Người dân xã Chi Lăng đẩy mạnh chuyển đổi cơ cấu cây trồng góp phần nâng cao thu nhập
Xác định người dân vừa là đối tượng thụ hưởng, vừa là chủ thể trực tiếp trong xây dựng NTM, các cấp, ngành đã tăng cường tuyên truyền, vận động Nhân dân hiểu sâu, hiểu đúng về mục tiêu, ý nghĩa của chương trình, thực hiện hiệu quả phương châm “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng”. Từ đó, khơi dậy tinh thần chủ động, phát huy sức mạnh cộng đồng thực hiện nội dung: phát triển sản xuất, hiến đất xây dựng cơ sở hạ tầng.
Cụ thể, khi nhận thức được nâng lên, bà con đã tích cực chuyển đổi cơ cấu sản xuất, chủ động áp dụng tiến bộ kỹ thuật, hình thành các mô hình kinh tế hiệu quả. Đơn cử như tại xã Lộc Bình, cấp ủy, chính quyền xã đã tập trung vận động, hỗ trợ người dân lựa chọn cây trồng phù hợp với điều kiện tự nhiên và nâng cao giá trị sản phẩm. Nhờ đó, người dân trên địa bàn xã đã thay đổi tư duy, hình thành, phát triển các mô hình kinh tế mang lại hiệu quả như mô hình: trồng cây ăn quả 40 ha, trồng ớt 100 ha, trồng rừng 1.200 ha, trồng khoai tây 100 ha, trồng khoai lang 70 ha... góp phần nâng cao thu nhập, đưa tỷ lệ hộ nghèo giảm xuống còn 0,97% (năm 2025).
Tương tự người dân xã Lộc Bình, thông qua tuyên truyền, người dân tại xã Chi Lăng cũng tích cực phát triển kinh tế. Ông Triệu Văn Dần, thôn Quán Thanh, xã Chi Lăng cho biết: Nhận thấy điều kiện tự nhiên phù hợp với cây na, năm 2016, gia đình tôi đầu tư trồng 800 gốc na, qua quá trình tích cực học hỏi kỹ thuật và tham gia các lớp tập huấn do xã tổ chức, vườn na của gia đình sinh trưởng tốt, bình quân mỗi năm cho thu hoạch khoảng 5 tấn quả, mang lại thu nhập trên 150 triệu đồng.
Không chỉ trong phát triển sản xuất, vai trò chủ thể của người dân còn thể hiện rõ trong việc đóng góp xây dựng cơ sở hạ tầng. Tại nhiều thôn, bản, phong trào hiến đất, đóng góp ngày công làm đường giao thông nông thôn được người dân hưởng ứng tích cực. Những tuyến đường đất nhỏ hẹp trước đây đã dần được bê tông hóa, tạo điều kiện thuận lợi cho đi lại, giao thương hàng hóa.
Ông Vi Văn Tín, Bí thư Chi bộ, Trưởng thôn Long Tràng, xã Khánh Khê cho biết: Năm 2025, thực hiện chủ trương xây dựng 2 tuyến đường trục thôn Nà Sâu - Nà Ca và Nà Ca - Bản Pàn, Ban Công tác Mặt trận thôn đã tổ chức họp dân, bàn bạc công khai. Nhận thấy lợi ích thiết thực, các hộ dân đã tự nguyện hiến đất trên 5.000 m2 đất để mở rộng mặt đường. Đến nay, 2 tuyến đường trục thôn đang được thi công thực hiện, dự kiến trong năm 2026 sẽ hoàn thiện, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân đi lại, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn.
Nhờ phát huy vai trò chủ thể của người dân, cùng với sự định hướng, hỗ trợ của Nhà nước, nhiều mô hình sản xuất trong lĩnh vực trồng trọt, chăn nuôi, lâm nghiệp được phát triển, nhân rộng, góp phần nâng cao thu nhập và giảm nghèo bền vững. Đến hết năm 2025, tỷ lệ hộ nghèo trên địa bàn tỉnh giảm còn 2,32%. Song song với phát triển kinh tế, giai đoạn 2021 - 2025, người dân toàn tỉnh đã đóng góp kinh phí bằng tiền mặt, hiến đất được tổng cộng trên 46 tỷ đồng, đóng góp trên 338.000 công lao động để xây dựng các công trình hạ tầng. Qua đó, góp phần quan trọng vào kết quả xây dựng NTM trên địa bàn tỉnh. Kết thúc giai đoạn 2021 - 2025, tỷ lệ xã đạt NTM là 63,5%, trong đó có 27,8% xã đạt chuẩn NTM nâng cao và 10,4% xã đạt chuẩn NTM kiểu mẫu. Từ đầu năm 2026 đến nay, mặc dù chưa có số liệu tổng hợp toàn tỉnh, song riêng các cấp, ngành tại cơ sở đã tích cực vận động Nhân dân ra quân đầu xuân, góp phần xây dựng NTM. Đơn cử riêng các cấp hội nông dân đã vận động hội viên hiến hơn 6.400 m2 đất để làm mới và sửa chữa trên 28 km đường dân sinh, đường nội thôn bị ảnh hưởng do mưa bão, sạt lở...
Ông Hoàng Đăng Dũng, Trưởng Phòng Phát triển nông thôn, Sở Nông nghiệp và Môi trường đánh giá: Trong quá trình xây dựng NTM, vai trò của người dân được xác định là trung tâm, là chủ thể quyết định thành công của chương trình. Thực tế cho thấy, chính người dân là lực lượng trực tiếp tham gia vào việc lập kế hoạch và tổ chức thực hiện chương trình, nhất là các nhiệm vụ thuộc về trách nhiệm của cộng đồng dân cư và người dân như: tham gia hiến đất, đóng góp công sức, phát triển sản xuất... Qua đó, đã tạo nên sự bền vững và thực chất trong xây dựng NTM, đồng thời khẳng định rõ nét vai trò “dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân thụ hưởng” trong mọi lĩnh vực của đời sống nông thôn hiện nay.
Thực tiễn đã chứng minh, xây dựng NTM không phải là nhiệm vụ của riêng chính quyền mà là hành trình chung của cả cộng đồng. Khi mỗi người dân chủ động, sáng tạo trong phát triển kinh tế và chung tay xây dựng hạ tầng, nông thôn không chỉ đổi thay về diện mạo mà còn phát triển theo hướng bền vững, nâng cao chất lượng cuộc sống một cách thực chất.
CÁT TIÊN