Vợ chồng chị Lê Thị P. chăm sóc trâu được hỗ trợ.
Đầu năm 2025 Trung tâm Hỗ trợ phụ nữ phát triển (Hội LHPN Việt Nam) và Hội LHPN tỉnh đã đến thăm hỏi, trao quà cho nạn nhân bị mua bán trở về tái hòa nhập cộng đồng và trao gói hỗ trợ y tế khám chữa bệnh, mô hình sinh kế (lợn, trâu, gà) và nhu yếu phẩm, đồ dùng gia đình, cho các chị Vũ Thị H. ở xã Thiệu Giang, Lê Thị P. ở xã Thiệu Quang, huyện Thiệu Hóa cũ; chị Lê Thị H. ở xã Quảng Thái, huyện Quảng Xương cũ. Những hoạt động hỗ trợ trên thuộc Dự án “Cung cấp gói hỗ trợ tái hòa nhập cho người di cư dễ bị tổn thương và người bị mua bán trở về” do Trung tâm Hỗ trợ phụ nữ phát triển thực hiện dưới nguồn tài trợ của Bộ Nội vụ và Vương quốc Anh, thông qua Tổ chức Di cư Quốc tế (IOM) tại Việt Nam, nhằm giúp các nạn nhân có điều kiện sản xuất, sinh kế lâu dài, ổn định cuộc sống.
Đến thăm gia đình chị Lê Thị P. sau gần 1 năm được hỗ trợ mô hình sinh kế là con trâu sinh sản và một số đồ gia dụng phục vụ sinh hoạt gia đình, chị P. xúc động bày tỏ sự biết ơn đối với tổ chức hội, đoàn công tác và cấp ủy, chính quyền địa phương đã quan tâm, chăm lo đời sống của những người yếu thế như chị. Là nạn nhân bị mua bán trở về địa phương, tái hòa nhập, chị P. cũng như các chị em cùng hoàn cảnh có tâm lý e ngại, không dám cởi mở vì mặc cảm. Nhưng được sự quan tâm của tổ chức hội phụ nữ, người thân, bà con hàng xóm nên chị dần hòa nhập với cuộc sống. Nhất là từ khi được trao mô hình sinh kế, đây được xem là động lực để chị nỗ lực vượt khó vươn lên trong cuộc sống.
Tình trạng di cư tự do là một trong những nguyên nhân của nạn mua bán người, gây bức xúc trong xã hội. Nạn nhân của tội phạm mua bán người chủ yếu là phụ nữ và trẻ em, đa số thuộc các dân tộc thiểu số, thường tập trung ở khu vực miền núi, nhất là vùng sâu, vùng xa, có hoàn cảnh kinh tế khó khăn. Với vai trò tổ chức chính trị - xã hội và thực hiện chức năng, nhiệm vụ đại diện cho quyền và lợi ích hợp pháp của các tầng lớp phụ nữ và trẻ em, những năm qua hội LHPN các cấp đã tập trung đổi mới, nâng cao chất lượng, hiệu quả cuộc vận động xây dựng gia đình “5 không, 3 sạch”, trong đó tiêu chí “không vi phạm pháp luật và tệ nạn xã hội” đóng vai trò quan trọng trong công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật nói chung và tuyên truyền về phòng, chống mua bán người nói riêng.
Các cấp hội đã tích cực tuyên truyền trên các kênh truyền thông số, báo chí, mạng xã hội thu hút hàng triệu lượt tiếp cận và tương tác, đồng thời triển khai nhiều chương trình, mô hình có ý nghĩa nhằm nâng cao kiến thức, kỹ năng cho chị em hội viên cũng như tổ chức các hoạt động hỗ trợ tư vấn, trợ giúp pháp lý để chị em nói chung và các nạn nhân bị mua bán trở về tái hòa nhập cộng đồng bền vững.
Bên cạnh truyền thông, công tác hỗ trợ nạn nhân bị mua bán trở về là nhiệm vụ quan trọng được các cấp hội phụ nữ quan tâm. Hội LHPN các cấp như một đơn vị chuyển tuyến, chuyển các nạn nhân bị mua bán trở về các cơ sở công tác xã hội để chị em được nhận các dịch vụ hỗ trợ về nơi ăn ở an toàn, chăm sóc sức khỏe, hỗ trợ tâm lý, pháp lý. Sau đó, hội phụ nữ cơ sở lại tiếp tục kết nối nhằm hỗ trợ chị em trở về với gia đình một cách an toàn; hỗ trợ chị em làm giấy tờ tùy thân, được hưởng lợi từ các hoạt động, các chương trình xã hội của địa phương cũng như được bảo vệ quyền lợi chính đáng...
Đối với cấp tỉnh, Hội LHPN tỉnh đã ký kết biên bản ghi nhớ với Hội Phụ nữ tỉnh Hủa Phăn (nước CHDCND Lào) trong các lĩnh vực phát triển kinh tế - xã hội, tăng quyền năng cho phụ nữ, phòng chống tệ nạn xã hội, chăm sóc sức khỏe cho phụ nữ và phòng chống buôn bán phụ nữ, trẻ em qua biên giới; triển khai Đề án “Tuyên truyền, giáo dục, vận động, hỗ trợ phụ nữ tham gia giải quyết một số vấn đề xã hội liên quan đến phụ nữ giai đoạn 2017-2027” và Dự án 8 “Thực hiện bình đẳng giới và giải quyết những vấn đề cấp thiết đối với phụ nữ, trẻ em”; phối hợp tổ chức giao lưu, kết nối hỗ trợ phụ nữ phát triển sinh kế hòa nhập cộng đồng cho nạn nhân mua bán người; truyền thông về phòng, chống mua bán người và di cư an toàn với chuyên đề “Lắng nghe nạn nhân, dẫn lối hành động”... Qua đó, Hội LHPN tỉnh đã hỗ trợ, triển khai các mô hình, hoạt động đặc thù phù hợp với địa bàn, đối tượng, vùng miền, nhằm nâng cao nhận thức và chuyển biến hành động cho chị em.
Phụ nữ di cư có vai trò quan trọng trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội. Họ đã có những đóng góp nhất định để cải thiện kinh tế gia đình. Tuy nhiên, nhóm đối tượng này dễ bị tổn thương, khó tiếp cận với các chính sách về an sinh xã hội vì phải đối mặt với những rủi ro nghiêm trọng của việc buôn bán người và tệ nạn xã hội. Vì vậy, Hội LHPN tỉnh tiếp tục chỉ đạo các cấp hội tăng cường các hình thức tuyên truyền về phòng, chống mua bán người tại cộng đồng; tạo điều kiện cho nạn nhân bị mua bán được tham gia các chương trình, chính sách hỗ trợ vay vốn, đào tạo nghề... Hơn hết, mỗi phụ nữ cần tự nâng cao tinh thần cách giác, trang bị đầy đủ các kỹ năng để phòng, chống. Cùng với đó, di cư an toàn để bảo vệ bản thân và gia đình trước những thủ đoạn ngày càng tinh vi của tội phạm mua bán người.
Bài và ảnh: Lê Hà