Từ ngày 8 - 9/2/2025,tại xã Mường Hum,phiên chợ văn hóa được địa phương tổ chức trong 2 ngày và để lại kết quả rất ấn tượng với 14 gian hàng, hơn 2.000 lượt khách tham quan, mua sắm, doanh thu đạt hơn 200 triệu đồng.
Nông sản, sản phẩm bản địa được mua bán, trao đổi nhiều tại chợ xã Mường Hum. (ảnh tư liệu)
Tuy vậy, đó chỉ là bề nổi, điều lưu lại sâu trong ký ức người tham gia phiên chợ là hình ảnh bà con đồng bào dân tộc thiểu số (Mông, Dao, Giáy...) bày bán sản vật địa phương giữa không gian lễ hội.
Những mớ rau, cân mật ong, túi gạo Séng Cù… được người dân giới thiệu bằng sự mộc mạc. Khách mua không chỉ vì tò mò, mà vì tin. Sự tin tưởng ấy chính là nền tảng đầu tiên của xúc tiến thương mại: đưa sản phẩm ra khỏi phạm vi làng bản, đặt vào dòng chảy thị trường.
Không lâu sau đó, những gian hàng của doanh nghiệp Lào Cai xuất hiện ở huyện Hà Khẩu (châu Hồng Hà, tỉnh Vân Nam, Trung Quốc) trong chương trình Chào Xuân qua biên giới 2026 (gồm 8 doanh nghiệp, 17 gian hàng tham gia).
Lãnh đạo tỉnh Lào Cai đón Đoàn đại biểu châu Hồng Hà dự Chương trình Giao lưu văn nghệ Chào Xuân qua biên giới 2026. (ảnh tư liệu)
Những chuyến đi như vậy không ồn ào nhưng mở ra nhịp giao thương đều đặn. Với tỉnh biên giới như Lào Cai, mỗi cuộc gặp gỡ ở Hà Khẩu không chỉ là hội đàm, giao thương, mà còn là giữ nhịp cho một thị trường vốn đầy tiềm năng.
Hay có thể kể đến tháng 3/2025, lần đầu tiên doanh nghiệp Lào Cai tham gia Hội chợ hàng Việt Nam tiêu biểu xuất khẩu tại Thành phố Hồ Chí Minh với tâm thế khác. Không chỉ mang sản phẩm đi giới thiệu, các doanh nghiệp còn tham gia livestream bán hàng ngay tại hội chợ.
Những buổi phát trực tiếp - nơi đặc sản vùng cao xuất hiện trên màn hình điện thoại của người tiêu dùng phía Nam - là bước chuyển khá rõ về cách tiếp cận thị trường.
Lào Cai có 6 doanh nghiệp tham gia Hội chợ hàng Việt Nam tiêu biểu xuất khẩu năm 2025 tại Thành phố Hồ Chí Minh (ảnh tư liệu).
Ngay sau đó, nhiều bản ghi nhớ hợp tác được ký kết, trong đó có thỏa thuận liên quan đến xuất - nhập khẩu qua Cửa khẩu Quốc tế Lào Cai, mở ra nhiều cơ hội hợp tác giữa doanh nghiệp hai địa phương.
Năm 2025 cũng là năm Lào Cai đi nhiều hơn: Đoàn công tác của tỉnh đã tham gia Hội chợ triển lãm Trung Quốc - Nam Á và Hội chợ hàng hóa xuất - nhập khẩu Côn Minh (Vân Nam - Trung Quốc); tổ chức đoàn khảo sát tại châu Hồng Hà (Trung Quốc); tham gia các hoạt động xúc tiến thương mại ở Đắk Lắk, Ninh Bình, Đà Nẵng, Sơn La…
Mỗi nơi một sắc thái nhưng điểm chung là các gian hàng của Lào Cai luôn tập trung vào những sản phẩm quen thuộc: gạo Séng cù, tương ớt Mường Khương, miến đao Giới Phiên, măng khô, dấm táo mèo, rượu mơ, rượu mận Sa Pa, cao atiso…
Đại biểu dự Hội chợ Trung Quốc - Nam Á lần thứ 8 và Hội chợ xuất - nhập khẩu Côn Minh lần thứ 28 (ảnh tư liệu)
Tại Hội chợ OCOP xuất khẩu được tổ chức tại Hà Nội từ ngày 31/7-4/8/2025, gian hàng của Lào Cai không lớn nhưng lại có rất đông khách hàng đến tham quan, mua sắm.
Khách hàng hỏi về cách trồng, về quy trình chế biến, về chứng nhận của các sản phẩm, có người dùng thử sản phẩm miến rồi tấm tắc khen ngon và xin danh thiếp để tiện giao dịch trong những lần sau; có hợp tác xã ký được hợp đồng tiêu thụ trà lá ổi với siêu thị ở Hà Nội...
