Họa sĩ Đoàn Việt Tiến - 'quái kiệt' vẽ tranh ngược kính bằng 10 đầu ngón tay

2 giờ trướcBài gốc

Vào dịp cận Tết Bính Ngọ 2026, chúng tôi có dịp ghé thăm họa sĩ Đoàn Việt Tiến tại ngôi nhà nằm ở xã Xuân Thới Sơn, cách trung tâm TP Hồ Chí Minh gần 20 km. Với dáng người mảnh khảnh, làn da rám nắng, giọng nói trầm ấm, ít ai ngờ ông lại là một họa sĩ tài năng, nhiều năm bền bỉ theo đuổi đam mê nghệ thuật.

Hơn 30 năm qua, họa sĩ Đoàn Việt Tiến đã sáng tác hàng nghìn tác phẩm, từ tranh phong cảnh thiên nhiên đến chân dung các chính khách, danh nhân văn hóa Việt Nam và thế giới. Ông cũng ghi dấu ấn bằng nhiều kỷ lục trong nước và quốc tế, đặc biệt với kỹ thuật vẽ tranh sơn dầu ngược kính bằng tay không được đánh giá là độc đáo, hiếm có trên thế giới.

Công đoạn chuẩn bị màu trước khi thực hiện vẽ tranh trên kính của họa sĩ Đoàn Việt Tiến.

Dù đã bước sang tuổi 65, ngọn lửa đam mê với nghệ thuật vẽ tranh sơn dầu ngược kính của họa sĩ Đoàn Việt Tiến vẫn luôn rực cháy.

Họa sĩ Đoàn Việt Tiến chia sẻ: “Tôi sinh ra và lớn lên ở xã Tân Phú, tỉnh Vĩnh Long (trước kia là xã Phú Đức, huyện Châu Thành, tỉnh Bến Tre). Ngay từ nhỏ, tôi đã có niềm say mê mãnh liệt với vẽ tranh, nhìn đâu cũng muốn vẽ, ngồi đâu cũng vẽ. Với tôi, vẽ không chỉ là nghề mà là hơi thở, là đời sống tinh thần, là cách để đối thoại với chính mình”.

Từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường, họa sĩ Đoàn Việt Tiến đã bộc lộ năng khiếu hội họa khi vẽ tranh cho trường lớp, phác họa chân dung thầy cô, bạn bè và hình ảnh Chủ tịch Hồ Chí Minh. Trưởng thành, ông tham gia quân ngũ, chiến đấu bảo vệ biên giới Tây Nam và làm nhiệm vụ quốc tế. Giữa những trận chiến ác liệt, ông vẫn tranh thủ ghi lại ký họa tại chiến trường, khắc họa hình ảnh đồng đội với những khoảnh khắc anh dũng của anh bộ đội Cụ Hồ. Trong quá trình đó, ông đã thực hiện 32 bức ký họa, góp phần mang lại niềm vui, sự thư giãn cho đồng đội giữa bom đạn rừng sâu.

Sau chiến tranh, trở về đời thường, họa sĩ Đoàn Việt Tiến tiếp tục theo đuổi nghệ thuật bằng con đường “vẽ dạo” khắp các tỉnh miền Tây Nam Bộ. Bước ngoặt lớn đến vào năm 1989, khi ông tình cờ nhặt được một mảnh kính dưới gốc cây. Bị cuốn hút bởi hiệu ứng ánh sáng và hình ảnh phản chiếu, ông nảy ra ý tưởng vẽ ngược trên kính nhằm giữ màu bền hơn và tạo chiều sâu cho tác phẩm.

“Lúc đầu tôi gặp nhiều thử thách do cọ không ăn màu, màu sơn trơn trượt trên bề mặt kính. Sau nhiều lần thất bại, tôi nghĩ sao không thử vẽ bằng tay. Tôi bắt đầu vẽ bằng chính 10 đầu ngón tay và khổ luyện kỹ thuật này gần 10 năm”, họa sĩ Đoàn Việt Tiến chia sẻ.

Những nét chấm phá đa sắc màu hòa quyện vào nhau để làm nên tác phẩm tranh kính "độc nhất, vô nhị" của họa sĩ Đoàn Việt Tiến.

Qua đôi bàn tay tài hoa cùng với cách vẽ độc đáo, họa sĩ Đoàn Việt Tiến đã tạo ra hàng trăm tác phẩm tranh kính bằng tay không và đạt được nhiều kỷ lục Việt Nam và thế giới.

