Hát nhép, sáng tác bằng AI và nỗi lo lệch chuẩn nghệ thuật

6 giờ trướcBài gốc

Sáng 29/5, tại Hà Nội, Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật Việt Nam chủ trì, phối hợp với Hội Nhạc sĩ Việt Nam, Hội Nghệ sĩ Sân khấu Việt Nam tổ chức tọa đàm “Giữ gìn tính trung thực trong biểu diễn nghệ thuật, ý thức trách nhiệm của người sáng tác trong kỷ nguyên số”.

Tham dự chương trình có Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương Trần Thanh Lâm; đại diện Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các đơn vị nghệ thuật Trung ương và Hà Nội, các đoàn nghệ thuật trong lực lượng vũ trang, các nhà hát, học viện nghệ thuật…

Quang cảnh tọa đàm

Khi lệch chuẩn nghệ thuật trở thành trào lưu

Phát biểu khai mạc, PGS. TS. Nhạc sĩ Đỗ Hồng Quân, Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật Việt Nam cho biết: tọa đàm được tổ chức nhằm lắng nghe ý kiến của các nhà chuyên môn trong lĩnh vực âm nhạc, sân khấu, các nhà tổ chức - sản xuất chương trình nghệ thuật, các cơ quan quản lý hoạt động biểu diễn, ý kiến của cơ quan chỉ đạo văn hóa, văn nghệ.

Từ đó, đánh giá khách quan, khoa học thực trạng hoạt động trong lĩnh vực hát, ngâm, diễn tấu nhạc cụ do nghệ sĩ biểu diễn trực tiếp trên sân khấu có khán giả, cũng như việc sáng tác, công bố sản phẩm âm thanh (bài hát) trên sân khấu, trên nền tảng số thời gian gần đây.

PGS.TS. Nhạc sĩ Đỗ Hồng Quân, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật Việt Nam phát biểu tại tọa đàm

Bên cạnh đó, với vai trò phản biện xã hội, tọa đàm phân tích các nguyên nhân khách quan và chủ quan dẫn đến hiện tượng thiếu trung thực trong biểu diễn (hát nhép, chơi nhạc nhép) và hiện tượng sáng tác thiếu cảm xúc chân thực, thiếu trình độ chuyên môn, phụ thuộc vào AI để tạo ca khúc, gây phản cảm cho người nghe.

Tại tọa đàm, các ý kiến cho rằng hiện tượng "hát nhép", "đàn nhép" đang diễn ra phổ biến từ chuyên nghiệp đến không chuyên, làm suy giảm cảm xúc và tính chân thực của nghệ thuật biểu diễn. Nhiều đại biểu cũng chỉ ra áp lực bảo đảm “an toàn sóng”, hạn chế kinh phí và yêu cầu kỹ thuật là nguyên nhân khiến các đơn vị tổ chức ưu tiên thu âm sẵn thay vì biểu diễn trực tiếp.

Bên cạnh đó, sự phát triển của AI trong sáng tác âm nhạc đặt ra nhiều thách thức về đạo đức nghề nghiệp và bản quyền. Các nghệ sĩ khẳng định AI chỉ nên là công cụ hỗ trợ, không thể thay thế cảm xúc, sáng tạo và trách nhiệm của người nghệ sĩ.

Nhiều ý kiến đề xuất cần sớm hoàn thiện quy định, tăng chế tài quản lý, đồng thời nâng cao giáo dục thẩm mỹ và ý thức nghề nghiệp trong đào tạo nghệ thuật.

Xây dựng môi trường nghệ thuật lành mạnh trong kỷ nguyên số

Phát biểu chỉ đạo tại tọa đàm, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương Trần Thanh Lâm ghi nhận và đánh giá cao sự chủ động của Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật Việt Nam phối hợp cùng các Hội chuyên ngành để tổ chức tọa đàm.

Đây là hành động thiết thực, minh chứng cho ý thức tự thân của giới văn nghệ sĩ trước những câu hỏi lớn: Làm gì và làm như thế nào để giữ gìn tính trung thực trong biểu diễn nghệ thuật và ý thức trách nhiệm của người sáng tác trong kỷ nguyên số.

Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương Trần Thanh Lâm phát biểu chỉ đạo

Hiện nay, trong lĩnh vực biểu diễn nghệ thuật tồn tại tình trạng lạm dụng kỹ thuật quá mức; một bộ phận người sáng tác đang chạy theo lượt xem, lượt thích mà quên đi trách nhiệm xã hội, tạo ra những tác phẩm thiếu chuẩn mực thẩm mỹ, thiếu chiều sâu tư tưởng…

Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương Trần Thanh Lâm nhấn mạnh, công nghệ chỉ thực sự có ý nghĩa khi đóng vai trò hỗ trợ, giúp nâng cao chất lượng nghệ thuật, giúp cảm xúc thăng hoa hơn. Nó không bao giờ có thể thay thế được sự lao động nghiêm túc, những giọt mồ hôi trên sàn tập và sự rung động thực sự từ trái tim người nghệ sĩ.

Để kiến tạo môi trường nghệ thuật lành mạnh, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương Trần Thanh Lâm đề nghị tập trung vào các nhóm nhiệm vụ trọng tâm.

Theo đó, các Hội Văn học nghệ thuật làm tốt hơn vai trò “mái nhà chung”, không chỉ bồi dưỡng về chuyên môn mà còn phải rèn luyện đạo đức nghề nghiệp cho hội viên, xây dựng những quy tắc ứng xử phù hợp trong môi trường số, tạo ra một không gian sáng tạo, lành mạnh nơi cái đẹp và sự trung thực được tôn vinh.

Đồng thời, cơ quan chỉ đạo, quản lý nhà nước tiếp tục rà soát, hoàn thiện cơ chế chính sách để bắt kịp sự phát triển của công nghệ; cần tăng cường công tác định hướng, quản lý và chấn chỉnh kịp thời những sai phạm, nhất là trên không gian mạng.

Các đơn vị tổ chức biểu diễn, sản xuất, phát hành sản xuất nghệ thuật đóng vai trò quan trọng trong việc cùng với các cơ quan khác định hướng thẩm mỹ, khắc phục tình trạng lệch chuẩn.

Với nghệ đội ngũ văn nghệ sĩ trẻ - lực lượng tương lai của nghệ thuật nước nhà - phải không ngừng học tập, rèn luyện bản lĩnh nghề nghiệp; cũng như giữ gìn và xây dựng hình ảnh cá nhân trước công chúng.

Các cơ quan báo chí, truyền thông phải đẩy mạnh tuyên truyền, lan tỏa tinh thần trung thực trong sáng tác, biểu diễn...

Theo Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, những vấn đề tại tọa đàm cần được cụ thể hóa bằng những hành động quyết liệt trong thực tiễn, hướng tới xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, chuyên nghiệp, góp phần phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.

Ngọc Phương

Nguồn Đại Biểu Nhân Dân : https://daibieunhandan.vn/hat-nhep-sang-tac-bang-ai-va-noi-lo-lech-chuan-nghe-thuat-10418568.html