Theo VAFIE, tại kỳ họp thứ 8, tháng 11/2024, Quốc hội khóa XV đã thảo luận về dự thảo Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt (sửa đổi). Tại các phiên thảo luận nhóm và phiên họp tại hội trường, nhiều đại biểu Quốc hội đã có các ý kiến về dự luật, trong đó có đề xuất áp thuế tiêu thụ đặc biệt 10% với nước giải khát có đường.
Sau kỳ họp, Bộ Tài chính đã có báo cáo, giải trình về những nội dung góp ý của đại biểu Quốc hội
Để góp ý nhằm hoàn thiện Dự thảo luật, trước khi trình Quốc hội xem xét quyết định, VAFIE sẽ tổ chức hội thảo "Góp ý Dự thảo Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt sửa đổi" vào ngày 7/3.
Hội thảo sẽ tập trung làm rõ những nội dung, ý kiến phát biểu của các đại biểu Quốc hội; nội dung tiếp thu, giải trình của Ban soạn thảo. Trên cơ sở đó đề xuất các nội dung cần chỉnh sửa để dự thảo luật đáp ứng yêu cầu mà các đại biểu Quốc hội đã nêu.
Đặc biệt, tập trung góp ý các vấn đề: Cơ sở để đánh thuế tiêu thụ đặc biệt đối với nước giải khát có đường; tác động của việc đánh thuế tiêu thụ đặc biệt đối với doanh nghiệp, thu ngân sách Nhà nước; thuế suất và lộ trình áp dụng...
Dự thảo Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt đề xuất áp thuế tiêu thụ đặc biệt 10% với nước giải khát có đường. (Ảnh minh họa)
Trước đó, sáng 22/11/2024, Quốc hội thảo luận tại tổ về dự án luật Thuế tiêu thụ đặc biệt (sửa đổi). Dự thảo bổ sung nhiều quy định mới liên quan đến đối tượng chịu thuế, đối tượng không chịu thuế, thuế suất…
Theo đó, Chính phủ đề xuất áp thuế tiêu thụ đặc biệt 10% với các sản phẩm nước giải khát có hàm lượng đường trên 5 g/100 ml, nhằm góp phần chống béo phì, bảo vệ sức khỏe cho người dân.
Phó Thủ tướng Lê Thành Long cho biết, một trong những nội dung mới được quy định tại luật sửa đổi, đó là bổ sung nước giải khát theo Tiêu chuẩn Việt Nam (TCVN) có hàm lượng đường trên 5 g/100 ml vào đối tượng chịu thuế tiêu thụ đặc biệt, với mức thuế suất 10%.
Việc bổ sung nước giải khát có đường vào diện chịu thuế nhằm thực hiện chủ trương của Đảng, Nhà nước về bảo vệ sức khỏe người dân, cũng như khuyến cáo của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), Quỹ Nhi đồng Liên Hiệp Quốc (UNICEF) và Bộ Y tế.
Báo cáo của Chính phủ cho thấy, việc áp thuế tiêu thụ đặc biệt với nước giải khát có đường sẽ kịp thời ngăn ngừa và giảm thiểu tình trạng thừa cân, béo phì đáng báo động ở trẻ em và thanh thiếu niên.
Quy định này còn góp phần dự phòng giảm thiểu rủi ro bệnh tật và gánh nặng y tế đối với bệnh không lây nhiễm, nâng cao nhận thức và hạn chế tiêu thụ nước giải khát có đường, mang lại lợi ích về sức khỏe cộng đồng, đặc biệt đối với giới trẻ, thế hệ tương lai của quốc gia, phù hợp với thông lệ quốc tế.
Tại hội trường, một số ý kiến đề nghị giải trình rõ hơn về khả năng đạt được mục tiêu của chính sách trong việc góp phần bảo vệ sức khỏe người dân. Đề xuất như dự thảo là chưa bao quát toàn diện các sản phẩm có thể ảnh hưởng tới sức khỏe người dùng, bởi lẽ ngoài nước giải khát có đường thì người tiêu dùng vẫn có thể tiêu thụ đường với hàm lượng cao hơn từ các sản phẩm khác như bánh, kẹo...
Cũng có ý kiến cho rằng mức thuế suất 10% như đề xuất còn khá thấp, không đủ để thay đổi thói quen tiêu dùng của người dân, dẫn đến không đạt được mục tiêu đặt ra trong ban hành chính sách.
Đáng chú ý, một số ý kiến khác đề nghị cân nhắc việc áp thuế vì nước giải khát có đường không phải là nguyên nhân chính và duy nhất gây ra bệnh thừa cân béo phì. Kinh nghiệm của một số quốc gia cho thấy, các giải pháp có thể mang lại hiệu quả cao là đẩy mạnh truyền thông, giáo dục cho người dân về chế độ ăn uống và dinh dưỡng, tăng cường hoạt động thể chất...
Chưa kể, đề xuất như dự thảo sẽ tác động không thuận tới hoạt động sản xuất, kinh doanh, gia tăng sử dụng các mặt hàng đồ uống được sản xuất không chính thức hoặc các sản phẩm sản xuất thủ công.
PHẠM DUY