Những kết quả ấy đủ để người làm ra sản phẩm hiểu rằng: nếu kiên trì giữ chất lượng, thị trường sẽ mở.
Các đại biểu thực hiện nghi thức khai mạc Hội chợ Thương mại Quốc tế Việt - Trung lần thứ 25, năm 25 tại tỉnh Lào Cai (ảnh tư liệu)
Điểm nhấn của năm vẫn là Hội chợ Thương mại Quốc tế Việt - Trung (Lào Cai) lần thứ 25 quy tụ hàng trăm gian hàng, lượng khách tăng so với các năm trước. Du khách thấy rõ được sự chuyên nghiệp dần lên của những doanh nghiệp Lào Cai qua các gian hàng trưng bày, giới thiệu sản phẩm tại hội chợ.
Ngay tại các gian hàng hội chợ, những thông tin tích cực như: một doanh nghiệp vật liệu xây dựng ký hợp đồng hơn 2 tỷ đồng về cung cấp gạch; một doanh nghiệp đặc sản Tây Bắc đạt thỏa thuận đưa hàng vào siêu thị ở Hà Nội; một công ty du lịch trao đổi hợp tác với nhiều đối tác trong và ngoài nước... liên tiếp xuất hiện.
Những cái "bắt tay" ấy nếu nhìn riêng lẻ có thể chỉ là giao dịch kinh tế, tuy nhiên đặt trong tổng thể, chúng cho thấy Lào Cai đang dần dịch chuyển từ “giới thiệu sản phẩm” sang “tìm kiếm chuỗi giá trị”.
Lãnh đạo tỉnh Lào Cai thăm các doanh nghiệp trưng bày tại Hội chợ mùa xuân 2026.
Điều đáng ghi nhận nhất của năm 2025 là sự thay đổi trong cách làm, từ việc quản trị các nhóm Zalo nông sản, cập nhật thông tin thị trường, theo dõi tình hình xuất - nhập khẩu qua cửa khẩu, đến việc hỗ trợ doanh nghiệp làm việc với các tập đoàn bán lẻ lớn… mọi hoạt động dần gắn với nhu cầu thực tế của doanh nghiệp. Xúc tiến thương mại không còn chỉ là “đưa hàng đi hội chợ”, mà là đồng hành từ khâu thông tin, kết nối đến ký kết.
Ông Đỗ Xuân Thủy - Phó Giám đốc Sở Tài chính chia sẻ: “Đi nhiều mới thấy mình còn thiếu gì nhưng cũng nhờ đi nhiều mới thấy sản phẩm của mình có chỗ đứng”.
Câu nói ấy phần nào phản ánh tâm thế của Lào Cai trong năm qua - vừa tự tin, vừa thận trọng. Khi nhìn lại hành lang kinh tế Côn Minh - Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh, người ta hiểu vai trò “đầu cầu” của tỉnh không chỉ nằm ở vị trí địa lý mà nằm ở khả năng kết nối thực chất giữa doanh nghiệp các bên, ở việc biến lợi thế cửa khẩu thành dòng chảy hàng hóa ổn định. Thành công của các hội chợ, các đoàn khảo sát thị trường… đã góp thêm những nhịp cầu cụ thể.
Cuối năm, khi những chuyến xe hàng vẫn đều đặn qua cửa khẩu, các doanh nghiệp chuẩn bị đơn hàng cho cả năm sau, xúc tiến thương mại 2025 khép lại bằng cảm giác khá rõ ràng: Lào Cai đã đi một chặng đường dài hơn, xa hơn so với chính mình của vài năm trước không phải bằng những khẩu hiệu lớn, mà bằng những phiên chợ nhỏ ở vùng cao, những gian hàng mang đặc trưng riêng giữa hội chợ đông người, những bản ghi nhớ được ký giữa hai bên biên giới. Quan trọng nhất là bằng niềm tin vào sản phẩm của vùng đất này, từ hạt gạo, củ măng đến viên gạch, chai rượu đều có thể đứng vững trên thị trường rộng lớn hơn.
Năm 2025, hoạt động xúc tiến thương mại của tỉnh Lào Cai diễn ra sôi động với 20 chương trình được tổ chức và tham gia, từ hội chợ quốc tế, hội nghị kết nối giao thương đến các phiên chợ vùng cao và hoạt động khảo sát thị trường trong, ngoài nước. Theo số liệu từ Hải quan Cửa khẩu quốc tế Lào Cai, tổng thu ngân sách nhà nước qua cửa khẩu đạt hơn 1.212 tỷ đồng; tổng kim ngạch xuất - nhập khẩu đạt trên 1,8 tỷ USD. Các mặt hàng xuất khẩu chủ lực gồm thanh long, sầu riêng, vải, sắn, gỗ, cà phê; trong khi đó, nhập khẩu tập trung vào rau củ quả, máy móc, thiết bị cơ khí và phân bón phục vụ sản xuất, xây dựng, phát triển kinh tế.
Anh Dũng