Căng thẳng tại Trung Đông tiếp tục leo thang khi Iran tuyên bố đã tiến hành cuộc tấn công nhằm vào một căn cứ quân sự của Mỹ tại Jordan, địa điểm được cho là nơi hoạt động của tiêm kích tàng hình đa nhiệm F-35 Lightning II.
Theo truyền thông Iran, đây là một phần trong chiến dịch đáp trả mà Tehran triển khai sau các cuộc không kích và hoạt động quân sự nhằm vào những lợi ích của nước này trong khu vực.
Tuyên bố được đưa ra trong bối cảnh xung đột giữa Iran và Israel đang bước sang giai đoạn mới với phạm vi tác động ngày càng mở rộng.
Jordan từ lâu được xem là một mắt xích quan trọng trong hệ thống hiện diện quân sự của Mỹ tại Trung Đông.
Quốc gia này nằm giữa Iraq, Syria, Saudi Arabia và Israel, giữ vai trò cửa ngõ chiến lược đối với nhiều hoạt động hậu cần, trinh sát và triển khai lực lượng không quân của Washington trong khu vực.
Điều đáng chú ý là lần này Iran không chỉ đề cập tới căn cứ quân sự nói chung mà còn nhấn mạnh sự hiện diện của tiêm kích tàng hình đa nhiệm F-35 Lightning II.
Đây được xem là một thông điệp mang ý nghĩa chiến lược rõ ràng, bởi F-35 hiện là một trong những loại chiến đấu cơ hiện đại nhất mà Mỹ đang vận hành.
Tiêm kích tàng hình đa nhiệm F-35 Lightning II được phát triển để thực hiện đồng thời nhiều nhiệm vụ như chiếm ưu thế trên không, tấn công mặt đất, trinh sát điện tử và chỉ huy chiến trường.
Máy bay có tốc độ tối đa 1.975 km/h, bán kính chiến đấu 1.093 km, trần bay 15 km và được trang bị radar mảng quét điện tử chủ động AN/APG-81 cùng hệ thống cảm biến quang điện tử hiện đại.
Nhờ thiết kế tàng hình thế hệ 5, F-35 có khả năng giảm đáng kể diện tích phản xạ radar, cho phép tiếp cận mục tiêu với xác suất bị phát hiện thấp hơn nhiều so với các tiêm kích thế hệ trước.
Đây cũng là loại máy bay được Mỹ sử dụng trong nhiều chiến dịch quân sự tại Trung Đông trong những năm gần đây.
Cho đến nay, phía Mỹ chưa xác nhận bất kỳ thiệt hại nào liên quan đến căn cứ bị Iran nhắc tới. Jordan cũng chưa đưa ra thông báo chính thức về vụ việc. Vì vậy, các tuyên bố từ Tehran hiện vẫn chưa được kiểm chứng độc lập.
Tuy nhiên, bản thân việc Iran công khai tuyên bố nhắm tới một địa điểm có liên quan đến F-35 đã tạo ra tác động đáng kể về mặt tâm lý và chiến lược.
Trong môi trường đối đầu hiện nay, những cơ sở quân sự có giá trị cao thường được xem là biểu tượng cho sức mạnh răn đe của một quốc gia. Khi các mục tiêu này bị đưa vào danh sách tấn công, thông điệp gửi tới đối phương thường mang ý nghĩa lớn hơn thiệt hại vật chất thực tế.
Các chuyên gia quân sự nhận định rằng Tehran đang muốn chứng minh khả năng mở rộng phạm vi tác chiến ra ngoài lãnh thổ Iran cũng như khả năng đe dọa các cơ sở quân sự quan trọng của Mỹ trong khu vực.
Đây là yếu tố có thể tác động trực tiếp tới tính toán chiến lược của Washington cũng như các đồng minh.
Diễn biến mới cũng phản ánh thực tế rằng cuộc đối đầu hiện nay không còn giới hạn trong các cuộc tập kích đơn lẻ giữa Iran và Israel.
Nhiều quốc gia trong khu vực đang đứng trước nguy cơ bị cuốn vào vòng xoáy căng thẳng khi các căn cứ quân sự, tuyến hậu cần và cơ sở hạ tầng chiến lược trở thành mục tiêu tiềm năng.
Trong bối cảnh đó, bất kỳ cuộc tấn công nào nhằm vào các địa điểm có liên quan tới lực lượng Mỹ đều có thể tạo ra phản ứng dây chuyền khó lường.
Dù mức độ thiệt hại thực tế của vụ tập kích vẫn chưa được làm rõ, tuyên bố mới nhất từ Tehran cho thấy cuộc khủng hoảng tại Trung Đông vẫn đang tiếp tục nóng lên và chưa có dấu hiệu hạ nhiệt trong ngắn hạn.
Việt Hùng