Hàng không Việt ứng phó nguy cơ thiếu hụt xăng dầu, giá vé máy bay có tăng?

3 giờ trướcBài gốc

Giá nhiên liệu tăng ảnh hưởng hoạt động bay

Theo báo cáo mới đây của Cục Hàng không Việt Nam, xung đột quân sự giữa Mỹ – Israel và Iran bùng phát từ ngày 28/2/2026 đã khiến nhiều quốc gia Trung Đông đóng cửa hoặc hạn chế không phận như Iran, Iraq, Kuwait, Qatar, UAE và Israel.

Nhiều sân bay lớn tại Dubai, Abu Dhabi và Doha buộc phải tạm dừng hoạt động. Diễn biến này khiến các tuyến bay nối châu Âu – châu Á qua khu vực vùng Vịnh bị ảnh hưởng nghiêm trọng, buộc nhiều hãng hàng không quốc tế phải hủy hoặc điều chỉnh kế hoạch khai thác.

Tại Việt Nam, tác động đã xuất hiện khi các hãng Qatar Airways, Emirates và Etihad Airways – đang khai thác đường bay đến Hà Nội, TP.HCM và Đà Nẵng – phải hủy hoặc điều chỉnh 98 chuyến bay trong giai đoạn từ 28/2 - 10/3, ảnh hưởng tới khoảng 20.000 hành khách.

Trong bối cảnh thị trường hàng không Việt Nam đang tăng trưởng mạnh, sự gián đoạn này được đánh giá sẽ gây nhiều khó khăn cho ngành trong thời gian tới.

Căng thẳng quân sự tại Trung Đông cũng khiến Iran gần như đóng cửa hoàn toàn eo biển Hormuz – tuyến hàng hải vận chuyển hơn 20% sản lượng dầu toàn cầu. Giá dầu thô Brent vì vậy đã tăng nhanh từ khoảng 65–70 USD/thùng lên 92,6 USD/thùng vào ngày 6/3.

Giá nhiên liệu tăng sẽ ảnh hưởng tới hoạt động bay. Ảnh minh họa: VNA

Đáng chú ý, giá nhiên liệu bay Jet A-1 tại thị trường Singapore tăng đột biến. Nếu trong tháng 1 và 2 giá chỉ dao động khoảng 83–89 USD/thùng, thì đến đầu tháng 3 giá đã tăng lên 231,42 USD/thùng, tương đương mức tăng khoảng 160% chỉ sau vài ngày giao dịch.

Hiện giá Jet A-1 vẫn ở mức khoảng 160 USD/thùng và được dự báo có thể duy trì quanh 170 USD/thùng trong tháng 3.

Bên cạnh đó, phụ phí Premium đối với nhiên liệu bay cũng tăng mạnh, từ mức 1–2 USD/thùng lên hơn 18–21 USD/thùng, khiến tổng chi phí nhiên liệu của các hãng hàng không tăng đáng kể.

Theo Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế (IATA), nếu giá Jet A-1 lên tới 200 USD/thùng, chi phí khai thác của các hãng hàng không có thể tăng hơn 70%.

Nguy cơ phải cắt giảm đường bay

Không chỉ giá tăng, nguồn cung nhiên liệu hàng không cũng đang đối mặt nguy cơ thiếu hụt.

Một số quốc gia trong khu vực đã hạn chế hoặc dừng xuất khẩu các sản phẩm lọc dầu nhằm đảm bảo nhu cầu trong nước. Thái Lan thậm chí đã ban hành lệnh cấm xuất khẩu một số sản phẩm lọc hóa dầu, trong khi Trung Quốc cũng hạn chế xuất khẩu nhiên liệu hàng không.

Trong khi đó, Việt Nam hiện phải nhập khẩu khoảng 70% nhu cầu nhiên liệu hàng không, trong đó hơn 60% đến từ Thái Lan và Trung Quốc.

Theo các doanh nghiệp cung cấp nhiên liệu như Skypec và Petrolimex Aviation, nguồn cung hiện chỉ đảm bảo cho các hãng hàng không đến hết tháng 3/2026 theo các hợp đồng đã ký.

Tuy nhiên, các đối tác tại Singapore, Thái Lan và Trung Quốc đang trì hoãn giao hàng, thậm chí có thể áp dụng điều khoản bất khả kháng để chấm dứt hợp đồng. Vì vậy, nguy cơ thiếu hụt nhiên liệu hàng không từ đầu tháng 4 được đánh giá là hiện hữu.

Các doanh nghiệp hiện phải tìm nguồn cung mới từ Hàn Quốc, Brunei, Ấn Độ hoặc Nhật Bản, song việc tìm được nguồn hàng trong bối cảnh hiện nay được đánh giá là rất khó khăn.

Nhiên liệu hiện nay chiếm khoảng 35–40% tổng chi phí vận hành của các hãng hàng không. Theo báo cáo của Vietnam Airlines, VietJet Air và một số hãng bay, nếu giá Jet A-1 duy trì ở mức 200–230 USD/thùng, chi phí khai thác của Vietnam Airlines có thể tăng thêm 50–60% mỗi tháng; Sun Phú Quốc tăng khoảng 30%. Với VietJet Air, chi phí khai thác có thể tăng khoảng 2.000 tỷ đồng mỗi tháng.

Giá nhiên liệu tăng cao khiến nhiều đường bay có nguy cơ rơi vào tình trạng càng khai thác càng lỗ. Các hãng hàng không vì vậy đang rà soát lại kế hoạch bay, có thể điều chỉnh tần suất hoặc cơ cấu đường bay từ tháng 4 nhằm giảm tiêu hao nhiên liệu.

Ngoài ra, việc phải bay vòng để tránh các khu vực không phận đóng cửa cũng làm tăng thời gian bay, kéo theo chi phí nhiên liệu và chi phí khai thác.

Giải pháp hỗ trợ khẩn cấp

Trước tình hình trên, Cục Hàng không kiến nghị Chính phủ và các bộ, ngành xem xét một số giải pháp hỗ trợ khẩn cấp cho ngành hàng không.

Trong đó, Cục Hàng không đề xuất miễn 100% thuế bảo vệ môi trường đối với nhiên liệu bay đến hết tháng 5/2026; giảm thuế VAT đối với nhiên liệu hàng không và xem xét điều chỉnh giá trần vé máy bay nội địa khi cần thiết.

Cơ quan này cũng đề xuất cho phép các hãng hàng không áp dụng phụ thu nhiên liệu đối với vé máy bay nội địa theo cơ chế linh hoạt, tùy theo diễn biến giá nhiên liệu thực tế.

Bên cạnh đó, các doanh nghiệp cảng hàng không được khuyến nghị xem xét giảm hoặc giãn phí dịch vụ cho các hãng bay, tương tự các chính sách hỗ trợ từng áp dụng trong giai đoạn dịch Covid-19.

Theo đánh giá của Cục Hàng không, nếu chiến sự tại Trung Đông tiếp tục kéo dài, ngành hàng không toàn cầu nói chung và Việt Nam nói riêng sẽ phải đối mặt với nhiều thách thức trong các tháng tới, đặc biệt trong bối cảnh nhu cầu đi lại đang tăng mạnh sau giai đoạn phục hồi du lịch.

Vũ Điệp

Nguồn VietnamNet : https://vietnamnet.vn/hang-khong-viet-ung-pho-nguy-co-thieu-hut-xang-dau-gia-ve-may-bay-co-tang-2496020.html