Hậu quả 'cuộc đua' tiền tiểu học

2 giờ trướcBài gốc

Tiếng Anh cũng là môn được phụ huynh đầu tư để con tự tin vào lớp 1

Mạnh tay chi tiêu cho lớp "tiền tiểu học"

Chị Hoàng Linh Trang, Hà Nội, đã khá lo lắng sau khi tham khảo ý kiến của một số phụ huynh có con đã vào lớp 1. Nhiều người chia sẻ rằng nếu trẻ chưa biết học vần, chưa biết viết hoặc chưa làm được các phép toán cơ bản trước khi vào lớp 1 thì có thể sẽ khó theo kịp chương trình trên lớp. "Nghe vậy tôi rất sốt ruột nên cố gắng chuẩn bị cho con từ sớm. Riêng năm cuối bậc mầm non, gia đình đã chi 48 triệu đồng/khóa học để chuẩn bị cho con vào lớp 1 để học đọc - viết, toán tư duy" chị Trang nói.

Chị Trang cho con theo học một trung tâm chuyên dạy tiền tiểu học, mỗi tuần 2 buổi Tiếng Việt và Toán. Ngoài ra, bé còn học tiếng Anh 2 buổi/tuần tại một trung tâm lớn ở Hà Nội, mỗi buổi kéo dài khoảng 2 tiếng với mức học phí hơn 30 triệu. "Thu nhập của vợ chồng tôi tổng cộng gần 30 triệu đồng/ tháng. Dù kinh tế không dư dả nhưng vẫn cố gắng đầu tư cho con vì sợ con vào lớp 1 sẽ bỡ ngỡ," chị Trang chia sẻ. Bên cạnh đó, con chị còn tham gia một số lớp năng khiếu như vẽ và nhảy để phát triển thêm các kỹ năng. Tuy nhiên, chị cũng thừa nhận đôi lúc cảm thấy áp lực vì chi phí học tập cho con khá lớn.

Phụ huynh chi mạnh tay cho những lớp học năng khiếu

Trên nhiều diễn đàn phụ huynh và các hội nhóm "tiền tiểu học" trên mạng xã hội, nhu cầu chuẩn bị kiến thức cho trẻ trước khi vào lớp 1 đang ngày càng gia tăng. Mỗi ngày có hàng chục bài đăng tìm gia sư, mở lớp hoặc chia sẻ tài liệu học tập dành cho trẻ. Chị Phạm Mai Anh, Hà Nội, cho biết con chị sẽ vào lớp 1 vào tháng 9 tới. Thấy nhiều phụ huynh rủ nhau lập nhóm 4-5 trẻ để thuê giáo viên dạy trước chương trình, chị cũng sốt ruột. "Không cho con học thì sợ con thua thiệt so với các bạn. 2 tháng nay tôi thuê gia sư kèm chữ và toán 2 buổi tối mỗi tuần. Có hôm cả nhà gần như "đánh vật" với mấy con chữ", chị Mai Anh chia sẻ. Những tối không có gia sư, vợ chồng chị lại thay nhau ngồi học cùng con để luyện thêm. Theo chị Mai Anh, từ nay đến khi bước vào năm học mới, gia đình dự định tăng số buổi học để con có thể "đọc thông, viết thạo" và làm được những phép toán cơ bản trước khi vào lớp 1.

Không ít phụ huynh thừa nhận họ hoàn toàn có thể tự dạy con tại nhà thông qua sách vở hoặc các video trực tuyến. Tuy nhiên, việc cho con học tại trung tâm hoặc thuê gia sư vẫn khiến họ yên tâm hơn, vì cho rằng các lớp học này có lộ trình rõ ràng và bám sát chương trình tiểu học. Tâm lý chung của nhiều phụ huynh là nếu con không học trước, trong khi nhiều bạn khác đã biết đọc, biết viết, thì trẻ có thể rơi vào thế bất lợi khi nhập học.

Khó thay đổi tận gốc

“Triết lý giáo dục hiện nay là phát triển năng lực, vì vậy cần có thông điệp quản lý rõ ràng và nhất quán. Các chính sách phải đồng bộ và lãnh đạo các cơ sở giáo dục cần nâng cao trách nhiệm, đảm bảo mọi quyết định đều hướng đến quyền lợi tốt nhất của người học”.

