Hành trình phục hồi của Hy Lạp và bài học cho châu Âu

10 giờ trướcBài gốc

Cảng Piraeus ở Hy Lạp. (Ảnh: THX/TTXVN)

Theo báo Le Point của Pháp, sau hơn một thập kỷ kể từ cuộc khủng hoảng nợ công nghiêm trọng, Hy Lạp đang nổi lên như một trong những câu chuyện phục hồi kinh tế đáng chú ý nhất châu Âu.

Từ vị thế quốc gia đứng bên bờ vỡ nợ và suýt rời khỏi khu vực đồng euro (Eurozone), Hy Lạp giờ đây không chỉ lấy lại được niềm tin của thị trường mà còn đạt được thặng dư ngân sách - một thành tích từng được xem là khó có thể đạt được. Tuy nhiên, đằng sau sự “lột xác” này là những hy sinh sâu sắc của xã hội và những thách thức vẫn còn hiện hữu.

Tại vùng ngoại ô Athens, những công trường xây dựng mới đang mọc lên, phản ánh phần nào sự hồi sinh của nền kinh tế.

Các dự án lớn, như khu trung tâm dữ liệu trị giá hàng trăm triệu euro của các tập đoàn châu Âu, cho thấy Hy Lạp đã trở lại bản đồ đầu tư quốc tế. Những yếu tố như vị trí chiến lược, chi phí cạnh tranh và môi trường kinh doanh cải thiện đã giúp quốc gia này thu hút dòng vốn mới, điều mà cách đây hơn mười năm gần như không thể tưởng tượng.

Để hiểu rõ sự chuyển mình này, cần quay lại thời điểm năm 2010, khi Hy Lạp rơi vào khủng hoảng nợ công nghiêm trọng. Thâm hụt ngân sách lớn, nợ công tăng vọt và niềm tin của thị trường sụp đổ đã buộc nước này phải cầu cứu các tổ chức quốc tế.

Ba gói cứu trợ liên tiếp đi kèm với các biện pháp thắt lưng buộc bụng khắc nghiệt đã khiến nền kinh tế suy thoái sâu, tỷ lệ thất nghiệp tăng cao và hàng trăm nghìn người buộc phải rời bỏ đất nước để tìm cơ hội ở nước ngoài.

Tuy nhiên, chính những cải cách đau đớn đó đã đặt nền móng cho sự phục hồi. Trong những năm gần đây, Hy Lạp liên tục duy trì thặng dư ngân sách sơ cấp và từng bước kiểm soát nợ công. Tỷ lệ nợ đã giảm đáng kể so với mức đỉnh, trong khi tăng trưởng kinh tế phục hồi mạnh mẽ hơn nhiều quốc gia châu Âu. Việc được nâng hạng tín nhiệm trở lại mức “đầu tư an toàn” là dấu hiệu rõ ràng cho thấy niềm tin của các nhà đầu tư đã quay trở lại.

Sự cải thiện này không chỉ đến từ chính sách thắt chặt tài khóa mà còn từ hàng loạt cải cách cấu trúc. Hy Lạp đã tiến hành cải tổ thị trường lao động, tăng cường chống trốn thuế, đẩy mạnh số hóa hành chính và cải thiện môi trường kinh doanh.

Chính phủ cũng triển khai các chính sách thân thiện với doanh nghiệp, như giảm thuế và ưu đãi đầu tư, nhằm thu hút vốn và nhân lực chất lượng cao. Nhờ đó, một số lĩnh vực như công nghệ và du lịch đã có bước phát triển đáng kể, tạo động lực mới cho tăng trưởng.

