Iran rung chuyển vì bất ổn, căng thẳng với Mỹ gia tăng

4 giờ trướcBài gốc

Tình trạng bất ổn tại Iran có thể đã khiến hơn hàng trăm người thiệt mạng, theo một tổ chức nhân quyền công bố hôm Chủ nhật, trong bối cảnh Tehran cảnh báo có thể nhắm tới các căn cứ quân sự của Mỹ nếu Tổng thống Donald Trump có những phát biểu đề cập tới khả năng can dự vào các diễn biến trong nước Iran.

Các cuộc biểu tình bắt đầu từ ngày 28/12, khởi nguồn từ những lo ngại về đời sống kinh tế, sau đó lan rộng thành các hoạt động bày tỏ quan điểm xã hội. Truyền thông nhà nước Iran nhận định những yếu tố từ bên ngoài, trong đó bao gồm cả Mỹ và Israel, đã tác động đến diễn biến tình hình và kêu gọi các hoạt động thể hiện quan điểm một cách có trật tự.

Hàng trăm người biểu tình tại Iran. Ảnh: Telegram

Trao đổi ngoại giao trở nên đáng chú ý khi Mohammad Baqer Qalibaf, Chủ tịch Quốc hội Iran, khuyến nghị Washington cần tránh những “tính toán sai lầm”. Ông cho rằng mọi kịch bản leo thang đều có thể kéo theo những hệ quả khó lường đối với các bên liên quan.

Phía Mỹ cho biết ông Trump dự kiến trao đổi với các cố vấn an ninh quốc gia cấp cao về các phương án ứng phó. Theo truyền thông Mỹ, những lựa chọn được cân nhắc trải rộng từ biện pháp quân sự ở mức độ hạn chế, hoạt động trên không gian mạng đến mở rộng trừng phạt kinh tế.

Những hình ảnh xuất hiện trên mạng xã hội cho thấy các nhóm đông người tập trung vào ban đêm, hô khẩu hiệu và di chuyển trên các tuyến đường chính. Một số video phản ánh khói bốc lên từ các đám cháy nhỏ, nhiều khu vực đường phố bị ảnh hưởng và xuất hiện âm thanh lớn.

Truyền hình nhà nước Iran đưa tin về các trường hợp tử vong được ghi nhận trong quá trình xảy ra bất ổn, cho rằng những sự việc này có liên quan đến các nhóm gây rối có vũ trang. Nhiều gia đình đã tập trung tại các cơ sở chức năng để chờ thông tin về người thân.

Trước các báo cáo liên quan đến tình hình an ninh, Antonio Guterres, Tổng Thư ký Liên Hợp quốc, bày tỏ quan ngại và kêu gọi các bên kiềm chế, đồng thời nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tôn trọng quyền tự do ngôn luận, lập hội và biểu tình hòa bình. Chính quyền Iran sau đó thông báo tổ chức ba ngày quốc tang nhằm tưởng niệm những người thiệt mạng trong các diễn biến vừa qua.

Bối cảnh khu vực khiến tình hình thêm phức tạp. Trung Đông vẫn trong trạng thái căng thẳng sau cuộc xung đột kéo dài 12 ngày giữa Israel và Iran vào tháng 6/2025, với sự tham gia trong thời gian ngắn của Mỹ. Những diễn biến sau đó tiếp tục đặt ra thách thức đối với ổn định khu vực, trong khi Israel được cho là duy trì mức cảnh giác cao trước các kịch bản mới.

Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cho rằng các yếu tố bên ngoài đã góp phần làm gia tăng căng thẳng. Ông kêu gọi các gia đình giữ con em tránh xa những hành động gây tổn hại xã hội, đồng thời khẳng định chính phủ sẵn sàng đối thoại và tìm giải pháp cho các khó khăn kinh tế đang được dư luận quan tâm. Bộ Ngoại giao Iran cũng triệu Đại sứ Anh tới làm việc để trao đổi về những phát biểu bị cho là chưa phù hợp.

Trong thông điệp đăng tải gần đây trên mạng xã hội, ông Trump cho biết Mỹ “sẵn sàng giúp đỡ” người dân Iran. Phát biểu này tiếp tục thu hút sự chú ý của dư luận quốc tế, đồng thời làm dấy lên thảo luận về cách thức cân bằng giữa gây sức ép chính trị và việc tránh làm gia tăng nhạy cảm đối với một cuộc khủng hoảng nội bộ có nhiều hệ lụy vượt ra ngoài biên giới Iran.

Tùng Lâm (Theo New York Times, Aljazeera)

Nguồn KTĐT : https://kinhtedothi.vn/iran-rung-chuyen-vi-bat-on-cang-thang-voi-my-gia-tang.958381.html