Hướng tới mục tiêu Net Zero: Kinh tế xanh và năng lượng sạch

3 giờ trướcBài gốc

Từ ao nuôi tôm đến đô thị vận hành bằng năng lượng sạch

Buổi trưa giữa vùng nuôi trồng thủy sản xã Bình Khánh, những tấm pin năng lượng mặt trời lấp lánh trên mái nhà giữa các ao tôm nổi bật dưới nắng. Đây là mô hình điện mặt trời áp mái của ông Lê Văn Sướng ở ấp Bình Thạnh, một trong những hộ dân địa phương bước đầu ứng dụng năng lượng tái tạo phục vụ sản xuất và sinh hoạt.

Gần 30 năm gắn bó với nghề nuôi tôm, ông Lê Văn Sướng cho biết, nghề nuôi tôm hiện nay tiêu tốn lượng điện khá lớn do phải vận hành liên tục hệ thống quạt nước, sục oxy và máy bơm. Trước áp lực chi phí ngày càng tăng, khoảng 4 năm trước, gia đình ông đầu tư hệ thống điện mặt trời mái nhà với kinh phí khoảng 300 triệu đồng. Đến nay, ngoài phục vụ sản xuất nuôi tôm, phần điện dư từ mô hình điện mặt trời, ông Sướng bán cho ngành điện. Sau khi trừ chi phí điện phục vụ nuôi tôm và sinh hoạt, mỗi tháng gia đình ông vẫn có thêm khoảng 1 triệu đồng từ bán điện; thời điểm không thả nuôi, thu nhập từ điện dư có thể đạt trên 3 triệu đồng/tháng.

Vinhomes Green Paradise Cần Giờ sẽ vận hành hoàn toàn bằng năng lượng sạch, không phụ thuộc vào năng lượng hóa thạch truyền thống. Ảnh: Hồng Đạt - TTXVN

Theo ông Phạm Minh Châu, Phó Chủ tịch UBND xã Bình Khánh, hệ thống điện mặt trời khoảng 300m² của gia đình ông Sướng là mô hình sản xuất xanh được khuyến khích nhân rộng. Địa phương cũng đang đẩy mạnh các mô hình sản xuất theo hướng kinh tế tuần hoàn, thân thiện môi trường và ứng dụng năng lượng tái tạo trong nuôi trồng thủy sản.

Không xa vùng nuôi tôm, những hàng dừa nước xanh rì ven sông còn mở ra hướng đi khác cho kinh tế xanh ở Cần Giờ. Công ty Cổ phần Phát triển Dừa nước Việt Nam (Vietnipa) nhiều năm qua phát triển mô hình sản xuất mật dừa nước gắn với mở rộng diện tích cây xanh ven sông. Sau khi khai thác mật, cây dừa nước vẫn tiếp tục sinh trưởng tự nhiên, tạo thành vành đai xanh giúp giữ đất, chống sạt lở và bảo vệ hệ sinh thái ven sông.

Ông Phạm Minh Tiến, Tổng Giám đốc Vietnipa thông tin, doanh nghiệp phát triển theo hướng nông nghiệp xanh, hình thành chuỗi sản xuất khép kín từ trồng trọt, khai thác nguyên liệu đến chế biến sản phẩm, vừa tạo sinh kế cho người dân vừa mở rộng mảng xanh ven sông.

Ngoài các mô hình quy mô hộ dân, định hướng chuyển đổi năng lượng tại Cần Giờ còn đặt trong quy mô của các dự án đô thị và hạ tầng lớn. Dự án Vinhomes Green Paradise tại Cần Giờ được định hướng vận hành bằng 100% năng lượng sạch từ điện gió ngoài khơi và điện mặt trời.

Các phương tiện lưu thông trên đường Rừng Sác, đoạn qua cầu Dần Xây, xã An Thới Đông. Ảnh: Hồng Đạt - TTXVN

Tổng Giám đốc VinEnergo thuộc Tập đoàn Vingroup Nguyễn Anh Khoa nêu rõ, hệ thống điện gió ngoài khơi được nghiên cứu triển khai cách bờ từ 3 - 14 km nhằm bảo đảm hiệu suất khai thác gió và hạn chế tác động đến hệ sinh thái ven biển. Năng lượng xanh không còn là xu hướng mà đã trở thành tiêu chí sống còn của các siêu đô thị thế hệ mới. Ngay từ giai đoạn chuẩn bị, Vingroup đã xác định mục tiêu Vinhomes Green Paradise Cần Giờ sẽ vận hành hoàn toàn bằng năng lượng sạch, không phụ thuộc vào năng lượng hóa thạch truyền thống.

Các chuyên gia nhận định, từ những mô hình điện mặt trời trên ao nuôi tôm đến định hướng phát triển điện gió ngoài khơi và đô thị vận hành bằng năng lượng tái tạo cho thấy chuyển đổi xanh ở Cần Giờ không còn dừng ở ý tưởng mà đang dần trở thành hướng phát triển thực tế của vùng cửa biển phía Nam Thành phố Hồ Chí Minh.

