Thu ngân sách kỷ lục hơn 2,65 triệu tỷ đồng
Bộ Tài chính khẳng định, năm 2025 cơ quan này thực hiện điều hành chính sách tài khóa chủ động, mở rộng hợp lý, hiệu quả, có trọng tâm, trọng điểm; quyết liệt công tác thu, quản lý chặt chẽ, tiết kiệm chi thường xuyên ngân sách nhà nước (NSNN) để tập trung nguồn lực cho đầu tư phát triển.
Cụ thể, trên cơ sở đánh giá tình hình khó khăn của doanh nghiệp và nền kinh tế, Bộ Tài chính đã chủ động nghiên cứu, đề xuất trình cấp có thẩm quyền tiếp tục ban hành các chính sách miễn, giảm, gia hạn thuế, phí, lệ phí và tiền thuê đất để tháo gỡ khó khăn, hỗ trợ doanh nghiệp, người dân, với quy mô hỗ trợ khoảng 244,5 nghìn tỷ đồng. Kết quả thực hiện, tổng số miễn, giảm, gia hạn thuế, phí, lệ phí và tiền thuê đất cho doanh nghiệp và người dân ước khoảng 250,9 nghìn tỷ đồng, trong đó gia hạn khoảng 122 nghìn tỷ đồng; miễn, giảm khoảng 128,9 nghìn tỷ đồng.
(Ảnh minh họa)
”Các giải pháp chính sách miễn, giảm, gia hạn thuế, phí, lệ phí, tiền thuê đất được ban hành, thực hiện trong năm 2025, với quy mô hỗ trợ lớn, phạm vi hỗ trợ rộng đã phát huy hiệu quả tích cực, hỗ trợ kịp thời các hoạt động sản xuất – kinh doanh ứng phó kịp thời với những tác động tiêu cực từ chính sách thuế quan của Mỹ; tạo thêm việc làm cho người lao động, góp phần kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô và bảo đảm an sinh xã hội”, Bộ Tài chính khẳng định.
Cùng với đó, công tác quản lý thu NSNN được triển khai quyết liệt ngay từ đầu năm. Bộ Tài chính đã chỉ đạo cơ quan Thuế, Hải quan phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành, địa phương tổ chức thực hiện tốt các Luật thuế và nhiệm vụ thu NSNN năm 2025 ngay từ những ngày đầu, tháng đầu năm.
Hết năm 2025, thu ngân sách nhà nước đạt khoảng 2.650,1 nghìn tỷ đồng, bằng 134,74% so dự toán (tăng gần 683,3 nghìn tỷ đồng), tăng 30,3% so với cùng kỳ năm 2024; trong đó: thu nội địa (không kể dầu thô) đạt 2.279,9 nghìn tỷ đồng, bằng 136,66% dự toán, tăng 33,93% so cùng kỳ; thu ngân sách từ dầu thô đạt 90,13% dự toán, giảm 18,24% so cùng kỳ; thu cân đối từ hoạt động xuất nhập khẩu đạt 136,1% dự toán, tăng 17,66% so cùng kỳ; tỷ lệ động viên vào NSNN đạt 20,7% GDP. Qua đó, góp phần có thêm nguồn lực tạo nguồn thực hiện cải cách chính sách tiền lương, xử lý các vấn đề quan trọng, cấp bách đột xuất phát sinh, tăng chi đầu tư phát triển và đảm bảo an sinh xã hội.
