Iran nêu điều kiện cho tàu thuyền đi qua Eo biển Hormuz

6 giờ trướcBài gốc

Ngày 9/3/2026, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố các quốc gia Arab và châu Âu sẽ được phép tự do đi lại qua Eo biển Hormuz nếu họ trục xuất đại sứ Mỹ và Israel khỏi lãnh thổ, đồng thời cắt đứt quan hệ ngoại giao với hai nước này.

Tuyên bố được đưa ra trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông tiếp tục leo thang và hoạt động vận tải qua tuyến hàng hải chiến lược này bị gián đoạn.

Thông điệp của IRGC ngay lập tức thu hút sự chú ý của giới quan sát quốc tế, bởi Eo biển Hormuz được coi là một trong những “nút thắt cổ chai” quan trọng nhất của hệ thống vận tải năng lượng toàn cầu.

Tuyến đường biển hẹp này nằm giữa Iran và Oman, nối Vịnh Ba Tư với Vịnh Oman và Ấn Độ Dương. Tại điểm hẹp nhất, eo biển chỉ rộng khoảng 34 km, khiến việc kiểm soát khu vực này có ý nghĩa chiến lược đặc biệt.

Theo các thống kê năng lượng quốc tế, gần 20% nguồn cung dầu mỏ vận chuyển bằng đường biển của thế giới phải đi qua tuyến đường này mỗi ngày.

Bởi vậy, bất kỳ nguy cơ gián đoạn nào tại Hormuz đều có thể khiến thị trường dầu mỏ toàn cầu biến động mạnh và làm gia tăng lo ngại về khủng hoảng năng lượng.

Tuyên bố của IRGC được đưa ra chỉ vài ngày sau khi một số chỉ huy Iran cảnh báo có thể đóng cửa hoàn toàn Eo biển Hormuz nếu xung đột với Mỹ và Israel tiếp tục leo thang.

Tướng Ibrahim Jabbari, cố vấn của tư lệnh IRGC, trước đó cho biết lực lượng này sẵn sàng tấn công bất kỳ tàu nào cố gắng đi qua khu vực nếu Tehran quyết định phong tỏa tuyến hàng hải.

Tuy nhiên, chỉ 2 ngày sau tuyên bố cứng rắn đó, một phó chỉ huy IRGC lại khẳng định eo biển chưa bị phong tỏa hoàn toàn và các tàu thuyền tuân thủ quy định quốc tế vẫn có thể tiếp tục hành trình.

Những phát biểu trái chiều cho thấy Tehran đang sử dụng Hormuz như một công cụ gây sức ép chiến lược trong cuộc đối đầu với Mỹ và Israel.

Trong khi đó, Thứ trưởng Ngoại giao Iran Majid Takht-Ravanchi cho biết Tehran chỉ đặt ra một điều kiện duy nhất để chấm dứt các hành động thù địch, đó là Mỹ và Israel phải ngừng các hoạt động quân sự nhằm vào Iran.

Theo ông, một số quốc gia như Nga, Trung Quốc và Pháp đã liên hệ với Tehran nhằm tìm cách hạ nhiệt căng thẳng và khuyến khích các bên giảm leo thang xung đột.

Tình hình căng thẳng đã khiến hàng trăm tàu thương mại và tàu chở dầu phải neo chờ ở hai đầu Eo biển Hormuz do lo ngại rủi ro an ninh.

Các công ty năng lượng và vận tải biển quốc tế đang theo dõi sát sao diễn biến tại khu vực này để đánh giá khả năng khôi phục lưu thông hàng hải.

Theo các chuyên gia, Iran vẫn duy trì khả năng quân sự đáng kể tại khu vực Hormuz dù phải hứng chịu nhiều tổn thất trong xung đột gần đây.

Các lực lượng hải quân và tên lửa ven bờ của Tehran được cho là đủ sức đe dọa hoạt động vận tải nếu nước này quyết định siết chặt kiểm soát tuyến đường biển.

Eo biển Hormuz vì thế tiếp tục trở thành tâm điểm của cuộc đối đầu địa chính trị tại Trung Đông.

Với vai trò vận chuyển phần lớn dầu mỏ của thế giới, mọi động thái của Iran tại khu vực này đều có thể tạo ra tác động sâu rộng đối với thị trường năng lượng và kinh tế toàn cầu.

Việt Hùng

Nguồn ANTĐ : https://anninhthudo.vn/iran-neu-dieu-kien-cho-tau-thuyen-di-qua-eo-bien-hormuz-post641976.antd