Theo họa sĩ Đoàn Việt Tiến, vẽ tranh không chỉ là quá trình rèn luyện kỹ thuật mà còn là hành trình rèn tâm. Trong đó, vẽ chân dung ngược trên kính được xem là kỹ thuật khó nhất, bởi mọi chi tiết đều phải tính toán theo chiều ngược, không thể chỉnh sửa, đòi hỏi sự tập trung tuyệt đối. Nhân vật đầu tiên ông lựa chọn để thử thách bản thân với kỹ thuật này là Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Năm 1999, tác phẩm chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh vẽ ngược trên kính đầu tiên ra đời, nhanh chóng gây ấn tượng mạnh và mở ra bước ngoặt mới trong sự nghiệp của họa sĩ Đoàn Việt Tiến. Hai năm sau, bộ sưu tập tranh ngược trên kính về cuộc đời và sự nghiệp của Chủ tịch Hồ Chí Minh được ra mắt công chúng, tạo tiếng vang và thu hút sự quan tâm rộng rãi.

Trong hành trình theo đuổi đam mê nghệ thuật, họa sĩ Đoàn Việt Tiến đã sáng tác hơn 2.000 tác phẩm tranh ngược trên kính thuộc nhiều thể loại khác nhau. Trong đó, gần 300 bức là tranh chân dung các chính khách, danh nhân văn hóa Việt Nam và thế giới, tiêu biểu như Chủ tịch Tôn Đức Thắng, Nguyễn Thị Định, Nguyễn Đình Chiểu, Thích Quảng Đức, Fidel Castro… Phần lớn các tác phẩm của ông hiện được trưng bày tại Bảo tàng Hồ Chí Minh chi nhánh TP Hồ Chí Minh, Bảo tàng Tôn Đức Thắng, Bảo tàng Bến Tre, Bảo tàng Quân khu 9.

Theo họa sĩ Đoàn Việt Tiến, để vẽ được tranh ngược kính đòi hỏi người vẽ phải có sự đam mê, sáng tạo và khả năng tư duy từ màu sắc đến không gian.

Với khả năng sáng tạo độc đáo, họa sĩ Đoàn Việt Tiến đã hai lần xác lập kỷ lục thế giới. Lần thứ nhất, vào năm 2019, ông được Liên minh Kỷ lục Thế giới (WorldKings) xác lập kỷ lục vẽ 12 bức tranh ngược trên kính trong thời gian 6 phút 24 giây. Lần thứ hai, vào năm 2023, ông tiếp tục được ghi nhận kỷ lục thế giới với danh hiệu “Họa sĩ sáng tạo và thực hiện vẽ tranh chân dung các lãnh tụ, chính khách, danh nhân văn hóa trên thế giới bằng kỹ thuật vẽ ngược trên kính cường lực bằng 10 đầu ngón tay với số lượng nhiều nhất”.

Chia sẻ về kỹ thuật vẽ tranh ngược trên kính, họa sĩ Đoàn Việt Tiến cho biết đây là loại hình “dễ học nhưng khó thành”, bởi mọi bố cục, đường nét, màu sắc đều phải hình dung theo chiều ngược và không có cơ hội sửa sai. Người vẽ phải kiểm soát tốt cảm xúc, chọn đúng khoảnh khắc để đạt được sự thăng hoa trong sáng tạo. Với họa sĩ Đoàn Việt Tiến, mỗi lần lau kính cũng là một lần “lau nội tâm”, giúp tâm trí trở nên trong sáng, nhẹ nhõm, sẵn sàng cho quá trình sáng tạo nghệ thuật.

Họa sĩ Đoàn Việt Tiến bên tác phẩm tranh kính về chân dung "Chủ tịch Cuba Fidel Castro".

Tác phẩm chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh được họa sĩ Tiến thực hiện khi còn trẻ.

Tác phẩm tranh kính chủ đề về Tết Bính Ngọ 2026 do họa sĩ Đoàn Việt Tiến thực hiện.

Họa sĩ Đoàn Việt Tiến chia sẻ: "Tôi có được sự nghiệp như hôm nay đó là nhờ sự hy sinh của người mẹ của tôi, người đã âm thầm nuôi dưỡng, chở che và tin tưởng tôi trong suốt sự nghiệp của mình và những lời động viên của người bác của tôi đó là nhà văn Đoàn Giỏi - tác giả nổi tiếng của Đất rừng phương Nam. Bác từng nói với tôi, "trong dòng họ, chỉ còn tôi theo đuổi con đường này, vì vậy hãy cố gắng, hãy lắng nghe và tiếp bước. Hãy đem sự nghiệp, nghệ thuật và những tác phẩm của mình dâng hiến cho cuộc đời"".

Bài và ảnh, clip: An Hiếu/Báo Tin tức và Dân tộc

Nguồn Tin Tức TTXVN : https://baotintuc.vn/anh/hoa-si-doan-viet-tien-quai-kiet-ve-tranh-nguoc-kinh-bang-10-dau-ngon-tay-20260204153936906.htm