Vào đầu năm 1976 tại California (Mỹ), Steve Wozniak vừa hoàn thành thiết kế một bảng mạch máy tính với ý định chia sẻ cho các thành viên cùng đam mê tại một câu lạc bộ công nghệ địa phương. Người bạn của ông, Steve Jobs, nhận thấy cơ hội kinh doanh trong việc sản xuất và bán các bảng mạch này. Và từ đó, Apple ra đời.
Công ty bước sang tuổi 50 vào ngày 1/4/2026. Hành trình phát triển của Apple đã góp phần định hình cả ngành công nghệ lẫn văn hóa đại chúng, từ việc phổ biến máy tính cá nhân cho đến điện thoại thông minh, đưa ứng dụng di động trở nên phổ biến và chứng minh cách các thiết bị và phần mềm tích hợp chặt chẽ có thể hoạt động hiệu quả.
Tuy nhiên, nhà sản xuất iPhone hiện đang đối mặt áp lực phải chứng minh khả năng duy trì vị thế dẫn đầu công nghệ trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo, khi các đối thủ phần mềm như Alphabet và Microsoft sẵn sàng chi hàng chục tỷ USD để giành lợi thế.
Cổ phiếu của Apple là một trong những mã có hiệu suất kém nhất trong nhóm “Magnificent Seven” kể từ khi OpenAI ra mắt ChatGPT vào tháng 11/2022.
Dù đã tích hợp các tính năng học máy vào chip từ năm 2017, nhiều nhà phân tích và nhà đầu tư cho rằng việc chậm triển khai các tính năng mới, bao gồm phiên bản nâng cấp của trợ lý Siri, cho thấy Apple chưa chuẩn bị đầy đủ cho cách người dùng khai thác AI.
Các đối thủ như OpenAI cũng đang lên kế hoạch ra mắt các thiết bị AI nhằm thách thức vị thế lâu nay của smartphone.
Dù vậy, các sản phẩm của Apple vẫn duy trì sức hút lớn trên thị trường. Nhu cầu mạnh đối với dòng iPhone 17 mới nhất đã thúc đẩy kết quả kinh doanh quý kết thúc tháng 12/2025, trong khi mẫu MacBook Neo giá 599 USD - chiếc laptop rẻ nhất từ trước đến nay của hãng - cũng có màn ra mắt cực kỳ thành công.
Ông Ben Thompson, nhà phân tích công nghệ độc lập, nhận định trên Stratechery rằng: “Apple đã trải qua 50 năm mà không có đối thủ cạnh tranh với mô hình kinh doanh tích hợp của mình. Tương lai 50 năm tới có thể phụ thuộc vào việc AI trở nên hấp dẫn đến mức nào và liệu OpenAI có thể làm tốt hơn Apple hay không”.
Apple niêm yết cổ phiếu vào năm 1980, nhưng đà tăng trưởng thực sự bứt phá từ đầu thế kỷ 21 khi iPhone trở thành sản phẩm bán chạy và danh mục thiết bị được mở rộng. Các dòng chip M do hãng tự phát triển cũng góp phần thúc đẩy doanh số máy Mac, hỗ trợ giá cổ phiếu.
Là một trong những công ty giá trị nhất thế giới, Apple cũng nằm trong nhóm doanh nghiệp có doanh thu “khủng” nhất. Nhờ nhu cầu mạnh đối với các dòng iPhone mới, công ty được kỳ vọng đạt doanh thu khoảng 465 tỷ USD trong năm tài chính hiện tại, kết thúc vào tháng 9.
Mảng dịch vụ của Apple, bao gồm App Store, Apple Music và nền tảng streaming, đã trở thành động lực tăng trưởng quan trọng khi hệ sinh thái thiết bị ngày càng mở rộng, mang lại nguồn thu ổn định từ thuê bao và phí hoa hồng ứng dụng. Điều này cũng dẫn đến các tranh chấp nổi bật với những công ty như Epic Games, vốn tìm cách thách thức quyền kiểm soát của Apple đối với thanh toán trong ứng dụng.
Theo thời gian, Apple cũng từng bước giảm sự phụ thuộc vào iPhone. Khi thị trường smartphone tại Mỹ dần bão hòa, Trung Quốc và các thị trường mới nổi như Ấn Độ ngày càng đóng vai trò quan trọng hơn trong việc thúc đẩy doanh thu.
Từ bảng mạch mà Steve Wozniak chia sẻ với Steve Jobs năm 1976 - sau này trở thành chiếc Apple I - Apple đã phát triển thành một “gã khổng lồ” điện tử tiêu dùng. Trong suốt hành trình đó, hãng đã tạo thêm nhiều sản phẩm thành công lớn như iPod, iPad, và hiện sở hữu danh mục đa dạng gồm đồng hồ thông minh, tai nghe không dây và kính thực tế hỗn hợp Vision Pro.
Những cột mốc sản phẩm này phản ánh rõ quá trình chuyển đổi chiến lược của Apple - từ một start-up trong gara trở thành một trong những tập đoàn công nghệ có ảnh hưởng nhất thế giới.
Hạnh Chi