lớn nhất. Khi giá dầu biến động, toàn bộ bài toán vận hành, giá vé và lợi nhuận đều bị ảnh hưởng.

Đáng nói, các hãng hàng không giá rẻ lại chịu tác động mạnh hơn nhiều so với các hãng truyền thống. Thành công của mô hình này vốn dựa trên việc tối ưu chi phí để duy trì mức vé thấp, thu hút lượng khách đông đảo.

Song, cũng chính vì vậy khó tăng giá vé quá mạnh bởi nhóm khách hàng chính của phân khúc này rất nhạy cảm với chi phí đi lại. Do đó, chỉ cần giá vé nhích lên, nhu cầu du lịch có thể lập tức chững lại.

Khác với các hãng hàng không truyền thống có thêm nguồn thu từ khoang thương gia, đường bay dài hay khách trung chuyển quốc tế, nhiều hãng giá rẻ ở Đông Nam Á gần như phụ thuộc vào các chặng bay ngắn nội địa và khu vực. Đây cũng là nhóm thị trường chịu tác động rõ rệt nhất khi chi phí nhiên liệu tăng cao.

Theo CNA, các hãng hàng không giá rẻ ở Đông Nam Á đã cắt giảm khoảng 20% số chuyến bay so với thời điểm trước khủng hoảng, tương đương khoảng 4 triệu lượt hành khách giảm mỗi tháng. Tác động đối với kinh tế khu vực, đặc biệt ngành du lịch, là điều khó tránh khỏi khi hàng không giá rẻ đang giữ vai trò quan trọng trong kết nối nội địa và khu vực.

Theo dữ liệu của nhà cung cấp dữ liệu du lịch toàn cầu OAG, năm 2025, các hãng hàng không giá rẻ chiếm hơn 60% tổng năng lực vận chuyển nội địa tại Đông Nam Á và hơn một nửa năng lực khai thác các đường bay giữa các quốc gia trong khu vực. Những tên tuổi lớn như AirAsia, Lion Air, Cebu Pacific, Scoot hay Citilink từ lâu trở thành một phần quen thuộc trong mạng lưới di chuyển của người dân khu vực.

Trong bức tranh nhiều sức ép ấy, Scoot được xem là trường hợp đặc biệt. Hãng đã chủ động thực hiện các biện pháp phòng ngừa rủi ro giá nhiên liệu trước khi khủng hoảng xảy ra, nhờ đó phần nào giảm áp lực chi phí. Đồng thời, Scoot vận hành theo mô hình linh hoạt hơn thay vì thuần giá rẻ, với tỷ lệ lớn hành khách trung chuyển thông qua mạng lưới của công ty mẹ Singapore Airlines.

Từ “vé siêu rẻ” đến bài toán phát triển bền vững

Thực tế, ngành hàng không Đông Nam Á hiện khác nhiều so với “thời hoàng kim” trước đại dịch COVID-19, khi nhu cầu du lịch bùng nổ, tầng lớp trung lưu gia tăng nhanh và giá nhiên liệu tương đối ổn định giúp các hãng giá rẻ mở rộng mạnh mẽ. Thế nhưng sau đại dịch, nhiều doanh nghiệp vẫn chưa hoàn toàn phục hồi nguồn lực tài chính thì nay tiếp tục phải đối mặt với biến động năng lượng toàn cầu.

Ở góc nhìn tích cực, khó khăn hiện tại vô hình trung cũng có thể trở thành động lực để ngành hàng không giá rẻ bước vào giai đoạn phát triển bền vững hơn. Thay vì chạy đua mở rộng bằng mọi giá, các hãng bay buộc phải tính toán kỹ hơn về hiệu quả đường bay, tối ưu đội tàu và nâng cao trải nghiệm dịch vụ để giữ chân khách hàng.

Mô hình “siêu rẻ” từng tạo nên sức hút lớn nhiều khả năng sẽ dần chuyển sang hướng linh hoạt hơn. Nhiều hãng đang gia tăng nguồn thu từ dịch vụ đi kèm như hành lý, suất ăn, lựa chọn chỗ ngồi hay liên kết du lịch. Một số hãng cũng kết hợp giữa mô hình giá rẻ và dịch vụ truyền thống nhằm tăng khả năng thích ứng trước biến động thị trường.

Điều đó không đồng nghĩa hàng không giá rẻ sẽ mất đi vai trò của mình. Đông Nam Á vẫn là một trong những thị trường hàng không năng động nhất thế giới với dân số trẻ, nhu cầu du lịch lớn và khoảng cách địa lý phù hợp cho các chuyến bay ngắn.

Thời kỳ vé máy bay siêu rẻ có thể đang đứng trước nhiều thay đổi. Dù chưa thể khẳng định xu hướng này sẽ kéo dài bao lâu, nhưng những biến động hiện tại đang buộc ngành hàng không phải tính đến hướng phát triển ổn định và bền vững hơn trong tương lai.

THƯ LÊ

Nguồn Đà Nẵng : https://baodanang.vn/hang-khong-gia-re-dong-nam-a-truoc-nga-re-moi-3337226.html