Doanh nghiệp và cộng đồng cùng chuyển đổi xanh

Cùng với các mô hình năng lượng tái tạo trong sản xuất và định hướng phát triển đô thị xanh, nhiều dự án hạ tầng quy mô lớn tại Cần Giờ cũng đang tạo nền tảng cho quá trình chuyển đổi xanh của vùng cửa ngõ ven biển Thành phố Hồ Chí Minh. Các dự án như cầu Cần Giờ, tuyến metro Bến Thành - Cần Giờ, mở rộng đường Rừng Sác hay các tuyến giao thông thủy kết nối khu vực ven biển phía Nam không chỉ góp phần hoàn thiện hạ tầng giao thông mà còn mở ra dư địa phát triển mới cho kinh tế biển, du lịch sinh thái và giao thông xanh.

Theo nhiều chuyên gia, sự thay đổi lớn nhất của Cần Giờ hiện nay nằm ở sự chuyển biến trong tư duy phát triển của địa phương. Nếu trước đây Cần Giờ chủ yếu được biết đến là vùng sinh thái ven biển còn nhiều khó khăn về hạ tầng, thì nay địa phương đang từng bước định hình vai trò mới là trung tâm kinh tế biển xanh, đô thị sinh thái và không gian phát triển năng lượng tái tạo của Thành phố Hồ Chí Minh.

Trạm sạc pin xe điện ở xã Cần Giờ (Thành phố Hồ Chí Minh). Ảnh: Hồng Đạt - TTXVN

Cùng với các mô hình năng lượng sạch, nhiều doanh nghiệp tại địa phương cũng đang lựa chọn hướng phát triển gắn với bảo tồn hệ sinh thái tự nhiên. Ông Phạm Minh Tiến, Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Dừa nước Việt Nam (Vietnipa) cho biết, mô hình khai thác mật dừa nước theo hướng nông nghiệp xanh và kinh tế tuần hoàn giúp nâng giá trị cây dừa nước lên gấp 3 - 5 lần so với trước đây, qua đó tạo động lực để người dân gìn giữ và mở rộng diện tích dừa nước ven sông. Hiện mô hình thu hút khoảng 30 hộ dân liên kết sản xuất, tạo sinh kế mới gắn với bảo vệ môi trường. Dừa nước là loài cây quan trọng của hệ sinh thái rừng ngập mặn Cần Giờ, giúp chống xói mòn, hạn chế xâm nhập mặn và bảo vệ môi trường ven sông. Khi cây dừa nước có giá trị kinh tế cao hơn, người dân sẽ có ý thức gìn giữ hệ sinh thái tốt hơn. Quá trình cây dừa nước hấp thụ năng lượng mặt trời và chuyển hóa dinh dưỡng còn góp phần hấp thụ CO2, giảm phát thải và mở ra khả năng tạo tín chỉ carbon trong tương lai.

Tại một số cộng đồng dân cư ở Cần Giờ (huyện Cần Giờ cũ), người dân đang dần thay đổi nhận thức về môi trường sống và phát triển xanh. Ông Nguyễn Văn Hùng Cường, Trưởng ấp Bình Mỹ, xã Bình Khánh chia sẻ: Từ khi có bờ kè trên địa bàn ấp, đường sá khang trang hơn, môi trường sạch hơn, ý thức người dân về giữ gìn vệ sinh cũng nâng lên rõ rệt. Chủ trương xây dựng Cần Giờ theo hướng phát triển xanh và sử dụng năng lượng sạch đang nhận được sự đồng thuận lớn từ người dân. Nhiều hộ dân địa phương đã bắt đầu chuyển sang sử dụng xe điện và hưởng ứng các mô hình giảm phát thải nhằm góp phần bảo vệ môi trường sống.

Tuy nhiên, cùng với cơ hội phát triển xanh, Cần Giờ cũng đối mặt với yêu cầu phải bảo tồn hệ sinh thái rừng ngập mặn và bảo đảm sinh kế cộng đồng địa phương. Tiến sĩ Huỳnh Đức Hoàn, Trưởng ban Quản lý rừng phòng hộ Thành phố Hồ Chí Minh cho rằng, rừng ngập mặn Cần Giờ ngoài vai trò là “lá phổi xanh” của thành phố còn giữ vai trò quan trọng trong thích ứng biến đổi khí hậu và giảm phát thải khí nhà kính. Vì vậy, phát triển năng lượng tái tạo và kinh tế xanh phải luôn gắn với bảo tồn hệ sinh thái tự nhiên, hài hòa lợi ích người dân địa phương./.(Còn tiếp)

* Bài cuối: Hành trình xanh bền vững của đô thị ven biển

Hồng Đạt/TTXVN

Nguồn Báo Thể Thao & Văn Hóa : https://thethaovanhoa.vn/huong-toi-muc-tieu-net-zero-kinh-te-xanh-va-nang-luong-sach-20260602083500699.htm