Hàng không Pháp tăng tốc chuyển đổi sang nhiên liệu xanh

3 giờ trướcBài gốc

Ảnh minh họa. (Nguồn: AP)

Cuộc khủng hoảng năng lượng do xung đột tại Trung Đông đang buộc ngành hàng không châu Âu phải đẩy nhanh quá trình chuyển đổi sang các loại nhiên liệu “xanh” nhằm giảm phụ thuộc vào dầu mỏ.

Tại Pháp, các hãng hàng không và doanh nghiệp năng lượng hiện đặc biệt quan tâm tới nhiên liệu hàng không bền vững (SAF), được xem là giải pháp khả thi nhất để giảm phát thải carbon trong nhiều năm tới.

Theo báo Le Monde ngày 24/5, xung đột tại Trung Đông làm hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz bị ảnh hưởng nghiêm trọng, khiến khoảng 20% nguồn cung nhiên liệu máy bay trên thế giới bị gián đoạn từ cuối tháng 2.

Tình trạng này làm dấy lên lo ngại về nguy cơ thiếu nhiên liệu cho ngành hàng không, đồng thời khiến giá nhiên liệu máy bay tăng khoảng 70% so với trước khi xảy ra khủng hoảng.

Trong bối cảnh đó, Liên đoàn Hàng không Quốc gia Pháp (FNAM) kêu gọi coi cuộc khủng hoảng hiện nay là cơ hội để tăng cường “chủ quyền năng lượng” cho Pháp và châu Âu.

Bà Muriel Assouline, Tổng giám đốc hãng Air Caraïbes Atlantique, cho rằng SAF có thể giúp châu Âu giảm sự lệ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu.

SAF là loại nhiên liệu dành cho máy bay được sản xuất từ các nguồn tái tạo thay vì dầu mỏ truyền thống. Khi sử dụng, loại nhiên liệu này vẫn phát thải khí CO2, nhưng lượng khí thải chủ yếu xuất phát từ các nguồn sinh học hoặc từ carbon đã được thu hồi trước đó, nên được xem là ít gây tác động tới khí hậu hơn so với nhiên liệu hóa thạch.

Vì vậy, SAF hiện được coi là giải pháp quan trọng giúp ngành hàng không giảm phát thải carbon.

Giới chuyên gia hiện coi SAF là giải pháp thực tế nhất để giảm phát thải cho ngành hàng không thương mại trong trung hạn. Các hãng sản xuất máy bay như Airbus và Boeing hiện đã cho phép pha trộn tối đa 50% SAF trong nhiên liệu máy bay hiện nay, đồng thời hướng tới mục tiêu sử dụng 100% SAF vào khoảng năm 2030. Trong khi đó, các dự án máy bay chạy điện hoặc hydrogen vẫn chưa thể triển khai thương mại trên quy mô lớn.

Hiện nay, loại SAF phổ biến nhất được sản xuất từ dầu ăn đã qua sử dụng. Ngoài ra còn có e-SAF - nhiên liệu tổng hợp từ hydrogen sạch kết hợp với CO2 thu hồi từ các nhà máy công nghiệp.

Đây được coi là loại nhiên liệu “xanh” nhất cho hàng không, nhưng cũng là loại khó sản xuất nhất do đòi hỏi công nghệ phức tạp và nguồn điện sạch quy mô lớn.

Để thúc đẩy quá trình chuyển đổi, Liên minh châu Âu (EU) từ năm 2024 đã áp dụng quy định ReFuelEU, yêu cầu các sân bay trong khối phải từng bước tăng tỷ lệ SAF trong nhiên liệu máy bay.

Theo lộ trình này, tỷ lệ SAF tối thiểu sẽ tăng từ 2% hiện nay lên 6% vào năm 2030, trong đó có 1,2% là e-SAF. Đến năm 2050, tỷ lệ SAF dự kiến đạt 70%, trong đó một nửa là nhiên liệu tổng hợp.

Tuy nhiên, quá trình chuyển đổi này vẫn đối mặt với nhiều khó khăn lớn. Giá SAF hiện vào khoảng 3.000 USD/tấn, cao hơn khoảng 1.500 USD so với nhiên liệu máy bay truyền thống.
Theo các hãng hàng không, đây là gánh nặng tài chính rất lớn trong bối cảnh ngành hàng không vẫn đang phục hồi sau đại dịch COVID-19 và chịu tác động từ giá năng lượng tăng cao.

Không chỉ đắt đỏ, nguồn cung SAF hiện nay cũng rất hạn chế. SAF từ sinh khối mới chỉ chiếm khoảng 0,5% sản lượng nhiên liệu hàng không toàn cầu.

Tổ chức môi trường Transport & Environment (T&E) ước tính ngay cả khi khai thác tối đa nguồn nguyên liệu sinh khối hiện có, thế giới cũng chỉ có thể đáp ứng khoảng 13% nhu cầu nhiên liệu hàng không vào năm 2035.

Một thách thức khác là nguồn nguyên liệu sản xuất SAF hiện phụ thuộc nhiều vào châu Á, đặc biệt là dầu ăn thải và các sản phẩm dầu thực vật. Theo T&E, điều này làm gia tăng nguy cơ gian lận thương mại và khó kiểm soát tính bền vững của chuỗi cung ứng.

Dù vậy, nhiều tập đoàn năng lượng lớn vẫn đang tăng tốc đầu tư vào lĩnh vực này. Tập đoàn Neste của Phần Lan hiện là doanh nghiệp dẫn đầu thị trường SAF toàn cầu.

Tại Pháp, TotalEnergies đang mở rộng sản xuất SAF tại các cơ sở ở Normandy, Antwerp của Bỉ và La Mède ở miền Nam nước Pháp, với tổng công suất lên tới hàng trăm nghìn tấn mỗi năm.

Nhà máy sinh học Grandpuits gần Paris cũng dự kiến đi vào hoạt động cuối năm nay, bổ sung thêm khoảng 230.000 tấn SAF mỗi năm.

Song song với đó, khoảng 40 công ty khởi nghiệp tại Pháp đang tham gia nghiên cứu e-SAF, trong đó nổi bật có Elyse Energy và Verso Energy. Tuy nhiên, phần lớn các dự án hiện vẫn dừng ở giai đoạn thử nghiệm, khiến các hãng hàng không lo ngại không đủ nguồn cung để đáp ứng quy định bắt buộc của châu Âu trong vài năm tới.

Tổng giám đốc hãng Air France Anne Rigail cảnh báo các hãng hàng không châu Âu có thể phải đối mặt với khoản phạt lên tới 7-9 tỷ euro (tương đương khoảng 7,6-9,8 tỷ USD) nếu không sử dụng đủ lượng e-SAF theo quy định của EU, trong khi nguồn cung thực tế hiện vẫn chưa sẵn sàng.

Giới chuyên gia cho rằng quá trình chuyển đổi sang nhiên liệu hàng không bền vững là xu hướng không thể đảo ngược đối với ngành hàng không toàn cầu.

Tuy nhiên, để mục tiêu này thành công, các doanh nghiệp và hãng hàng không châu Âu cho rằng cần có thêm hỗ trợ tài chính và chính sách mạnh mẽ hơn từ chính phủ nhằm thúc đẩy sản xuất, giảm chi phí và bảo đảm nguồn cung ổn định trong tương lai./.

(TTXVN/Vietnam+)

Nguồn VietnamPlus : https://www.vietnamplus.vn/hang-khong-phap-tang-toc-chuyen-doi-sang-nhien-lieu-xanh-post1112524.vnp