Bội chi ngân sách 3,6% GDP
Về chi NSNN, nhờ chủ động đề xuất và tổ chức triển khai các giải pháp trong điều hành, các nhiệm vụ chi NSNN năm 2025 đã cơ bản hoàn thành mục tiêu đề ra. Lũy kế chi 12 tháng (tính đến hết ngày 31/12/2025) ước đạt khoảng 2.424,6 nghìn tỷ đồng, bằng 94,1% dự toán, tăng 31,5% so với cùng kỳ năm 2024, trong đó: chi đầu tư phát triển ước đạt 95,5% dự toán Quốc hội quyết định, tỷ lệ giải ngân đạt khoảng 82,7% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao; chi trả nợ lãi đạt 99% dự toán; chi thường xuyên ước đạt 97,2% dự toán; bảo đảm kịp thời nguồn kinh phí thực hiện phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số (đảm bảo mức 3% tổng chi NSNN, tương đương 76 nghìn tỷ đồng), các chính sách, chế độ khi thực hiện tổ chức, sắp xếp bộ máy và chính quyền địa phương 2 cấp (khoảng 170 nghìn tỷ đồng), các nhiệm vụ quan trọng, nhiệm vụ quốc phòng, an ninh, chi phòng chống khắc phục hậu quả thiên tai, dịch bệnh và các chính sách an sinh xã hội.
Đến ngày 31/12/2025, dự phòng ngân sách Trung ương (NSTW) năm 2025 là 48,2 nghìn tỷ đồng đã trình Thủ tướng Chính phủ phân bổ sử dụng hết, trong đó bổ sung cho các Bộ, cơ quan trung ương (33,5 nghìn tỷ đồng) thực hiện các nhiệm vụ quan trọng, cấp bách và hỗ trợ các địa phương (14,7 nghìn tỷ đồng) thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh, cấp xã, hỗ trợ giống cây trồng, vật nuôi, thủy sản, khôi phục sản xuất vùng bị thiệt hại do thiên tai, dịch bệnh theo quy định (trong đó, bổ sung khoảng 8,8 nghìn tỷ đồng hỗ trợ các địa phương để khắc phục hậu quả do bão và mưa lũ); chi tặng quà nhân dân nhân dịp kỷ niệm 80 năm Cách mạng tháng Tám và Quốc khánh 02/9 khoảng 10,4 nghìn tỷ đồng.
Tại Nghị quyết số 265/2025/QH15 ngày 11/12/2025, Quốc hội đã quyết nghị điều chỉnh, bổ sung 17,6 nghìn tỷ đồng vào dự phòng NSTW năm 2025 để thực hiện các nhiệm vụ, dự án khắc phục hậu quả, phòng, chống thiên tai, bảo đảm an ninh, quốc phòng và các nhiệm vụ chi cần thiết khác. Đến nay đã trình Thủ tướng Chính phủ bổ sung 2,5 nghìn tỷ đồng cho các địa phương để tặng quà của Đảng, Nhà nước nhân dịp Đại hội Đảng và Tết Nguyên đán 2026. Số dự phòng NSTW còn lại (khoảng 15 nghìn tỷ đồng), được phép chuyển nguồn sang năm 2026 để thực hiện phân bổ, giải ngân theo quy định.
Theo Bộ Tài chính, với kết quả thu, chi NSNN nêu trên, cân đối ngân sách trung ương và ngân sách địa phương được đảm bảo. Ước tính năm 2025, bội chi NSNN thực hiện khoảng 3,6% GDP, giảm 9,5 nghìn tỷ đồng so dự toán (giảm bội chi ngân sách địa phương).
Bộ Tài chính đã chủ động điều hành việc phát hành trái phiếu Chính phủ để vừa sử dụng có hiệu quả ngân quỹ nhà nước, vừa đảm bảo nguồn thanh toán các khoản chi theo dự toán, kịp thời trả các khoản nợ gốc đến hạn. Năm 2025 đã phát hành được 371 nghìn tỷ đồng trái phiếu Chính phủ, bằng 74,3% kế hoạch đầu năm, kỳ hạn bình quân 9,78 năm, lãi suất bình quân 3,26%/năm.
Bên cạnh đó, tăng cường phối hợp chặt chẽ giữa công tác phát hành trái phiếu Chính phủ với việc điều hành chính sách tiền tệ của Ngân hàng Nhà nước, định kỳ trao đổi thông tin về kế hoạch, thời điểm, kỳ hạn và lãi suất phát hành trái phiếu Chính phủ, xử lý kịp thời các vấn đề phát sinh; qua đó góp phần ổn định, lành mạnh thị trường tài chính – tiền tệ, kiểm soát lạm phát.
An Nhiên