Cán bộ Trung tâm phục vụ hành chính công phường Thành Vinh, tỉnh Nghệ An kiểm tra các tài liệu đảm bảo phục vụ tốt nhất cho người dân địa phương. Ảnh: Văn Tý/TTXVN
Bộ máy chính quyền địa phương 2 cấp đến nay đã đi vào vận hành được gần 5 tháng. Chính quyền các cấp đã chủ động nhiều giải pháp bảo đảm hệ thống tổ chức bộ máy hoạt động ổn định, thông suốt, không để khoảng trống pháp lý. Bám sát chỉ đạo của Trung ương, các địa phương chủ động rà soát, sắp xếp và bố trí nhân sự ở những vị trí còn khuyết, điều động, biệt phái, tăng cường nhân lực từ các sở, ngành và địa phương lân cận để khắc phục tình trạng thừa, thiếu cục bộ tại các xã, phường, đặc khu. Tuy nhiên, theo phản ánh từ nhiều địa phương như Hải Phòng, Nghệ An, Vĩnh Long, Tây Ninh, Quảng Ngãi, Gia Lai, Đắk Lắk…, vẫn còn không ít khó khăn, vướng mắc trong quá trình hoạt động.
Thiếu công chức chuyên môn một số lĩnh vực trọng yếu
Qua kiểm tra thực tế kiểm tra tại các xã, phường, 4 tổ công tác của UBND tỉnh Nghệ An đã phát hiện nhiều tồn tại như tình trạng thiếu công chức chuyên môn ở một số lĩnh vực trọng yếu (đất đai, xây dựng, y tế, giáo dục, công nghệ thông tin…) gây ảnh hưởng đến tiến độ và chất lượng thực thi nhiệm vụ. Công tác tiếp nhận và xử lý thủ tục hành chính trực tuyến mức độ cao vẫn đạt tỷ lệ thấp do hạ tầng chưa đồng bộ, lỗi kỹ thuật phần mềm và hạn chế về thiết bị. Nhiều địa phương phản ánh tình trạng thiếu cơ sở vật chất, phương tiện làm việc; chênh lệch về diện tích và chất lượng trụ sở sau sắp xếp đơn vị hành chính.
Xã Tân Châu (Tây Ninh) đang đối mặt tình trạng quá tải tại Trung tâm Hành chính công. Là trung tâm huyện cũ, mỗi ngày xã tiếp nhận 55 - 65 hồ sơ, chủ yếu về đất đai nhưng Văn phòng Đăng ký đất đai chỉ bố trí một nhân sự. Dù đã nhiều lần kiến nghị, Văn phòng Đăng ký đất đai cho biết hiện không đủ nhân lực để tăng cường.
Chung tình cảnh này, một số xã, phường ở Hải Phòng cũng thiếu cán bộ chuyên môn. Trong tổng số 43 cán bộ được giao, phường Thành Đông hiện còn thiếu 6 công chức ở các lĩnh vực quản lý đất đai, tài chính, quy hoạch đô thị. Xã Vĩnh Thuận sau hợp nhất được giao biên chế 38 cán bộ, công chức nhưng mới được bố trí 29 cán bộ, công chức, còn thiếu 9 cán bộ, công chức ở các lĩnh vực như đất đai, xây dựng, đầu tư, tài chính, quản lý ngân sách. Thành phố đã điều động, biệt phái 8 công chức cho chính quyền xã.
Ông Đỗ Huy Chính, Phó Giám đốc Sở Nội vụ Hải Phòng cho biết, sau 3 đợt điều động, nhu cầu bổ sung công chức chuyên môn về quản lý đất đai, tài chính, ngân sách, quy hoạch vẫn tiếp tục.
Sau khi sắp xếp các đơn vị hành chính, bất cập lớn nhất phát sinh ở Quảng Ngãi, Gia Lai, Đắk Lắk là việc sắp xếp, bố trí nhân sự cấp xã. Nhiều xã, phường thừa cán bộ, công chức, viên chức so với khung quy định nhưng lại thiếu nhân lực làm chuyên môn nghiệp vụ ở các lĩnh vực quan trọng như kinh tế hạ tầng, đất đai, chuyển đổi số… Chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức ở một số nơi còn hạn chế.
Tại các xã biên giới, vùng đặc biệt khó khăn của Gia Lai, việc thu hút cán bộ từ nơi khác đến công tác gần như không dễ dàng. Một bộ phận cán bộ, công chức chịu áp lực lớn về khối lượng công việc, dẫn tới tâm lý chưa thực sự yên tâm gắn bó lâu dài. Một số địa phương khi xây dựng Đề án sắp xếp vẫn chưa chú trọng đến việc phân bổ hài hòa đội ngũ giữa các xã, phường, khiến quá trình điều động, bố trí nhân sự phải thực hiện trong tinh thần “vừa làm, vừa điều chỉnh”, chưa có nhiều thời gian để rà soát một cách toàn diện.
Tỉnh Đắk Lắk có 64 xã, phường còn thiếu 619 cán bộ, công chức so với số biên chế được giao ở các vị trí chuyên môn, nghiệp vụ, trong đó thiếu nhiều nhất là phường Cư Bao thiếu 29 cán bộ, công chức. Trong khi đó, có 33 xã, phường thừa 182 cán bộ, công chức so với số biên chế được giao ở các vị trí chuyên môn, nghiệp vụ.