PGS.TS Trần Thành Nam, Phó Hiệu trưởng, Trường Đại học Giáo dục, Đại học Quốc gia Hà Nội

PGS.TS Trần Thành Nam, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Giáo dục, Đại học Quốc gia Hà Nội cho rằng, các chương trình tiền tiểu học đã tồn tại nhiều năm và rất khó thay đổi tận gốc. Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ tâm lý lo lắng của phụ huynh khi chuẩn bị cho con bước vào lớp 1. "Việc dạy trước chương trình lớp 1 là quan điểm chưa phù hợp với quy luật phát triển tự nhiên của trẻ. Trẻ 5 tuổi có thể nhận biết mặt chữ, con số, nhưng hệ vận động tinh - đặc biệt là cơ tay chưa hoàn thiện để viết trong thời gian dài. Việc ép luyện viết sớm có thể ảnh hưởng đến phát triển thể chất. Quan trọng hơn là yếu tố tâm lý. Nếu bị ép học sớm, trẻ dễ hình thành cảm xúc tiêu cực với việc học, cảm thấy căng thẳng và mất hứng thú", ông Nam nói.

Những năm gần đây, nhiều phụ huynh phải thức trắng đêm xếp hàng trước cổng trường để xin một bộ hồ sơ vào lớp 1 cho con. Chính nỗi lo này khiến nhiều gia đình cho con tham gia các lớp "tiền tiểu học" với kỳ vọng con có thể vượt qua những bài kiểm tra, sát hạch đầu vào của một số trường. Từ đó hình thành một "cuộc đua" học trước chương trình lớp 1. Khi vào lớp 1, nếu phần lớn nội dung đã được học trước, trẻ có thể nhàm chán, mất tập trung, thậm chí bị "dán nhãn" nghịch ngợm, thiếu hợp tác.

Tuy nhiên, theo quan điểm khoa học giáo dục, việc chuẩn bị tiền tiểu học cần chú trọng vào việc trang bị phẩm chất và kỹ năng cho trẻ. "Những kiến thức học thuật không phải là điều cần ưu tiên ở giai đoạn này. Trong bối cảnh công nghệ phát triển mạnh, con người cũng khó có thể cạnh tranh về tri thức với AI, khi xu hướng đến năm 2026 nhiều người đã nói đến khả năng phát triển của AGI - trí tuệ nhân tạo tổng quát, một dạng AI có khả năng hiểu, học và thực hiện nhiều loại nhiệm vụ trí tuệ giống con người, thay vì chỉ làm một việc cụ thể", ông Nam nhận định.

Theo ông, trước khi vào lớp 1, trẻ cần được chuẩn bị một số yếu tố quan trọng. Trước hết, cần hình thành cho trẻ thói quen và nề nếp học tập, giúp trẻ làm quen với môi trường học đường. Đồng thời, cần phát triển sự tự tin và khả năng tự chủ, để trẻ có thể xa bố mẹ mà không cảm thấy lo lắng. Trẻ cũng nên được rèn luyện kỹ năng tự phục vụ bản thân và có sức khỏe, thể lực phù hợp để tham gia các hoạt động học tập cũng như các hoạt động giáo dục thể chất trong chương trình học cả ngày.

Bên cạnh đó, trẻ cần được trang bị những kỹ năng xã hội cơ bản như: biết thiết lập mối quan hệ với bạn bè đồng trang lứa, biết bày tỏ nhu cầu của bản thân, nhận diện các tình huống an toàn và không an toàn, đồng thời hiểu được quyền của mình. Những kỹ năng này sẽ giúp trẻ tự tin hơn khi bước vào môi trường học tập mới và hòa nhập tốt với tập thể.

PGS.TS Trần Thành Nam cho rằng việc dạy tiền tiểu học cần được định hướng đúng chức năng. Giáo viên không nên chịu áp lực phải dạy trước chương trình lớp 1, chẳng hạn yêu cầu trẻ đọc được bao nhiêu chữ mỗi phút hay viết được bao nhiêu chữ trước khi vào lớp. Áp lực này không chỉ đến từ giáo viên mà còn từ cách quản lý và đánh giá của nhà trường. Nếu các trường vẫn đặt mục tiêu cuối lớp 1 học sinh phải đạt tốc độ đọc, viết nhất định, giáo viên khó tránh khỏi việc dạy trước hoặc khuyến khích học thêm.

Hà Phương

Nguồn Phụ Nữ VN : https://phunuvietnam.vn/hau-qua-cuoc-dua-tien-tieu-hoc-238260320173130775.htm