Ngoài ra, các yếu tố bên ngoài cũng đóng vai trò quan trọng trong quá trình phục hồi. Gói hỗ trợ lớn từ Liên minh châu Âu sau đại dịch COVID-19, cùng với sự bùng nổ của ngành du lịch, đã giúp thúc đẩy nền kinh tế. Lạm phát trong những năm gần đây, dù gây áp lực lên đời sống người dân, lại góp phần làm giảm tỷ lệ nợ công tính theo Tổng sản phẩm quốc nội (GDP), qua đó cải thiện các chỉ số tài khóa.

Một phố mua sắm ở Athens, Hy Lạp. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Tuy nhiên, bức tranh không hoàn toàn màu hồng. Dù các chỉ số kinh tế vĩ mô đã cải thiện rõ rệt, đời sống của nhiều người dân Hy Lạp vẫn còn khó khăn. Thu nhập trung bình vẫn thấp hơn đáng kể so với mức trước khủng hoảng và so với nhiều nước châu Âu.

Chi phí sinh hoạt, đặc biệt là giá nhà ở, tăng nhanh trong khi tiền lương tăng chậm, khiến một bộ phận lớn dân số đối mặt với nguy cơ nghèo đói hoặc bị gạt ra bên lề xã hội.

Những hy sinh trong giai đoạn khủng hoảng vẫn còn để lại dấu ấn sâu sắc. Nhiều công chức từng mất một phần lớn thu nhập, tuổi nghỉ hưu bị kéo dài và phúc lợi xã hội bị cắt giảm.

Dù chính phủ đã có những điều chỉnh nhằm cải thiện thu nhập và hỗ trợ người dân, khoảng cách giữa tăng trưởng kinh tế và mức sống thực tế vẫn là một vấn đề đáng lo ngại.

Bên cạnh đó, nền kinh tế Hy Lạp vẫn đối mặt với nhiều thách thức mang tính cấu trúc. Năng suất lao động còn thấp, mô hình tăng trưởng vẫn phụ thuộc nhiều vào các ngành dịch vụ giá rẻ như du lịch, và dân số đang già hóa nhanh chóng. Nếu không có chiến lược dài hạn nhằm nâng cao giá trị gia tăng và đa dạng hóa nền kinh tế, sự phục hồi hiện tại có thể khó duy trì trong dài hạn.

Trong bối cảnh đó, câu chuyện Hy Lạp mang đến một góc nhìn đáng suy ngẫm cho phần còn lại của châu Âu. Đặc biệt, sự tương phản với tình hình tài chính của Pháp - quốc gia vẫn đang vật lộn với thâm hụt ngân sách và nợ công cao - cho thấy tầm quan trọng của kỷ luật tài khóa và cải cách cấu trúc.

Một số chuyên gia thậm chí cảnh báo rằng nếu không điều chỉnh kịp thời, các nền kinh tế lớn cũng có thể đối mặt với những rủi ro tương tự, dù ở quy mô khác.

Hy Lạp đã chứng minh rằng một quốc gia có thể vượt qua khủng hoảng sâu sắc để phục hồi, nhưng con đường đó không hề dễ dàng. Nó đòi hỏi sự kiên trì, những quyết định chính sách khó khăn và sự chấp nhận hy sinh từ xã hội. Quan trọng hơn, những hậu quả của khủng hoảng không thể xóa bỏ trong một sớm một chiều, mà cần nhiều năm, thậm chí nhiều thập kỷ để khắc phục.

Nhìn chung, hành trình của Hy Lạp là một “bài học tập thể” cho châu Âu: khủng hoảng có thể được vượt qua, nhưng cái giá phải trả là rất lớn. Trong một thế giới đầy biến động, nơi các cú sốc kinh tế và địa chính trị ngày càng khó lường, câu chuyện này càng trở nên đáng suy ngẫm - không chỉ với các nhà hoạch định chính sách mà còn với toàn bộ xã hội./.

(TTXVN/Vietnam+)

Nguồn VietnamPlus : https://www.vietnamplus.vn/hanh-trinh-phuc-hoi-cua-hy-lap-va-bai-hoc-cho-chau-au-post1103529.vnp