Bố trí đủ cán bộ, công chức chuyên môn để tăng năng lực quản lý, điều hành
Hướng dẫn tận tình cho nhân dân đến làm thủ tục hành chính tại Trung tâm phục vụ hành chính công phường Tân Lập, tỉnh Đắk Lắk. Ảnh: Hoài Thu/TTXVN
Mới đây, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà, Phó trưởng ban thường trực Ban Chỉ đạo thực hiện sắp xếp, tổ chức lại đơn vị hành chính các cấp và xây dựng mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp đã có công văn yêu cầu Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố giải quyết dứt điểm khó khăn, vướng mắc ở cấp xã khi vận hành chính quyền địa phương 2 cấp. Trong đó nêu rõ, cấp ủy, chính quyền địa phương xác định việc kiện toàn tổ chức bộ máy và đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức ở cấp xã là nhiệm vụ trọng tâm, cấp bách trước mắt và lâu dài, cần tập trung lãnh đạo, chỉ đạo, cơ bản tháo gỡ khó khăn xong cuối tháng 12/2025. Các địa phương tiếp tục tập trung bổ sung, bố trí đủ cán bộ, công chức chuyên môn ở cấp xã để tăng cường năng lực quản lý, điều hành và chất lượng phục vụ người dân ở cơ sở, chuyển mạnh từ trạng thái thụ động sang chủ động, từ quản lý sang quản trị và kiến tạo, phát triển kinh tế - xã hội, chăm lo đời sống nhân dân.
Cùng với đó, địa phương chủ động tuyển dụng, điều động, luân chuyển hoặc ký hợp đồng lao động để làm công việc chuyên môn, nghiệp vụ theo quy định của pháp luật và hướng dẫn của Bộ Nội vụ để bổ sung nhân lực có chuyên môn ở cấp xã. Các tỉnh, thành phố tăng cường tổ chức các lớp bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã; nghiên cứu có chính sách hỗ trợ phù hợp với khả năng ngân sách của địa phương cho cán bộ, công chức phải di chuyển công tác xa đến trung tâm hành chính mới trong những năm đầu.
Kết luận số 221-KL/TW của Bộ Chính trị, Ban Bí thư ban hành ngày 28/11 cũng yêu cầu các bí thư tỉnh ủy, thành ủy tăng cường đi cơ sở nắm tình hình, kiểm tra, đôn đốc, kịp thời chỉ đạo giải quyết, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc phát sinh, nhất là việc xử lý trụ sở, tài sản công, bảo đảm các công việc được triển khai đúng tiến độ và đáp ứng yêu cầu chất lượng. Bộ Chính trị, Ban Bí thư giao Đảng ủy Chính phủ lãnh đạo, chỉ đạo các bộ, ngành tiếp tục phối hợp với Bộ Tư pháp và các cơ quan liên quan khẩn trương rà soát toàn bộ hệ thống văn bản quy phạm pháp luật theo từng ngành, từng lĩnh vực để kịp thời sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện thể chế, chính sách, pháp luật bảo đảm sát thực tiễn và khắc phục triệt để tình trạng chồng chéo, mâu thuẫn, chưa phù hợp với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, đặc biệt chú trọng hiện đại hóa hạ tầng số, nâng cao năng lực cán bộ cấp xã và sắp xếp hợp lý đội ngũ theo yêu cầu nhiệm vụ mới.
Giải quyết vấn đề nhân lực cho cấp xã, tỉnh Đắk Lắk thực hiện luân chuyển, điều động, biệt phái, tăng cường công chức, viên chức thuộc sở, ban, ngành và tương đương, đơn vị sự nghiệp công lập cấp tỉnh về công tác tại các xã, phường. Thủ trưởng cơ quan, tổ chức, đơn vị, sở, ban, ngành và tương đương, đơn vị sự nghiệp công lập cấp tỉnh triển khai rà soát, đánh giá năng lực cán bộ thuộc diện quản lý để thực hiện luân chuyển, điều động, biệt phái, tăng cường từ 5 - 7% (công chức, viên chức hiện có và có quy hoạch lãnh đạo cấp phòng các sở, ban, ngành tỉnh trở lên), có kinh nghiệm, năng lực, triển vọng phát triển về bố trí các vị trí lãnh đạo quản lý cấp xã, lãnh đạo ban, phòng chuyên môn (cấp phó/cấp trưởng) hoặc công chức chuyên môn các xã, phường còn thiếu, nhất là vùng khó khăn, vùng sâu, vùng xa.
Để tháo gỡ khó khăn cho chính quyền cấp xã, Tỉnh ủy Quảng Ngãi giao Ban Thường vụ Đảng ủy cấp xã lãnh đạo, chỉ đạo việc điều động, bố trí biên chế, cán bộ công chức thuộc thẩm quyền theo đúng yêu cầu chuyên môn, nghiệp vụ và kinh nghiệm công tác thực tế để phát huy tốt nhất nguồn nhân lực hiện có của cấp xã. Ban Thường vụ Đảng ủy cấp xã có trách nhiệm đánh giá thực trạng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức, nếu xét thấy vị trí công tác nào không đảm bảo, không đáp ứng yêu cầu công việc thì kiến nghị cấp tỉnh để chỉ đạo kịp thời. Kiên quyết không để công việc chuyên môn của cấp xã, phường, đặc khu trì trệ, chậm trễ, tồn đọng, kém hiệu quả.
Đến ngày 26/11, có 8 sở, ngành của Quảng Ngãi đã biệt phái 47 cán bộ, viên chức hỗ trợ các xã, phường, đặc khu trong thực hiện các nhiệm vụ liên quan đến y tế, chuyển đổi số, tư pháp, tài chính, xây dựng trong thời gian từ 3 tháng đến 12 tháng. Đồng thời, 7 sở, ngành của tỉnh đã thành lập Tổ công tác giải quyết các khó khăn, vướng mắc liên quan đến công tác nhân sự ở các xã, phường, đặc khu.
Chu Thanh Vân (TTXVN)