Chuỗi dự án này thể hiện tư duy quy hoạch mới, tầm nhìn đột phá và quyết tâm hành động mạnh mẽ của lãnh đạo thành phố, hướng tới một Hà Nội “Văn hiến - Bản sắc - Sáng tạo”, kết nối toàn cầu, đồng thời hài hòa giữa bảo tồn và phát triển, làm nổi bật bản sắc và hồn cốt văn hóa của Thủ đô.
Phối cảnh Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng.
Kiến tạo không gian phát triển tổng thể cho Thủ đô
Trong nhiều năm, sự phát triển của Hà Nội chủ yếu dựa trên việc mở rộng và gia tăng mật độ tại khu vực nội đô lịch sử. Mô hình này từng đóng vai trò quan trọng trong giai đoạn đầu của quá trình đô thị hóa, song tới nay đã bộc lộ những giới hạn rõ rệt, từ quá tải hạ tầng giao thông, thiếu không gian công cộng đến áp lực môi trường và chất lượng sống suy giảm. Trước thực tiễn đó, yêu cầu đặt ra đối với Hà Nội không chỉ là phát triển nhanh hơn, mà còn phải bền vững, có kiểm soát và có tầm nhìn dài hạn.
Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng được xác định là một trong những trụ cột quan trọng của chiến lược phát triển mới. Sông Hồng không chỉ là dòng chảy lịch sử gắn liền với sự hình thành và phát triển của Thăng Long - Hà Nội, mà còn là không gian chiến lược có khả năng dẫn dắt cấu trúc đô thị trong tương lai. Việc quy hoạch và phát triển trục sông Hồng theo hướng cảnh quan - sinh thái - văn hóa cho thấy sự thay đổi căn bản trong tư duy tiếp cận, coi sông là trục trung tâm, là không gian kết nối và lan tỏa phát triển.
Theo định hướng của Thành phố, trục sông Hồng sẽ là không gian tích hợp đa chức năng, nơi hội tụ các tuyến giao thông, hệ thống công viên, quảng trường, không gian công cộng quy mô lớn cùng các khu đô thị hiện đại hai bên bờ sông. Việc bảo đảm an toàn thoát lũ tiếp tục được đặt lên hàng đầu, song song với yêu cầu khai thác hiệu quả giá trị cảnh quan và sinh thái. Cách tiếp cận này phản ánh rõ quan điểm phát triển không đánh đổi môi trường, coi bảo tồn và phát triển là hai yếu tố song hành.
Trong tổng thể chiến lược đó, dự án Khu đô thị thể thao Olympic được xem là mảnh ghép quan trọng, góp phần hình thành các cực tăng trưởng mới ngoài khu vực nội đô cũ. Không chỉ là một khu liên hợp thể thao, đô thị Olympic được định hướng trở thành tổ hợp đa chức năng, kết hợp thể thao, văn hóa, dịch vụ, không gian sáng tạo, du lịch và giải trí. Đây là mô hình đô thị mới, đáp ứng đồng thời nhu cầu nâng cao đời sống tinh thần của người dân và yêu cầu hội nhập, nâng tầm vị thế của Thủ đô trong khu vực.
Việc đầu tư cho đô thị Olympic còn mang ý nghĩa chiến lược lâu dài, khi Hà Nội hướng tới mục tiêu trở thành trung tâm tổ chức các sự kiện thể thao, văn hóa lớn của khu vực và quốc tế. Những không gian như vậy không chỉ tạo dấu ấn về mặt kiến trúc - cảnh quan, mà còn góp phần hình thành hình ảnh một Thủ đô năng động, sáng tạo và cởi mở, phù hợp với xu thế phát triển của các đô thị lớn trên thế giới.
Cùng với trục sông Hồng và Đô thị thể thao Olympic, việc triển khai hàng loạt cây cầu vượt sông giữ vai trò đặc biệt trong việc hoàn thiện cấu trúc không gian đô thị tổng thể. Các cây cầu không chỉ giải quyết bài toán giao thông vốn tồn tại nhiều năm, mà còn mở ra những hướng phát triển mới cho các khu vực hai bên sông, nơi còn nhiều tiềm năng để hình thành các khu đô thị, trung tâm dịch vụ, thương mại và logistics quy mô lớn.
