“Đây không chỉ là sự vi phạm các nguyên tắc và quy định cơ bản của Hiến chương Liên Hợp Quốc và luật pháp quốc tế, mà còn là một hành vi vi phạm rõ ràng thỏa thuận ngừng bắn đạt được vào ngày 8/4/2026, đồng thời được xem là hành động xâm lược nhằm vào Iran,” Bộ Ngoại giao Iran viết trong thông báo được đăng tải ngày 21/4.
Theo Bộ Ngoại giao Iran, việc Hải quân Mỹ tấn công và đe dọa các thủy thủ, thuyền viên và gia đình của họ cấu thành hành vi “cướp biển và khủng bố”.
“Iran kêu gọi Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc, các thành viên Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc và Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) lưu ý tới vấn đề này, đồng thời yêu cầu các tổ chức quốc tế và các chính phủ có trách nhiệm lên án và có phản ứng mạnh mẽ, nghiêm túc trước hành vi tội phạm của Mỹ đối với hoạt động hàng hải thương mại quốc tế,” thông báo có đoạn.
Phía Iran cũng cảnh báo Mỹ sẽ chịu những hậu quả đặc biệt nguy hiểm, đồng thời yêu cầu Hải quân Mỹ phải lập tức trả tự do cho con tàu Iran cùng các thủy thủ, thuyền viên.
“Iran khẳng định sẽ sử dụng mọi năng lực để bảo vệ lợi ích và an ninh quốc gia, cũng như bảo vệ quyền và phẩm giá của người dân Iran. Toàn bộ trách nhiệm đối với việc làm gia tăng căng thẳng tại khu vực thuộc về Mỹ,” thông báo của Bộ Ngoại giao Iran viết.
Tàu thương mại Touska của Iran. Ảnh: X/@CENTCOM
Vào ngày 19/4 vừa qua, Tổng thống Donald Trump cho biết Hải quân Mỹ đã bắn thủng phòng máy của một tàu chở hàng mang cờ Iran khi tàu này cố vượt qua lệnh phong tỏa.
“Một tàu chở hàng mang cờ Iran có tên Touska, dài gần 900 feet (khoảng 274 mét) và có trọng tải gần tương đương một tàu sân bay, đã cố vượt qua lệnh phong tỏa hải quân của chúng tôi, và mọi chuyện đã không diễn ra suôn sẻ với họ,” Tổng thống Mỹ Donald Trump viết trên mạng xã hội Truth Social.
Người đứng đầu Nhà Trắng cho biết tàu khu trục tên lửa dẫn đường USS Spruance của Hải quân Mỹ trước đó đã phát đi cảnh báo rõ ràng, yêu cầu tàu của Iran dừng lại.
“Thủy thủ đoàn Iran đã không chấp hành, vì vậy tàu hải quân Mỹ đã buộc họ dừng lại bằng cách bắn thủng phòng máy. Hiện tại, Thủy quân Lục chiến Mỹ đã kiểm soát con tàu. Chúng tôi đã nắm toàn quyền kiểm soát con tàu và đang kiểm tra hàng hóa trên đó,” ông Donald Trump viết.
Trên mạng xã hội X, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) khi đó cho biết thủy thủ đoàn tàu Touska không tuân thủ các cảnh báo lặp lại trong suốt 6 giờ đồng hồ. Sau đó, tàu khu trục USS Spruance của Mỹ đã vô hiệu hóa hệ thống động lực của Touska bằng cách bắn nhiều phát đạn từ pháo hạm Mk 45 cỡ 5 inch vào phòng máy của con tàu.
“Tàu khu trục tên lửa dẫn đường USS Spruance đã chặn tàu M/V Touska khi con tàu này di chuyển với tốc độ 17 hải lý/giờ tại khu vực phía bắc Biển Ả Rập, trên hành trình tới Bandar Abbas (Iran). Lực lượng Mỹ đã nhiều lần phát cảnh báo và thông báo rằng con tàu mang cờ Iran này đang vi phạm lệnh phong tỏa của Mỹ,” CENTCOM cho biết trong thông báo ngày 19/4.
Video lính Mỹ đổ bộ, kiểm soát tàu thương mại Iran mang tên Touska hôm 19/4. Video: X/@CENTCOM