Áp lực đơn đăng ký
Trong bối cảnh hoạt động đổi mới sáng tạo và xây dựng thương hiệu ngày càng sôi động, số lượng đơn đăng ký sở hữu trí tuệ tại Việt Nam liên tục gia tăng. Tuy nhiên, tốc độ tăng trưởng này cũng đồng thời bộc lộ một “điểm nghẽn”, đó là năng lực thẩm định chưa theo kịp thực tiễn, kéo theo nguy cơ kéo dài thời gian xử lý, ảnh hưởng trực tiếp đến môi trường đầu tư, kinh doanh.
Từ thực tế đó, yêu cầu nâng cao hiệu quả và chất lượng thẩm định nhãn hiệu trở thành một nhiệm vụ mang tính chiến lược, gắn với năng lực cạnh tranh của nền kinh tế. Việc rút ngắn thời gian xác lập quyền sở hữu trí tuệ tạo điều kiện thúc đẩy thương mại hóa sáng tạo và mở rộng thị trường.
Trong bối cảnh này, Chương trình "Nâng cao năng lực xử lý đơn đăng ký sáng chế và nhãn hiệu của Cục Sở hữu trí tuệ (Bộ Khoa học và Công nghệ)" do Cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA) tài trợ đã bước sang giai đoạn 2, tập trung vào lĩnh vực nhãn hiệu. Lễ khởi động giai đoạn 2 được tổ chức tại Cục Sở hữu trí tuệ vừa được tổ chức với sự tham gia của đại diện Cục, Đại sứ quán Nhật Bản và JICA, đánh dấu bước chuyển tiếp sau khi hợp phần về sáng chế kết thúc vào tháng 3/2026.
Chương trình "Nâng cao năng lực xử lý đơn đăng ký sáng chế và nhãn hiệu của Cục Sở hữu trí tuệ" đã bước sang giai đoạn 2.
Theo thiết kế, chương trình được triển khai trong 4 năm, gồm hai năm cho lĩnh vực sáng chế và hai năm cho lĩnh vực nhãn hiệu. Trọng tâm hiện nay đang dồn vào bài toán nhãn hiệu - lĩnh vực có số lượng đơn đăng ký lớn và tác động trực tiếp đến hoạt động thương mại của doanh nghiệp.
Phát biểu tại lễ khởi động, ông Nguyễn Văn Bảy, Phó Cục trưởng Cục Sở hữu trí tuệ (Bộ Khoa học và Công nghệ) đánh giá cao ý nghĩa của chương trình, đồng thời bày tỏ kỳ vọng chương trình sẽ góp phần nâng cao năng lực và hiệu quả công tác thẩm định nhãn hiệu, cải tiến quy trình xử lý đơn và đáp ứng tốt hơn nhu cầu của cộng đồng doanh nghiệp.
Chuẩn hóa thẩm định để rút ngắn thời gian xử lý
Là đối tác quốc tế, ông Makino Taro, Bí thư thứ Nhất, Đại sứ quán Nhật Bản tại Việt Nam chúc mừng việc hoàn thành giai đoạn 1 vào ngày 20/3/2026 và bày tỏ tin tưởng vào triển vọng của giai đoạn tiếp theo. Ông nhấn mạnh, dự án có nền tảng hợp tác vững chắc và sẽ đạt được các mục tiêu đề ra trong bối cảnh Việt Nam đang thúc đẩy đổi mới sáng tạo và tăng cường bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ.
Cùng quan điểm, ông Nishikawa Naotaka, cố vấn hình thành dự án từ Văn phòng JICA Việt Nam cho rằng, sự phối hợp chặt chẽ giữa Cục Sở hữu trí tuệ và các chuyên gia JICA sẽ tạo ra những bước tiến đáng kể trong công tác thẩm định nhãn hiệu tại Việt Nam.
Đáng chú ý, trong giai đoạn này, bà Naito Junko - chuyên gia dài hạn của JICA trong lĩnh vực nhãn hiệu khẳng định cam kết sẽ đồng hành và đóng góp vào việc nâng cao chất lượng thẩm định trong suốt nhiệm kỳ hai năm tại Việt Nam.
Yêu cầu nâng cao hiệu quả và chất lượng thẩm định nhãn hiệu trở thành một nhiệm vụ mang tính chiến lược.
Về nội dung triển khai, hợp phần nhãn hiệu được xây dựng trên ba trụ cột chính gồm: Cải tiến phương pháp quản trị hoạt động thẩm định; xây dựng tài liệu quản lý chất lượng và nâng cao kỹ năng chuyên môn cho đội ngũ thẩm định viên. Đây được xem là cách tiếp cận toàn diện, kết hợp giữa cải cách quy trình và nâng cao năng lực con người.
Đặc biệt, một điểm nhấn quan trọng là việc xây dựng hệ thống Bảng mã nhóm (SGC) để xác định mức độ tương tự của hàng hóa và dịch vụ trong quá trình thẩm định nhãn hiệu. Việc áp dụng các mã nhóm tương tự được kỳ vọng sẽ giúp chuẩn hóa công tác phân loại, giảm thiểu sự phụ thuộc vào đánh giá chủ quan và nâng cao tính nhất quán trong xử lý đơn.
Nâng cao năng lực thẩm định nhãn hiệu được kỳ vọng sẽ góp phần xây dựng một hệ thống sở hữu trí tuệ hiện đại, minh bạch và hiệu quả. Đây là điều kiện quan trọng để bảo vệ thành quả sáng tạo, củng cố niềm tin của doanh nghiệp và thu hút đầu tư trong dài hạn.