Nhìn tổng thể, có thể thấy rõ các dự án này không tồn tại riêng lẻ, mà được đặt trong một chỉnh thể thống nhất, có tính toán và liên kết chặt chẽ. Đó là chiến lược mở rộng không gian phát triển, tái phân bố dân cư, tái cấu trúc đô thị theo hướng đa trung tâm, hiện đại và bền vững. Chính sự đồng bộ này giúp Hà Nội giải quyết các “điểm nghẽn” kéo dài, đồng thời tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển dài hạn.
Tầm nhìn, tư duy đột phá và quyết tâm hành động
Thành phố xác định rõ, quy hoạch chỉ thực sự có ý nghĩa khi được cụ thể hóa bằng hành động, bằng các dự án khả thi, có lộ trình và có nguồn lực bảo đảm. Tư duy “quy hoạch đi trước một bước” được nhấn mạnh, nhằm tránh tình trạng phát triển manh mún, thiếu kết nối và gây lãng phí tài nguyên đô thị.
Trước hết, Hà Nội mạnh dạn lựa chọn những không gian chiến lược để đầu tư, tạo ra các trục và cực phát triển mới có sức lan tỏa lớn, thay vì dàn trải nguồn lực. Bên cạnh đó, Hà Nội đặc biệt nhấn mạnh yếu tố con người và chất lượng sống trong mọi quyết sách phát triển. Các dự án lớn không chỉ nhằm tạo ra những công trình đồ sộ mà hướng tới mục tiêu cuối cùng là mang lại môi trường sống tốt hơn cho người dân, với nhiều không gian xanh, tiện ích công cộng và cơ hội tiếp cận các dịch vụ đô thị chất lượng cao.
Quyết tâm hành động còn được thể hiện qua sự chủ động trong tháo gỡ các “nút thắt” về cơ chế, chính sách và tổ chức thực hiện. Thành phố tăng cường phân cấp, phân quyền, đồng thời đề cao trách nhiệm của từng cấp, ngành trong quá trình triển khai dự án. Quan điểm xuyên suốt là tập trung nguồn lực, quyết liệt thực hiện, tạo ra kết quả cụ thể, tránh tình trạng chậm trễ, kéo dài.
Đáng chú ý, các dự án hạ tầng lớn của Hà Nội không chỉ phục vụ mục tiêu phát triển nội tại, mà còn gắn chặt với chiến lược phát triển Vùng Thủ đô. Việc tăng cường kết nối với các địa phương lân cận như Bắc Ninh, Hưng Yên, Phú Thọ... góp phần mở rộng không gian kinh tế, phát huy vai trò đầu tàu của Hà Nội, tạo động lực phát triển cho cả khu vực phía Bắc.
Có thể thấy việc mở rộng không gian đô thị thông qua trục sông Hồng, các khu đô thị mới và hệ thống cầu vượt sông không chỉ nhằm giải quyết các vấn đề trước mắt, mà còn tạo nền tảng vững chắc cho phát triển lâu dài.
Quan trọng hơn, chuỗi dự án chiến lược này góp phần nâng cao chất lượng sống của người dân Thủ đô, thông qua việc cải thiện môi trường, mở rộng không gian công cộng và nâng cao khả năng tiếp cận các dịch vụ đô thị hiện đại. Đồng thời, những công trình mang tầm vóc mới cũng giúp Hà Nội gia tăng sức hấp dẫn đối với các nhà đầu tư, các sự kiện quốc tế và nguồn nhân lực chất lượng cao.
Hà Nội hôm nay không chỉ mở rộng về không gian phát triển, mà đang từng bước nâng tầm về chất lượng sống, năng lực cạnh tranh và vị thế trên bản đồ khu vực và thế giới. Đó chính là thước đo rõ nét nhất cho tầm nhìn, tư duy đột phá và quyết tâm hành động của thành phố trong hành trình kiến tạo tương lai.
Hồng Anh