Du khách chơi đùa với hổ tại khu du lịch Tiger Kingdom Chiang Mai, Thái Lan, năm 2019. Ảnh: Josetterouph.
72 trong tổng số 200 con hổ (tương đương 30%) tại khu du lịch Tiger Kingdom ở Chiang Mai, Thái Lan, chết bất thường từ ngày 8/2-18/2. Hình ảnh xác hổ xếp hàng chờ khám nghiệm lan truyền trên mạng xã hội kéo theo làn sóng chỉ trích.
Cơ quan chức năng phát hiện dấu hiệu nhiễm virus care (CDV) và nhiễm khuẩn ở các cá thể. Đây là loại virus ảnh hưởng đến cả chó và mèo, gây tổn thương nghiêm trọng đến hệ hô hấp và thần kinh, với triệu chứng nặng hơn ở họ mèo, bao gồm hổ. Tuy nhiên, nguồn lây nhiễm vẫn chưa được xác định, theo Nikkei Asia.
Ông Somchuan Ratanamungklanon, Tổng cục trưởng Cục Phát triển Chăn nuôi Thái Lan, cho biết đối với hổ, khi các triệu chứng xuất hiện thì nhiều trường hợp đã ở giai đoạn bệnh nặng, khiến việc phát hiện sớm khó khăn hơn so với chó hoặc mèo nuôi.
Trong khi đó, các tổ chức bảo vệ động vật cho rằng điều kiện sống mới là nguyên nhân cốt lõi dẫn đến tình trạng này. Tiger Kingdom cho phép du khách tiếp xúc và chụp ảnh với hổ, hoạt động bị cho là có thể gây căng thẳng kéo dài cho động vật. Ngoài ra, tình trạng lai cận huyết cũng được cho là làm suy giảm sức đề kháng của chúng trước bệnh truyền nhiễm.
Hình ảnh một con hổ trước khi dịch bệnh bùng phát tại vườn thú Tiger Kingdom ở Chiang Mai, Thái Lan. Ảnh: The Guardian.
Ông Jason Baker, Chủ tịch PETA châu Á - chi nhánh của tổ chức People for the Ethical Treatment of Animals (PETA) - kêu gọi chính phủ Thái Lan đóng cửa các cơ sở dạng này, đề xuất chuyển số động vật còn lại đến các khu bảo tồn phù hợp.
Nhiều hãng truyền thông quốc tế cũng đưa tin về vụ việc. BBC dẫn ý kiến các nhóm bảo vệ động vật phản ánh điều kiện sống kém của hổ nuôi nhốt phục vụ giải trí. Trong khi đó, SCMP nhận định vụ việc làm dấy lên tranh cãi về một ngành công nghiệp khiến du khách trở thành bên gián tiếp tiếp tay cho việc đối xử không phù hợp với động vật hoang dã.
Tranh cãi liên quan đến việc nuôi nhốt hổ tại Thái Lan không phải mới. Năm 2016, nhà chức trách đã đột kích một ngôi chùa tại tỉnh Kanchanaburi do nghi liên quan đến việc nhân giống trái phép và buôn bán hổ. Tại đây, lực lượng chức năng phát hiện hàng chục xác hổ con và nhiều bộ da.
Khái niệm phúc lợi động vật đảm bảo động vật khỏe mạnh cả về thể chất lẫn tinh thần bắt đầu được chú ý tại châu Âu từ thập niên 1960, khi Vương quốc Anh đưa ra các nguyên tắc cải thiện quản lý vật nuôi. Tuy nhiên, tại Thái Lan, nhiều vườn thú vẫn quảng bá trải nghiệm tiếp xúc gần với động vật, thu hút du khách quốc tế nhưng cũng vấp phải chỉ trích kéo dài.
Cưỡi voi là một trong các trải nghiệm du lịch đặc trưng tại Thái Lan. Ảnh: Yuki Kohara.
Theo World Animal Protection (Tổ chức bảo vệ động vật thế giới), không chỉ hổ, khoảng 2/3 trong số 2.850 con voi nuôi nhốt tại Thái Lan đang sống trong điều kiện kém.
Chính phủ Thái Lan được cho là thận trọng trong việc siết chặt quy định về phúc lợi động vật, do ngành du lịch đóng góp gần 20% GDP. Động vật là một phần nguồn thu quan trọng và việc quản lý quá chặt có thể ảnh hưởng đến ngành này.
Quản lý một cơ sở du lịch voi tại Kanchanaburi cho rằng việc con người khai thác động vật là điều tồn tại từ lâu, nên cần tìm cách cân bằng để duy trì mối quan hệ giữa hai bên.
Trong khi đó, xu hướng xem xét lại các hoạt động du lịch liên quan đến động vật đang gia tăng trên toàn cầu. Tổ chức phi lợi nhuận về quyền động vật Faunalytics cho biết nhiều du khách đang ưu tiên lựa chọn các điểm đến đảm bảo phúc lợi động vật hoặc từ bỏ hoàn toàn các trải nghiệm này.
Năm 2016, nền tảng du lịch TripAdvisor thông báo ngừng bán vé cho các hoạt động có tiếp xúc trực tiếp với động vật hoang dã bị nuôi nhốt, như cưỡi voi, bơi cùng cá heo hay vuốt ve hổ. Đến tháng 2 năm nay, Indonesia cũng đã cấm hoàn toàn hoạt động cưỡi voi tại các cơ sở du lịch.
Con khỉ tại một vườn thú Thái Lan được huấn luyện để biểu diễn cho khách du lịch. Ảnh: Kosuke Inoue.
Đan Châu